Nguyễn Chánh – Người chính ủy kiên trung trên mặt trận Điện Biên Phủ

Đồng chí Nguyễn Chánh, tên khai sinh là Nguyễn Trọng Cảnh, sinh năm 1914 tại xã Bình Kiến, thành phố Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên trong một gia đình có truyền thống yêu nước. Ngay từ khi còn trẻ, đồng chí đã sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng và tích cực tham gia các phong trào đấu tranh chống thực dân, phong kiến.

Năm 1937, đồng chí được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau khi trở thành đảng viên, đồng chí tích cực xây dựng cơ sở cách mạng, vận động quần chúng tham gia đấu tranh và đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ quan trọng của Đảng tại khu vực miền Trung.

Trong những năm hoạt động cách mạng trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí nhiều lần bị thực dân Pháp truy bắt, song vẫn kiên trì bám địa bàn, gây dựng phong trào cách mạng và lãnh đạo quần chúng đấu tranh giành chính quyền.

Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí được Đảng giao nhiều trọng trách trong công tác lãnh đạo kháng chiến ở Liên khu V, một trong những chiến trường ác liệt của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Với cương vị Bí thư Liên khu ủy V, đồng chí trực tiếp lãnh đạo xây dựng lực lượng vũ trang, củng cố căn cứ kháng chiến, phát động chiến tranh nhân dân và phát huy sức mạnh đoàn kết của quân và dân các tỉnh miền Trung.

Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đồng chí Nguyễn Chánh luôn thể hiện bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy chiến lược sắc bén và phong cách lãnh đạo sâu sát cơ sở. Đồng chí có nhiều đóng góp quan trọng trong việc xây dựng lực lượng vũ trang Liên khu V, góp phần giữ vững địa bàn chiến lược và làm thất bại nhiều cuộc càn quét của quân địch.

Năm 1954, trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, đồng chí được Trung ương Đảng và Quân ủy Trung ương cử giữ chức Chính ủy kiêm Bí thư Đảng ủy Mặt trận Điện Biên Phủ. Trên cương vị này, đồng chí cùng Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Bộ Chỉ huy chiến dịch lãnh đạo công tác Đảng, công tác chính trị, động viên cán bộ, chiến sĩ phát huy tinh thần quyết chiến, quyết thắng, góp phần làm nên thắng lợi lịch sử "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu".

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, đồng chí tiếp tục được giao trọng trách Chủ nhiệm Tổng cục Cán bộ Quân đội nhân dân Việt Nam, trực tiếp chỉ đạo công tác xây dựng đội ngũ cán bộ quân đội, góp phần xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam ngày càng chính quy, vững mạnh.

Đồng chí cũng được bầu là Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, tham gia lãnh đạo nhiều chủ trương quan trọng về xây dựng lực lượng vũ trang và củng cố quốc phòng trong những năm đầu hòa bình lập lại ở miền Bắc.

Ngày 07 tháng 7 năm 1957, đồng chí Nguyễn Chánh từ trần khi đang công tác, hưởng dương 43 tuổi. Sự ra đi của đồng chí là một mất mát lớn đối với Đảng, Quân đội và nhân dân.

Với những cống hiến to lớn đối với sự nghiệp cách mạng của dân tộc, đồng chí Nguyễn Chánh được Đảng và Nhà nước truy tặng Huân chương Hồ Chí Minh cùng nhiều phần thưởng cao quý khác. Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí là tấm gương sáng về lòng trung thành với Đảng, tinh thần tận tụy vì nhân dân và ý chí kiên cường trong sự nghiệp đấu tranh giành độc lập, tự do cho Tổ quốc.