NGUYỄN BÁ NGỌC – CẬU BÉ LẤY THÂN MÌNH CHE CHỞ EM NHỎ
Trong những câu chuyện về tuổi trẻ Việt Nam thời chiến, có những con người đã hy sinh khi tuổi đời còn chưa bước qua tuổi thiếu niên. Một trong những tấm gương xúc động nhất là Nguyễn Bá Ngọc, người thiếu niên quê ở xã Quảng Trung, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa.
NGUYỄN BÁ NGỌC – CẬU BÉ LẤY THÂN MÌNH CHE CHỞ EM NHỎ
1. Một cậu bé giữa những năm tháng chiến tranh
Trong những câu chuyện về tuổi trẻ Việt Nam thời chiến, có những con người đã hy sinh khi tuổi đời còn chưa bước qua tuổi thiếu niên.
Một trong những tấm gương xúc động nhất là Nguyễn Bá Ngọc, người thiếu niên quê ở xã Quảng Trung, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa.
Nguyễn Bá Ngọc sinh năm 1952. Năm 1965, khi chiến tranh phá hoại bằng không quân của Mỹ mở rộng ra miền Bắc, Ngọc mới chưa đầy 14 tuổi.
Ở tuổi ấy, Ngọc cũng giống như bao thiếu niên khác.
Em có gia đình.
Có những người bạn cùng trang lứa.
Có những ước mơ rất giản dị.
Nhưng chiến tranh đã khiến tuổi thơ của em phải sống giữa tiếng máy bay, tiếng bom và những căn hầm trú ẩn.
Và rồi, trong một buổi trưa tháng 4 năm 1965, một sự việc xảy ra đã làm thay đổi mãi mãi cuộc đời của cậu bé ấy.
2. Tiếng máy bay giữa buổi trưa
Ngày 4/4/1965, máy bay Mỹ tiến hành oanh tạc khu vực cầu Ghép và vùng phụ cận.
Tiếng máy bay xuất hiện trên bầu trời.
Người dân vội vàng tìm nơi trú ẩn.
Trong những năm chiến tranh, mỗi khi máy bay địch xuất hiện, việc đầu tiên mọi người nghĩ đến là tìm hầm tránh bom.
Nguyễn Bá Ngọc cũng nhanh chóng xuống hầm.
Nhưng trong lúc bom đạn đang diễn ra, em nghe thấy tiếng khóc từ nhà hàng xóm.
Đó không phải tiếng khóc của một người lớn.
Đó là tiếng khóc của những đứa trẻ.
Ngọc biết rằng những em nhỏ ấy đang ở trong tình trạng nguy hiểm.
Và rồi, thay vì ở yên trong hầm để bảo vệ mình, cậu bé đã quyết định bước ra ngoài.
3. Bước chân của cậu bé
Trong chiến tranh, bước ra khỏi hầm trú ẩn khi máy bay đang đánh phá là một hành động vô cùng nguy hiểm.
Nhưng Ngọc không nghĩ nhiều đến bản thân.
Em chạy sang nhà người hàng xóm.
Tại đây, Ngọc nhìn thấy một người bạn tên Khương bị thương.
Hai em nhỏ của Khương đang hoảng loạn và khóc trong tiếng bom.
Đứng trước cảnh tượng ấy, Ngọc hiểu rằng nếu không đưa các em xuống hầm, tính mạng của chúng có thể bị đe dọa.
Cậu bé không có vũ khí.
Không có phương tiện bảo vệ.
Không có ai đi cùng.
Chỉ có một thân hình nhỏ bé và một quyết định rất nhanh:
Cứu các em trước.
4. Che chở cho những đứa trẻ
Ngọc lao vào giúp hai em nhỏ.
Trong lúc bom đạn tiếp tục trút xuống, em dìu, đưa các em tìm nơi trú ẩn.
Theo những tư liệu được ghi lại, Ngọc đã lấy thân mình che chở cho các em, giúp hai em nhỏ được đưa xuống hầm an toàn.
Nhưng chính lúc ấy, cậu bé đã bị bom làm bị thương rất nặng.
Hai em nhỏ được cứu sống.
Còn Nguyễn Bá Ngọc bị thương.
Em được đưa đi cấp cứu trong tình trạng rất nguy kịch.
Nhưng những vết thương quá nặng.
Rạng sáng 5/4/1965, Nguyễn Bá Ngọc hy sinh.
Em chưa đầy 14 tuổi.
5. Một sự hy sinh không thể nào quên
Nguyễn Bá Ngọc không phải là một người lính.
Em không được huấn luyện chiến đấu.
Em không có nhiệm vụ phải lao vào nơi nguy hiểm.
Em chỉ là một cậu bé.
Nhưng khi nhìn thấy hai em nhỏ đang gặp nguy hiểm, Ngọc đã hành động như một người anh.
Đó chính là điều làm câu chuyện của em trở nên đặc biệt.
Trong khoảnh khắc ấy, Ngọc không nghĩ:
“Mình bao nhiêu tuổi?”
Không nghĩ:
“Mình có thể gặp nguy hiểm không?”
Mà chỉ nghĩ:
“Phải cứu các em.”
Một quyết định diễn ra rất nhanh.
Nhưng đằng sau quyết định ấy là một phẩm chất rất lớn:
lòng nhân ái và sự dũng cảm.
6. Tuổi 14 và những ước mơ chưa kịp thực hiện
Hãy thử hình dung nếu Nguyễn Bá Ngọc được sống trong hòa bình.
Ở tuổi 14, có lẽ em sẽ đến trường.
Sẽ có những buổi học, những người bạn, những trò chơi tuổi nhỏ.
