Người Trung đoàn trưởng trẻ tuổi nhận nhiệm vụ đánh Đồi A1

Thời gian: Tháng 3–5 năm 1954
Địa điểm: Cứ điểm A1, tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, cứ điểm A1 là một trong những vị trí phòng ngự mạnh nhất của quân đội Pháp ở phía đông phân khu trung tâm Mường Thanh. Đây là "cánh cửa thép" bảo vệ sở chỉ huy của Tướng Christian de Castries. Nếu A1 chưa bị đánh chiếm, việc tiến công vào trung tâm tập đoàn cứ điểm sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Thời điểm ấy, Nguyễn Hữu An mới ngoài hai mươi tuổi nhưng đã giữ cương vị Trung đoàn trưởng Trung đoàn 174, Đại đoàn 316. Ông cùng Chính ủy Trung đoàn trực tiếp nhận nhiệm vụ đánh chiếm A1 – một nhiệm vụ được đánh giá là vô cùng nặng nề. Theo các tài liệu tổng kết chiến dịch, sau nhiều đợt tiến công, quân ta gặp phải sự kháng cự quyết liệt của đối phương. Hệ thống hầm ngầm, lô cốt, hàng rào dây thép gai và hỏa lực dày đặc khiến trận đánh kéo dài hơn dự kiến. Nhiều cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh ngay trên các sườn đồi. Những khó khăn ấy đòi hỏi người chỉ huy phải vừa giữ vững quyết tâm, vừa bình tĩnh tìm cách thay đổi phương án tác chiến.

Trong quá trình chỉ huy, Nguyễn Hữu An cùng Bộ Chỉ huy Đại đoàn 316 liên tục bám sát diễn biến chiến trường, tổ chức củng cố lực lượng, đào thêm hệ thống chiến hào áp sát và phối hợp chặt chẽ với lực lượng công binh chuẩn bị phương án đặt khối bộc phá lớn dưới lòng đồi. Đây là một quyết định có ý nghĩa quan trọng, tạo điều kiện cho đợt tiến công cuối cùng.

Đêm 6 rạng sáng 7 tháng 5 năm 1954, sau khi khối bộc phá phát nổ, Trung đoàn 174 đồng loạt xung phong. Trận chiến diễn ra quyết liệt trong từng đoạn giao thông hào, từng hầm ngầm. Đến rạng sáng, quân ta hoàn toàn làm chủ Đồi A1. Việc chiếm được cứ điểm này đã mở toang cánh cửa tiến vào trung tâm Mường Thanh, tạo điều kiện thuận lợi để quân ta tổng công kích và kết thúc thắng lợi Chiến dịch Điện Biên Phủ ngay trong ngày 7 tháng 5 năm 1954.

Nhiều nhà nghiên cứu quân sự đánh giá rằng, trong chiến công ấy có dấu ấn quan trọng của người Trung đoàn trưởng trẻ Nguyễn Hữu An – một cán bộ chỉ huy luôn bình tĩnh trước thử thách, kiên trì bám trận địa và linh hoạt trong tổ chức chiến đấu. Chiến thắng ở A1 cũng là dấu mốc quan trọng đưa tên tuổi ông trở thành một trong những chỉ huy tiêu biểu của Quân đội nhân dân Việt Nam.