NGƯỜI TRUYỀN “LỬA” TRƯỜNG SƠN ĐẾN LƯU HỌC SINH, SINH VIÊN LÀO

Hôm nay, ngoài công việc giảng dạy tôi còn là Hội Văn nghệ Trường Sơn tỉnh Yên Bái mà ông Hà Lâm Kỳ làm Chủ tịch Hội. Là hội viên, tôi được giao nhiệm vụ tư vấn cho Ban chấp hành Hội, khâu nối với cơ quan chức năng và tham gia tổ chức các sinh hoạt văn hóa Nghệ thuật đối với Lưu học sinh, sinh viên Lào tại tỉnh Yên Bái với mục đích giáo dục truyền thống Trường Sơn - Bộ đội Việt - Lào. Và tôi đã làm được một số việc cần thiết trong đó có thủ tục hành chính trong quan hệ quốc tế. Nói như vậy, không có nghĩa là chủ tịch Hội Hà Lâm Kỳ chờ đợi ở người giúp việc mà trước đó năm 2018 ông đã đứng ra tổ chức các cuộc giao lưu Văn học nghệ thuật Trường Sơn với khóa Lưu sinh viên Lào và khóa tập huấn của Văn công tỉnh đội Xaynhabuly học tại trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Yên Bái để lại cảm nghĩ tốt đẹp của các bạn Lào khi về nước.

Năm 2020, kỷ niệm 45 năm giải phóng Miền Nam, cuộc toạ đàm “Nữ chiến sĩ Trường Sơn trong chiến tranh chống Mỹ” và buổi “Giới thiệu tiểu thuyết Cánh đồng chum mùa hoa ban” của nhà văn Hoàng Thế Sinh do ông chủ trì đều có sự tham gia của nhiều Lưu sinh viên Lào. Trả lời phỏng vấn Đài PT-TH Yên Bái, nữ sinh viên Lào Mickey Sypaseuth đã nói lên tâm tư tình cảm về mối quan hệ truyền thống Việt - Lào; nói lên sự chiến đấu hy sinh quả cảm của quân dân tình nguyện Việt Nam tại Lào, và mong sao những nội dung sinh hoạt Văn học - Nghệ thuật như thế đến được nhiều hơn với các bạn trẻ Lào. Do dịch bệnh Covid-19 nên nhiều sinh hoạt của hội Văn học - Nghệ thuật Trường Sơn tỉnh Yên Bái có sự tham gia của Lưu học sinh, sinh viên Lào dù đã lên kế hoạch vẫn phải tạm dừng hoặc thu nhỏ quy mô như cuộc họp mặt đầu xuân 2021 chủ đề “Gặp nhau trên đỉnh Trường Sơn”, “Lễ hội Bunpimay kết nối” hay giao lưu “ Kể chuyện chiến trường Lào”……Tuy chưa có điều kiện tổ chức rộng rãi, sôi nổi, ý nghĩa, nhưng sự quảng bá hình ảnh Trường Sơn nhiều giáo dục truyền thống Việt - Lào thông qua văn học nghệ thuật tới lớp trẻ nước bạn của Chủ tịch Hội Hà Lâm Kỳ đã làm cho chúng tôi cảm phục. Các bạn Lưu học sinh sinh viên Lào và sinh viên Việt Nam các trường Cao đẳng ở Yên Bái vẫn luôn hào hứng, chờ đợi.