Có thể em sẽ nghĩ về nghề nghiệp tương lai.
Có thể em sẽ có những ước mơ rất bình thường của một thiếu niên.
Nhưng chiến tranh đã cướp đi tất cả.
Ngọc đã hy sinh trước khi kịp trưởng thành.
Em chưa có cơ hội lựa chọn nghề nghiệp.
Chưa có cơ hội xây dựng gia đình.
Chưa có cơ hội nhìn thấy đất nước thống nhất.
Nhưng chính sự hy sinh ấy đã khiến tên tuổi Nguyễn Bá Ngọc được nhiều thế hệ thiếu nhi Việt Nam biết đến.
7. Từ một cậu bé trở thành biểu tượng
Sau khi hy sinh, Nguyễn Bá Ngọc được công nhận là liệt sĩ và được truy tặng Huân chương Chiến công hạng Ba.
Nhiều năm sau, Nhà nước truy tặng em danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Lễ truy tặng được tổ chức tại Thanh Hóa ngày 1/9/2016.
Nhưng điều quý giá nhất mà Nguyễn Bá Ngọc để lại không nằm ở những danh hiệu.
Đó là câu chuyện về một thiếu niên đã đặt sự an toàn của người khác lên trên sự an toàn của chính mình.
Em đã chứng minh rằng lòng dũng cảm không phụ thuộc vào tuổi tác.
Một người rất trẻ vẫn có thể làm một việc rất lớn.
Một hành động trong vài phút có thể trở thành ký ức được cả xã hội ghi nhớ trong nhiều thế hệ.
8. Điều gì làm nên lòng dũng cảm?
Có một điều đáng suy nghĩ trong câu chuyện Nguyễn Bá Ngọc.
Em không có thời gian để suy nghĩ dài.
Không có một kế hoạch được chuẩn bị trước.
Không có mệnh lệnh từ cấp trên.
Không có ai yêu cầu em phải hy sinh.
Đó là một lựa chọn xuất phát từ tình thương.
Nhìn thấy những đứa trẻ đang gặp nguy hiểm, Ngọc không thể đứng yên.
Và chính lòng thương người đã biến thành lòng dũng cảm.
Điều này rất có ý nghĩa đối với thanh niên hôm nay.
Dũng cảm không phải lúc nào cũng là làm những điều phi thường.
Đôi khi, dũng cảm là dám đứng ra bảo vệ người yếu hơn.
Dám giúp đỡ một người đang gặp khó khăn.
Dám lên tiếng trước điều sai trái.
Dám nhận trách nhiệm khi mình làm chưa tốt.
Dám làm một việc tốt ngay cả khi không có ai chứng kiến.
9. Bài học dành cho tuổi trẻ hôm nay
Nguyễn Bá Ngọc để lại cho thế hệ trẻ nhiều bài học.
Thứ nhất, đó là lòng nhân ái.
Nếu không có tình thương dành cho những em nhỏ, có lẽ Ngọc đã không bước ra khỏi hầm.
Một xã hội tốt đẹp bắt đầu từ những con người biết quan tâm đến nhau.
Thứ hai, đó là tinh thần trách nhiệm.
Ngọc không phải anh ruột của những em nhỏ ấy, nhưng em vẫn hành động như một người anh.
Trong cuộc sống hôm nay, tinh thần trách nhiệm cũng cần được thể hiện từ những việc nhỏ.
Thứ ba, đó là sự dũng cảm.
Không phải cứ gặp nguy hiểm mới cần dũng cảm.
Trong học tập, công việc và cuộc sống, chúng ta đều cần bản lĩnh để đối diện với khó khăn.
Thứ tư, đó là biết sống vì người khác.
Một người chỉ biết nghĩ cho bản thân sẽ khó tạo nên những giá trị lớn.
Nhưng một người biết chia sẻ, biết giúp đỡ cộng đồng sẽ luôn để lại những điều tốt đẹp.
10. Lời kết – Một cậu bé, một hành động, một bài học suốt đời
Nguyễn Bá Ngọc hy sinh khi chưa đầy 14 tuổi.
Em ra đi trong những năm tháng đất nước còn chìm trong chiến tranh.
Nhưng câu chuyện về em vẫn còn được kể lại cho nhiều thế hệ.
Không phải vì em đã làm một điều gì quá phức tạp.
Mà bởi trong giây phút quyết định, em đã làm một điều rất giản dị:
Cứu những người nhỏ bé hơn mình.
Ngày nay, chúng ta không còn phải sống dưới những trận bom như Nguyễn Bá Ngọc.
Nhưng quanh ta vẫn có những người cần được giúp đỡ.
Có trẻ em khó khăn.
Có người già neo đơn.
Có gia đình gặp hoạn nạn.
Có những người đang cần một bàn tay đưa ra đúng lúc.
Vì vậy, bài học từ Nguyễn Bá Ngọc vẫn nguyên giá trị:
Tuổi trẻ không chỉ được đo bằng những gì chúng ta đạt được cho bản thân, mà còn bằng những điều tốt đẹp chúng ta đã làm cho người khác.
Nếu thế hệ trước đã dùng tuổi trẻ để che chở cho đồng bào giữa bom đạn, thì tuổi trẻ hôm nay hãy biết dùng sức trẻ của mình để che chở, sẻ chia và cống hiến cho cộng đồng.
Bởi một hành động tử tế, dù rất nhỏ, nếu được thực hiện bằng cả tấm lòng, cũng có thể trở thành ánh sáng trong cuộc đời của một người khác.
Nguyễn Bá Ngọc đã để lại cho chúng ta một bài học giản dị nhưng lớn lao: Khi người khác cần giúp đỡ, hãy biết bước lên phía trước.
