NGUYỄN BÁ NGỌC – TUỔI THƠ TRONG NHỮNG NĂM THÁNG CHIẾN TRANH

Nguyễn Bá Ngọc sinh năm 1952 tại xã Quảng Trung, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa. Khi còn đi học, em là học sinh lớp 4B của trường phổ thông cấp I xã Quảng Trung trong năm học 1964–1965.

Những năm tuổi thơ của Nguyễn Bá Ngọc không giống tuổi thơ của trẻ em trong thời bình. Từ năm 1964, chiến tranh mở rộng và miền Bắc trở thành mục tiêu của các cuộc đánh phá bằng đường không. Trường học, bệnh viện và nhiều khu dân cư phải đối mặt với nguy cơ bom đạn. Vì vậy, việc học tập của học sinh phải gắn với hệ thống hầm và hào trú ẩn.

Trong hoàn cảnh ấy, Nguyễn Bá Ngọc vẫn là một học sinh. Em đến trường, học tập và sinh hoạt cùng bạn bè. Những tài liệu giới thiệu về em cho biết Ngọc là một học sinh chăm ngoan, học tốt và hay giúp đỡ mọi người xung quanh.

Nhưng chiến tranh đã khiến những đứa trẻ phải đối diện với những tình huống vượt xa tuổi của mình.

Ngày 4/4/1965, máy bay Mỹ đánh phá xã Quảng Trung. Khi tiếng máy bay xuất hiện, trẻ em trong làng phải nhanh chóng tìm nơi trú ẩn. Nguyễn Bá Ngọc cũng xuống hầm cùng những em nhỏ.

Trong lúc ở dưới hầm, Ngọc nghe tiếng khóc từ nhà bạn Khương. Đó là tiếng khóc của những đứa trẻ đang gặp nguy hiểm. Em quyết định rời hầm và chạy sang nhà bạn.

Tại đây, Ngọc chứng kiến bạn Khương bị thương và hai em nhỏ đang hoảng sợ. Em tìm cách đưa hai em xuống hầm. Chính trong lúc thực hiện việc cứu người, Nguyễn Bá Ngọc bị thương nặng.

Sau khi hai em nhỏ được cứu, Ngọc được đưa đến bệnh viện. Tuy nhiên, vết thương quá nặng khiến em không qua khỏi. Em hy sinh vào rạng sáng ngày 5/4/1965.

Nhìn lại cuộc đời Nguyễn Bá Ngọc, điều đáng chú ý là em không phải một người lính trưởng thành. Em chỉ là một học sinh lớp 4. Câu chuyện của em vì thế phản ánh rất rõ tác động của chiến tranh đối với trẻ em.

Nguyễn Bá Ngọc đã trở thành một biểu tượng được nhắc đến trong giáo dục truyền thống thiếu nhi. Năm 2015, em được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.