Ngày 26/10/2021, được sự nhất trí của Đảng ủy, Ban Giám hiệu Trường Cao đẳng Y tế Yên Bái, Hội Văn nghệ Trường Sơn tỉnh Yên Bái đã phối hợp tổ chức Ra mắt “Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào”. Câu lạc bộ gồm 45 thành viên, là các cán bộ, giảng viên, sinh viên Việt Nam, sinh viên Lào đang công tác, học tập tại Trường Cao đẳng Y tế Yên Bái và tôi được giao nhiệm vụ là Chủ nhiệm. Câu lạc bộ. “Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào” là tâm huyết của nhà văn Hà Lâm Kỳ. Câu lạc bộ chính thức hoạt động từ tháng 10 năm 2021 dưới quản lý, hỗ trợ của Hội Văn nghệ trường Sơn tỉnh Yên Bái và của Trường Cao đẳng Y tế Yên Bái. Câu lạc bộ là nơi để các sinh viên Việt - Lào giao lưu học tập, trao đổi văn hóa, nâng cao trình độ tiếng Việt, đoàn kết gắn bó, tạo các sân chơi bổ ích, lý thú, hứa hẹn nhiều điều mới mẻ. Thắt chặt hơn quan hệ hữu nghị truyền thống, thủy chung, trong sáng, tình đoàn kết đặc biệt giữa hai Ðảng, hai nước, hai dân tộc Việt Nam - Lào nói chung và góp phần nâng cao hiệu quả của chương trình hợp tác giữa tỉnh Yên Bái với hai tỉnh Viêng Chăn và tỉnh Xaynhabuly của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Để thế hệ trẻ của hai nước hôm nay, mai sau hiểu thêm, trân trọng, gìn giữ và tiếp tục phát huy, vun đắp, tô thắm thêm lịch sử vẻ vang của quan hệ hai nước. Làm như thế, tôi cho rằng, khi trở về quê hương các bạn Lưu học sinh sinh viên Lào không chỉ có được những kỷ niệm đẹp mà họ sẽ là những “ tuyên truyền viên” cho tình hữu nghị và truyền thống Trường Sơn Việt - Lào giữa 2 đất nước Việt Nam và Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào. Trong những kết quả ý nghĩa đó có sự đóng góp công sức của Cựu chiến binh Trường Sơn - nhà văn Hà Lâm Kỳ được UBND tỉnh Yên Bái tặng bằng khen “ Trường Sơn - Tự hào - Phát triển” giai đoạn thi đua tháng 5/2019 đến tháng 5/2021.

Năm 2022 Trường Cao đẳng Y tế Yên Bái sáp nhập thêm ba trường Cao đẳng và được đổi tên thành Trường Cao đẳng Yên Bái với tư cách là Chủ nhiệm Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào (Câu lạc bộ trực thuộc Hội Văn nghệ Trường Sơn) tôi luôn được đón nhận những ý kiến và sự dẫn dắt của ông.

Tháng 10 năm 2022 nhân Đại hội Hội Truyền thống Trường Sơn tỉnh Yên Bái lần thứ III. Trước ngày khai mạc một chương trình “Trường Sơn Đông - Trường Sơn Tây” do Hội Văn nghệ Trường Sơn tổ chức được Câu lạc bộ chuẩn bị rất công phu. Nhớ đêm giao lưu và tri ân thế hệ Cựu chiến binh Trường Sơn đó, Thiếu tướng Võ Sở Chủ tịch Hội Trường Sơn Việt Nam nhận xét: Nhìn các cháu sinh viên Lào, sinh viên Việt Nam vui tươi gắn kết hôm nay. Chúng tôi thấy xúc động, bởi lớp lớp Cựu chiến binh Trường Sơn đã góp phần đem lại hạnh phúc cho họ.

