NGUYỄN CHẤT XÊ – HƠN 10 GIỜ DƯỚI NƯỚC VÀ TRẬN ĐÁNH CUỐI TRÊN SÔNG LÒNG TÀU

Đêm trên sông Lòng Tàu.

Những luồng đèn pha từ bờ và tàu tuần tiễu liên tục quét xuống mặt nước. Hai bên mép sông được bố trí mìn. Tàu, thuyền tuần tra hoạt động ngày đêm.

Thỉnh thoảng, một loạt tiểu liên lại quét xuống dòng sông.

Lựu đạn được ném xuống nước.

Trong bóng tối, dưới mặt nước tưởng như không có gì ngoài những con sóng, những người lính đặc công nước đang âm thầm tiến về phía mục tiêu.

Một trong số họ là Nguyễn Chất Xê.

TỪ THÁI BÌNH ĐẾN MẶT TRẬN SÔNG NƯỚC SÀI GÒN

Nguyễn Chất Xê sinh năm 1947 tại xã Nguyên Xá, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình.

Tháng 6-1965, khi mới khoảng mười tám tuổi, ông nhập ngũ và cũng trong năm ấy vào chiến trường.

Nhiệm vụ của Nguyễn Chất Xê đặc biệt nguy hiểm:

Đánh tàu tại bến cảng Nhà Bè và trên sông Lòng Tàu, khu vực sát vùng ven Sài Gòn.

Đây là nơi được canh phòng nghiêm ngặt.

Ban đêm có hệ thống đèn pha chiếu sáng.

Hai mép nước được bố trí nhiều mìn.

Tàu tuần tiễu hoạt động liên tục.

Lính canh thường xuyên bắn súng và ném lựu đạn xuống nước nhằm phát hiện, ngăn chặn đặc công tiếp cận.

Muốn đánh được tàu, người chiến sĩ trước hết phải tìm được cách vượt qua tất cả những lớp phòng thủ ấy mà không bị phát hiện.

HƠN 10 GIỜ DƯỚI NƯỚC

Trinh sát của đặc công nước là một cuộc thử thách đặc biệt về sức chịu đựng.

Người chiến sĩ phải quan sát vị trí tàu neo đậu, quy luật tuần tra, hệ thống đèn pha, thời điểm lính canh thay phiên và những khoảng trống có thể bí mật tiếp cận mục tiêu.

Nguyễn Chất Xê nhiều lần:

NGÂM MÌNH DƯỚI NƯỚC HƠN 10 GIỜ LIÊN TỤC

Mười giờ dưới nước không phải để chờ đợi vô nghĩa.

Ông đang tìm câu trả lời cho những câu hỏi quyết định thành bại của trận đánh:

Tiếp cận từ hướng nào?

Lúc nào đèn pha không quét tới?

Tàu tuần tiễu đi theo quy luật nào?

Đặt thuốc nổ ở đâu để đạt hiệu quả cao nhất?

Những giờ âm thầm dưới dòng nước đã góp phần tạo nên hàng loạt trận đánh sau đó.

18 TRẬN – 12 TÀU BỊ ĐÁNH CHÌM

Từ đầu năm 1968 đến tháng 5-1971, Nguyễn Chất Xê tham gia:

18 TRẬN ĐÁNH

Cùng đồng đội, ông đã lập nên những kết quả nổi bật:

• Đánh chìm 12 tàu, trọng tải từ 8.000 đến 13.000 tấn.

Những con số ấy được tạo nên trong một môi trường chiến đấu mà người lính phải hoạt động phần lớn trong bóng tối và dưới nước.

Nhưng đêm 10-5-1971, Nguyễn Chất Xê bước vào trận đánh cuối cùng.

ĐÊM 10-5-1971

Nguyễn Chất Xê cùng tổ bí mật tiếp cận mục tiêu.

Họ đã vào rất gần chiếc tàu cần đánh.

Chỉ còn một công đoạn quyết định:

Áp khối thuốc nổ vào tàu.

Nhưng trước khi thực hiện được, tổ bị phát hiện.

Báo động lập tức vang lên.

Tàu và thuyền máy của đối phương nhanh chóng kéo tới bao vây.

Súng bắn xuống mặt nước.

Lựu đạn liên tiếp được ném xuống.

