NGƯỜI TỔ TRƯỞNG Ở ĐỒI CÂY DỪA

Trong những câu chuyện về C21, tôi đặc biệt ám ảnh với câu chuyện về Phạm Đức Sơn.

Đêm 27 tháng 1 năm 1973, Sơn cùng đồng đội làm nhiệm vụ tại chốt chặn trên đồi Cây Dừa, xã Thường Phước.

Đó là những ngày chiến trường còn vô cùng căng thẳng.

Sơn là tổ trưởng. Trong một trận chiến đấu, anh bị thương nặng.

Đồng đội muốn đưa anh về.

Nhưng Sơn hiểu rằng nếu cả tổ cùng ở lại, lực lượng sẽ bị tổn thất thêm. Anh ra lệnh cho hai đồng đội rút về căn cứ, còn mình ở lại tiếp tục chiến đấu.

Đó là quyết định của một người chỉ huy.

Và cũng là quyết định của một người lính biết rằng mình có thể không còn trở về.

Hai đồng đội rút lui.

Sơn ở lại.

Theo tư liệu Báo Quân đội nhân dân, anh tiếp tục chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Sau đó, quân địch kéo thi thể anh đi khắp xã để thị uy rồi bỏ lại gần cổng đồn. Người dân và du kích địa phương đã bí mật đưa thi thể anh về chôn cất.

Tôi nghĩ, trong chiến tranh có những cái chết không diễn ra trước hàng nghìn người.

Không có tiếng hoan hô.

Không có lễ tiễn đưa.

Chỉ có vài người đồng đội biết rằng người chỉ huy của mình đã ở lại phía sau để họ được sống.

Câu chuyện của Phạm Đức Sơn còn gắn với một nỗi đau khác: C21 là đơn vị hoạt động bí mật, sau chiến tranh đơn vị giải thể sớm. Nguồn QĐND cho biết trong số 22 chiến sĩ C21 hy sinh trên chiến trường, chỉ một số ít hài cốt được quy tập, còn nhiều trường hợp vẫn chưa được tìm kiếm đầy đủ.

Vì vậy, tên tuổi của những người lính C21 cần được nhắc lại bằng sự thận trọng.

Chúng ta biết Sơn đã chiến đấu ở Thường Phước.

Biết anh là tổ trưởng.

Biết anh bị thương rồi ở lại chiến đấu.

Nhưng chúng ta chưa có đủ hồ sơ công khai để ghi chính xác năm sinh và quê quán của anh.

Tôi nghĩ điều đó càng khiến câu chuyện này đáng để nhớ.

Bởi lịch sử đôi khi không chỉ là những cái tên đã được ghi đầy đủ trong sách.

Lịch sử còn là những người lính mà chúng ta đang tiếp tục tìm kiếm thông tin, để trả lại cho họ một vị trí xứng đáng trong ký ức của quê hương.