Người trở về từ Điểm cao 468

Có những cuộc chiến không có tiếng nhạc khải hoàn, chỉ có tiếng đá núi vỡ tung bởi pháo địch và những đồng đội mãi nằm lại giữa mây mù biên giới. Với cựu chiến binh Ma Văn Quốc, sinh năm 1960, Điểm cao 468 (Vị Xuyên, Hà Giang) không chỉ là một địa danh, mà là một phần máu thịt của tuổi thanh xuân, nơi ông đã cùng đồng đội viết nên bản anh hùng ca bằng lòng quả cảm và sự hy sinh thầm lặng.

"Tôi năm nay tóc bạc gần hết rồi, nhưng cứ nhắm mắt lại là vẫn nhìn thấy Điểm cao 468."

Mỗi lần nhắc đến cái tên ấy, ông Ma Văn Quốc lại lặng đi vài giây. Ánh mắt người lính già hướng về phía dãy núi xa xa như đang tìm lại những khuôn mặt đồng đội năm nào.

Sinh năm 1960 trong một gia đình vùng cao còn nhiều khó khăn, ông lớn lên giữa những ngày đất nước vừa thống nhất. Khi biên giới phía Bắc nổ ra chiến sự, chàng trai vừa tròn đôi mươi đã viết đơn tình nguyện nhập ngũ. Ông bảo, ngày ấy chẳng ai nghĩ nhiều đến hiểm nguy.

"Đất nước gọi thì mình đi."

Sau thời gian huấn luyện, ông cùng đơn vị hành quân lên mặt trận Vị Xuyên. Những ngày đầu đặt chân tới, điều khiến ông nhớ nhất không phải tiếng súng mà là những con đường dốc dựng đứng, những vách đá tai mèo sắc như dao và màn sương dày đặc phủ kín núi rừng.

Nhưng rồi chẳng bao lâu sau, tất cả bị thay thế bởi tiếng pháo.

Điểm cao 468 khi ấy là một trong những vị trí chiến đấu vô cùng ác liệt. Pháo địch gần như ngày nào cũng dội xuống. Đất đá bị cày xới liên tục. Có những hầm trú ẩn vừa đào xong đã bị san phẳng chỉ sau vài loạt pháo.

Ông Quốc kể rằng người lính khi ấy không còn khái niệm ngày hay đêm. Hễ pháo ngớt là tranh thủ sửa công sự, tiếp tế đạn, cáng thương binh. Đêm xuống lại thay nhau quan sát, giữ từng mét chiến hào.

Có lần, cả tổ chiến đấu đang ăn vội nắm cơm thì pháo bất ngờ trút xuống.

Một đồng đội ngồi cạnh ông chỉ kịp hô lớn:

"Xuống hầm!"

Sau tiếng nổ dữ dội, khói bụi mù mịt.

Khi mọi người lao ra tìm nhau, người đồng đội ấy đã mãi mãi nằm lại.

Ông Quốc bảo, chiến tranh khốc liệt đến mức nhiều khi chưa kịp biết quê quán của nhau thì người lính đã hy sinh.

Điều khiến ông day dứt nhất là có những đồng đội không thể đưa về phía sau ngay. Giữa mưa pháo, tất cả chỉ biết siết chặt tay nhau rồi tiếp tục chiến đấu.

"Nếu mình dừng lại thì địch sẽ chiếm điểm cao."

Chỉ một câu nói giản dị ấy đã trở thành mệnh lệnh trong tim những người lính.

Những tháng ngày ở 468, điều quý giá nhất không phải là bữa cơm đủ no hay một giấc ngủ trọn vẹn, mà là tình đồng đội.

Một ngụm nước được chuyền tay.

Một mẩu lương khô được bẻ đôi.

Một chiếc áo mưa che chung giữa mưa núi.

Hay chỉ đơn giản là câu nói:

"Cố lên nhé, mai mình sẽ về."

Nhưng không phải ai cũng có ngày trở về.

Chiến tranh kết thúc, ông Ma Văn Quốc may mắn còn sống. Ông rời quân ngũ với trên người là những vết thương của chiến trường và trong tim là ký ức không bao giờ phai về những người đồng đội đã gửi tuổi hai mươi lại nơi biên giới.

Nhiều năm sau, mỗi khi có dịp trở lại Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia Vị Xuyên hay đứng dưới chân Điểm cao 468, ông đều lặng lẽ thắp một nén hương.

Ông không gọi tên tất cả được nữa.

Nhưng ông nhớ rất rõ ánh mắt, nụ cười và lời hẹn của những người lính năm xưa.

"Tôi còn sống là để kể lại câu chuyện của họ."

Đó không phải câu chuyện về chiến công.

Cũng không phải để nhắc đến gian khổ.

Mà là để thế hệ hôm nay hiểu rằng từng tấc đất nơi biên cương đều đã được đổi bằng máu, bằng tuổi xuân và bằng cả những cuộc đời chưa kịp sống trọn vẹn.

Điểm cao 468 hôm nay đã phủ màu xanh của cây rừng. Gió vẫn thổi qua những triền núi như năm nào. Chỉ khác rằng tiếng pháo đã lùi vào quá khứ.

Còn những người lính như ông Ma Văn Quốc vẫn lặng lẽ mang theo ký ức ấy suốt cuộc đời.

Bởi với họ, chiến tranh có thể đã kết thúc, nhưng sự tri ân đối với đồng đội sẽ không bao giờ khép lại.