Người tướng tài ba – Thượng tướng Nguyễn Minh Châu
Trong những năm tháng chiến tranh gian khổ của dân tộc, quê hương Tây Ninh đã sinh ra nhiều người con ưu tú, dũng cảm và mưu trí, góp phần làm nên những chiến công hiển hách cho Tổ quốc. Một trong những tấm gương tiêu biểu ấy là Thượng tướng Nguyễn Minh Châu – người chỉ huy tài năng, giàu bản lĩnh và sáng tạo trong nghệ thuật quân sự Việt Nam.
Thượng tướng Nguyễn Minh Châu (1921 – 1999), bí danh Năm Ngà hoặc Năm Chon, sinh ngày 20/8/1921 tại xã Thái Bình, huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh trong một gia đình nông dân nghèo. Tuổi thơ vất vả khiến ông phải sớm rời ghế nhà trường để phụ giúp gia đình, nhưng cũng chính trong gian khó ấy đã hun đúc nên ý chí kiên cường và tinh thần yêu nước mãnh liệt.
Năm 1939, với khát vọng đổi đời và tìm con đường mới, ông rời quê lên Sài Gòn vừa học vừa làm thợ điện. Trong bối cảnh đất nước biến động, ông sớm giác ngộ cách mạng và tham gia cướp chính quyền trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Khi thực dân Pháp quay trở lại xâm lược, ông gia nhập quân đội, trực tiếp chiến đấu và chỉ huy tại các mặt trận ác liệt ở Sài Gòn.
Trong kháng chiến chống Pháp, Nguyễn Minh Châu đã khẳng định tài năng quân sự xuất sắc khi chỉ huy đánh đồn Phú Hài, Lầu Ông Hoàng (Bình Thuận) bằng chiến thuật “kỳ tập” – một lối đánh táo bạo, bất ngờ, tạo bước ngoặt quan trọng trên chiến trường Khu 6. Đặc biệt, ngày 24/6/1954, ông chỉ huy Trung đoàn 96 phục kích tại Dăkpơ (đường 19), tiêu diệt và bắt sống hàng nghìn quân địch, phá hủy hàng trăm phương tiện quân sự. Chiến thắng vang dội này đã góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của cuộc kháng chiến chống Pháp và được Bác Hồ gửi thư khen ngợi, tặng thưởng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất.
Sau khi tập kết ra Bắc, ông tiếp tục đóng góp vào sự nghiệp xây dựng quân đội, nổi bật với phong trào thi đua “Ba Nhất”. Năm 1963, ông trở lại chiến trường miền Nam, giữ chức Tư lệnh Quân khu 6, rồi đảm nhiệm các vị trí quan trọng như Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh miền. Ông cùng Bộ Tư lệnh đã tham gia xây dựng kế hoạch tác chiến trong nhiều chiến dịch lớn, đặc biệt là Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, góp phần làm nên thắng lợi lịch sử của Chiến dịch Hồ Chí Minh, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Đầu năm 1975, trên cương vị Tư lệnh Đoàn 232, ông trực tiếp chỉ huy một hướng tiến công quan trọng, góp phần đánh chiếm các mục tiêu trọng yếu tại Sài Gòn. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục tham gia chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam, làm nghĩa vụ quốc tế tại Campuchia, góp phần giúp nhân dân nước bạn thoát khỏi họa diệt chủng.
Với những đóng góp to lớn, ông được giao nhiều trọng trách quan trọng như Tư lệnh Quân khu 7, Phó Tổng Thanh tra Quân đội… Trọn đời cống hiến cho Tổ quốc, Thượng tướng Nguyễn Minh Châu đã để lại dấu ấn sâu đậm về một vị tướng tài năng, bản lĩnh, luôn tận tụy vì nhân dân và đất nước.
Ông từ trần ngày 23/10/1999 tại TP. Hồ Chí Minh, hưởng thọ 78 tuổi. Cuộc đời và sự nghiệp của ông là minh chứng sống động cho ý chí vươn lên, lòng yêu nước và tinh thần chiến đấu kiên cường của người chiến sĩ cách mạng Việt Nam.
