Bài viết

NGƯỜI VIẾT “TỰ CHỈ TRÍCH” Ở TUỔI 27

Có những người bước vào lịch sử khi tuổi đời còn rất trẻ. Họ chưa kịp sống một cuộc đời bình thường, nhưng những điều họ để lại lại vượt qua giới hạn của một đời người.

Quảng Ngãi29/09/2026Xã Sơn Kỳ (Đoàn xã Sơn Kỳ)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

NGƯỜI VIẾT “TỰ CHỈ TRÍCH” Ở TUỔI 27

Có những người bước vào lịch sử khi tuổi đời còn rất trẻ. Họ chưa kịp sống một cuộc đời bình thường, nhưng những điều họ để lại lại vượt qua giới hạn của một đời người.

Nguyễn Văn Cừ là một người như thế.

Nguyễn Văn Cừ sinh ngày 9/7/1912 tại Phù Khê, Từ Sơn, Bắc Ninh, trong một gia đình có truyền thống hiếu học. Từ nhỏ, ông đã nổi tiếng là người thông minh, ham học.

Năm 1928, khi đang học tại Trường Bưởi, Nguyễn Văn Cừ tham gia Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Cuối năm ấy, ông về vùng mỏ Vàng Danh hoạt động. Tháng 6/1929, ông được kết nạp vào Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng.

Con đường hoạt động cách mạng của người thanh niên ấy nhanh chóng trở nên đầy thử thách.

Năm 1931, Nguyễn Văn Cừ bị thực dân Pháp bắt và đày ra Côn Đảo. Khi ấy ông mới 19 tuổi.

Những năm tháng trong tù không làm người thanh niên ấy từ bỏ việc học tập và suy nghĩ về con đường cách mạng.

Cuối năm 1936, Nguyễn Văn Cừ được trả tự do. Ông trở lại hoạt động trong điều kiện phong trào cách mạng đang có những chuyển biến mới.

Tháng 3/1938, Nguyễn Văn Cừ được bầu làm Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Đông Dương.

Ông mới 25 tuổi.

Trong thời gian hoạt động, Nguyễn Văn Cừ đặc biệt quan tâm đến công tác xây dựng tổ chức và thống nhất tư tưởng.

Năm 1939, ông viết tác phẩm “Tự chỉ trích”.

Đây là một tác phẩm ngắn nhưng chứa đựng nhiều suy nghĩ về việc nhìn nhận những hạn chế, sai lầm, đấu tranh với những biểu hiện không đúng trong tổ chức và giữ vững sự thống nhất trên cơ sở nguyên tắc.

Điều đáng chú ý là Nguyễn Văn Cừ không coi việc nhìn nhận khuyết điểm là làm yếu tổ chức.

Ngược lại, ông cho rằng muốn một tổ chức vững mạnh thì phải có khả năng tự nhìn lại mình, thẳng thắn nhận ra những điều chưa đúng và tìm cách sửa chữa.

Đó là tư duy của một người lãnh đạo còn rất trẻ nhưng đã phải đối diện với những vấn đề lớn.

Trong những năm 1939–1940, tình hình thế giới và Đông Dương thay đổi nhanh chóng. Chính quyền thực dân tăng cường đàn áp phong trào cách mạng.

Tháng 6/1940, Nguyễn Văn Cừ bị bắt.

Sau đó, ông bị giam giữ và cuối cùng bị thực dân Pháp xử tử tại Hóc Môn ngày 28/8/1941.

Ông hy sinh khi mới 29 tuổi.

Nhìn lại cuộc đời Nguyễn Văn Cừ, điều khiến người ta xúc động không chỉ là tuổi đời ngắn ngủi.

Đó còn là hành trình từ một học sinh Trường Bưởi đến người lãnh đạo cao nhất của Đảng khi tuổi đời còn rất trẻ; từ một người bị bắt, đày ra Côn Đảo đến một người tiếp tục hoạt động sau khi được trả tự do.

Tác phẩm “Tự chỉ trích” vì thế trở thành một dấu ấn đặc biệt trong cuộc đời ông.

Một người trẻ đã để lại một bài học rất gần với cuộc sống hôm nay: muốn tiến bộ thì phải biết nhìn lại chính mình.

Điều câu chuyện để lại:

Nguyễn Văn Cừ nhắc thanh niên rằng tuổi trẻ không chỉ là sức khỏe và nhiệt huyết mà còn phải biết suy nghĩ, tự học hỏi và tự hoàn thiện. Dám nhìn nhận hạn chế không phải là yếu đuối; biết sửa mình chính là một cách trưởng thành.

Nguồn tham khảo: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia – “Những giá trị còn mãi trong tác phẩm ‘Tự chỉ trích’”; các tư liệu về Tổng Bí thư Nguyễn Văn Cừ.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn