Người Trực Trạm Radar Giữa Đêm Biên Giới

Ông Đỗ Thành Khoa, sinh năm 1962, lớn lên trong giai đoạn đất nước vừa đi qua chiến tranh, bước vào thời kỳ vừa xây dựng vừa bảo vệ Tổ quốc ở các vùng biên giới còn nhiều khó khăn. Sinh ra ở miền Tây Nam Bộ, ông sớm quen với ruộng đồng, sông nước và nếp sống giản dị nhưng giàu tinh thần trách nhiệm của người dân quê. Những năm cuối thập niên 1980, khi tình hình khu vực biên giới Tây Nam vẫn còn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp, ông tham gia lực lượng kỹ thuật – thông tin tại một đơn vị làm nhiệm vụ quan sát, cảnh giới và hỗ trợ thông tin liên lạc. Ông được phân công trực tại trạm radar nhỏ, có nhiệm vụ theo dõi tín hiệu và báo cáo kịp thời các diễn biến trên không gian khu vực biên giới. Công việc của ông tưởng chừng chỉ là “ngồi máy”, nhưng thực chất lại đòi hỏi sự tập trung cao độ. Mỗi tín hiệu nhiễu, mỗi thay đổi nhỏ trên màn hình đều có thể liên quan đến tình hình an ninh khu vực, cần được kiểm tra và báo cáo ngay. Trạm radar khi ấy nằm giữa vùng rừng thưa, cách xa khu dân cư, điều kiện sinh hoạt thiếu thốn. Ban đêm chỉ có ánh đèn vàng yếu ớt và tiếng máy chạy đều trong không gian tĩnh lặng. Người trực phải làm việc liên tục nhiều giờ, đặc biệt trong những đêm mưa gió dễ gây ảnh hưởng đến thiết bị. Một tình tiết cụ thể được đồng đội nhắc lại xảy ra vào một đêm mưa lớn năm 1989. Đêm hôm đó, mưa kéo dài kèm sấm sét liên tục. Đến gần nửa đêm, hệ thống radar bất ngờ xuất hiện nhiễu loạn mạnh rồi mất tín hiệu trong chốc lát. Trong khi đơn vị đang cần theo dõi tình hình khu vực biên giới, sự cố này khiến cả trạm rơi vào tình huống rất khẩn cấp. Ngay khi phát hiện sự cố, ông Đỗ Thành Khoa lập tức kiểm tra toàn bộ hệ thống. Ông phát hiện nguồn điện cấp cho thiết bị bị chập do nước mưa thấm vào khu vực dây dẫn bên ngoài. Không chần chừ, ông khoác áo mưa, cầm đèn pin và chạy ra khu vực cột kỹ thuật giữa trời mưa xối xả. Gió lớn khiến cây rừng rung mạnh, nước mưa tạt liên tục làm việc kiểm tra gần như không thể kéo dài. Tuy nhiên, ông vẫn kiên trì tháo từng điểm nối, dùng vật liệu chống ẩm tạm thời để xử lý chập điện và khôi phục nguồn cấp cho radar. Có lúc sấm sét đánh gần, ánh sáng lóe lên khiến việc thao tác càng khó khăn hơn, nhưng ông vẫn không rời vị trí, phối hợp cùng đồng đội bên trong trạm để kiểm tra từng tín hiệu nhỏ. Sau gần một giờ xử lý liên tục, hệ thống radar cuối cùng cũng hoạt động trở lại. Màn hình tín hiệu ổn định giúp đơn vị tiếp tục nhiệm vụ quan sát, đảm bảo thông tin không bị gián đoạn trong đêm mưa bão. Một đồng đội năm ấy xúc động kể lại: “Hôm đó nếu anh Khoa không kịp khắc phục thì hệ thống theo dõi bị gián đoạn, rất ảnh hưởng đến nhiệm vụ của đơn vị”. Nhắc về chuyện cũ, ông Đỗ Thành Khoa chỉ cười nhẹ: “Hồi đó chỉ nghĩ phải giữ cho máy chạy lại, để anh em còn nắm được tình hình”. Những năm tháng gian khó đã qua, nhưng hình ảnh người trực radar giữa đêm mưa biên giới vẫn còn được đồng đội nhắc lại như một ký ức đáng nhớ. Điều đáng quý ở ông không nằm ở sự hào nhoáng, mà là sự bình tĩnh, trách nhiệm và tinh thần bền bỉ trong công việc thầm lặng nhưng vô cùng quan trọng. Câu chuyện về ông Đỗ Thành Khoa là minh chứng rằng trong giai đoạn bảo vệ Tổ quốc sau chiến tranh, có biết bao con người âm thầm đứng sau tuyến đầu. Chính từ những đêm mưa sửa máy giữa rừng biên giới, họ đã góp phần giữ vững “đôi mắt” quan sát và sự an toàn cho đơn vị nơi biên cương.