Tháng 12 năm đó (2022), Trưởng ban liên lạc 3005 Trường Sơn - Tây Nguyên, Nhà văn Hà Lâm kỳ cũng là Chủ tịch Hội Văn nghệ Trường Sơn đã mời Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào tham dự sự kiện kỷ niệm 50 năm nhập ngũ và đi B của Tiểu đoàn 4 Trung đoàn 246 (có bí danh là Đoàn 3005). Các Lưu sinh viên Lào tặng các chú các bác Cựu chiến binh bài hát Gặp nhau trên đỉnh Trường Sơn bằng hai thứ tiếng Lào, Việt và điệu múa “Samaki” (đoàn kết). Các tướng lĩnh tham gia buổi vui đó: Đại tướng Đỗ Bá Tỵ nguyên Tổng tham mưu trưởng - Cựu chiến sỹ đoàn 3005. Thiếu tướng Lý A Sáng nguyên Phó Tư lệnh Quân khu 2 Cựu chiến binh chiến trường Lào. Thiếu tướng Nguyễn Văn Kỳ Nguyên Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Yên Bái một cựu chiến binh Trường Sơn Tây Nguyên và nhiều sỹ quan cao cấp đã nhận những bó hoa tươi của tình hữu nghị do các bạn Lưu sinh viên Lào trao tặng.

Kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Chiến dịch Thượng Lào tháng 05 năm 1953 và hướng tới kỷ niệm 70 năm ngày truyền thống bộ đội tình nguyện Issara(Việt - Lào) trong năm 2023, Nhà văn Chủ tịch hội Hà Lâm Kỳ đã có sáng kiến tổ chức chương trình gặp mặt, giao lưu và tri ân các Cựu chiến binh chiến đấu tại chiến trường Lào của của cả hai thời kỳ chống Pháp và chống Mỹ được tổ chức tại xã Đại Lịch, huyện Văn Chấn. Các cựu chiến binh Israra tóc bạc trắng được các Lưu sinh viên Lào quàng lên vai tấm khăn Phạ Biềng một biểu tượng tri ân trong văn hóa của các bộ tộc Lào, nhiều người lính già lấy tay lau nước mắt. Ngay sau khi chương trình giao lưu cảm động đó một, một kế hoạch nội dung “kết nghĩa” giữa Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh với Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào được Nhà văn, Chủ tịch hội đề xuất.

Không phải chỉ có các hoạt động mang tính tiếp giáp mà ông Chủ tịch Hội Văn nghệ Trường Sơn Hà Lâm Kỳ còn rất quan tâm đến việc đưa hình ảnh đất nước con người Việt Nam, hình ảnh Anh bộ đội Cụ Hồ của Việt Nam…. về nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào thông qua các kênh cá nhân của Lưu sinh viên. Đã 4 năm nay mỗi dịp sắp kết thúc khóa học ông cùng Ban chủ nhiệm Câu lạc bộ xem xét, lập danh sách các hội viên Lưu sinh viên tích cực đề nghị Chủ tịch Hội Trường Sơn tỉnh Yên Bái tặng Giấy chứng nhận Hội viên Lưu sinh viên xuất sắc. Đồng thời trao tặng tất cả các Lưu sinh viên mỗi khóa trở về Tổ quốc tấm ảnh chân dung chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp kiến chủ tịch Kaysone Phomvihane có lưu bút của Hội Văn nghệ Trường Sơn Yên Bái.

Hoạt động của Câu lạc bộ Bạn trẻ Việt - Lào chưa dài, chưa nhiều. Nhưng là công việc khó bởi đây là tổ chức xã hội duy nhất đối với các Lưu sinh viên. Trước đó và trước hết phải là sự quản lý con người và quản lý học tập của nhà trường chưa kể nguồn kinh phí đầu tư cho các hoạt động của Câu lạc bộ và của Lưu sinh viên mà Chủ tịch Hội phải tự nguyện chi phí phần nhiều.

“Truyền lửa” đó là cách nói có tính biểu tượng. Nhưng đối với Cựu chiến binh Hà Lâm Kỳ thực tế, hiệu quả là trên hết. Với lớp trẻ và tình hữu nghị Việt - Lào đòi hỏi này như ông tâm sự phải hiệu quả và thực tế hơn thế gấp nhiều lần. Thiết nghĩ đấy là chất lính trong ông - nhà văn Hà Lâm Kỳ một bộ đội Cụ Hồ trong thời kỳ đổi mới.