Những tiếng gọi đầu hàng vang lên giữa vòng vây.

Tình thế trở nên đặc biệt nguy hiểm.

Nếu cả tổ cùng tìm cách thoát ra, khả năng bị phát hiện và tiêu diệt rất lớn.

Nguyễn Chất Xê phải đưa ra quyết định.

Và ông lựa chọn:

ĐỂ ĐỒNG ĐỘI RÚT – MÌNH Ở LẠI

“CÁC ĐỒNG CHÍ RÚT RA!”

Nguyễn Chất Xê ra lệnh cho các tổ viên bí mật vượt khỏi vòng vây.

Còn ông ở lại.

Muốn đồng đội thoát được, phải khiến đối phương tập trung chú ý vào một hướng khác.

Nguyễn Chất Xê bắt đầu chiến đấu.

Ông ném lựu đạn lên tàu, đánh trả và thu hút hỏa lực về phía mình.

Đối phương lập tức tập trung truy kích nơi ông đang hoạt động.

Súng tiếp tục bắn dữ dội xuống mặt nước.

Lựu đạn tiếp tục nổ.

Nhưng chính nhờ sự thu hút ấy, những người đồng đội của Nguyễn Chất Xê có thêm cơ hội vượt khỏi vòng vây.

Cuối cùng:

Các tổ viên thoát ra an toàn.

Nhưng Nguyễn Chất Xê vẫn còn một nhiệm vụ cuối cùng.

KHỐI THUỐC NỔ KHÔNG ĐƯỢC RƠI VÀO TAY ĐỊCH

Trận đánh không thể tiếp tục theo phương án ban đầu.

Khối thuốc nổ đặc công vẫn còn đó.

Nếu nó rơi vào tay đối phương, bí mật về vũ khí và phương thức chiến đấu có thể bị lộ.

Giữa vòng vây, Nguyễn Chất Xê bình tĩnh xử lý.

Ông quyết định:

HỦY KHỐI THUỐC NỔ

Đó là hành động cuối cùng để bảo vệ bí mật của đơn vị.

Sau khi giúp đồng đội vượt vòng vây và thực hiện việc hủy khối thuốc nổ, Nguyễn Chất Xê anh dũng hy sinh.

Ông mới khoảng 24 tuổi.

18 LẦN ĐƯỢC TẶNG DANH HIỆU DŨNG SĨ ĐÁNH GIAO THÔNG

Sự hy sinh trong đêm 10-5-1971 không phải là một hành động bộc phát.

Nó phản ánh phẩm chất mà Nguyễn Chất Xê đã thể hiện trong suốt quá trình chiến đấu.

Ông luôn xung phong nhận nhiệm vụ khó.

Trong chiến đấu, dũng cảm và kiên cường.

Trong cuộc sống, khiêm tốn và giản dị.

Là cán bộ, ông chú trọng xây dựng đơn vị và luôn gương mẫu trước đồng đội.

Những thành tích ấy được ghi nhận bằng:

🏅 1 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhì
🏅 1 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Ba
🏅 30 bằng và giấy khen
🏅 18 lần danh hiệu Dũng sĩ đánh giao thông
🏅 2 lần danh hiệu Chiến sĩ thi đua

Ngày 23 tháng 9 năm 1973, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam truy tặng Nguyễn Chất Xê danh hiệu:

ANH HÙNG LỰC LƯỢNG VŨ TRANG NHÂN DÂN GIẢI PHÓNG

DẤU ẤN CÒN LẠI

Có thể nhớ Nguyễn Chất Xê qua 18 trận đánh, qua 12 con tàu bị đánh chìm, qua 15 triệu lít xăng bị phá hủy hay qua những lần ông phải ngâm mình hơn 10 giờ dưới nước.

Nhưng câu chuyện đêm 10-5-1971 cho thấy rõ nhất phẩm chất của người chiến sĩ ấy.

Khi vòng vây khép lại, Nguyễn Chất Xê có hai điều cần bảo vệ:

Đồng đội và bí mật của đơn vị.

Ông ra lệnh cho đồng đội rút trước.

Mình ở lại chiến đấu.

Ông thu hút hỏa lực về phía mình để những người còn lại thoát ra.

Và khi không thể tiếp tục trận đánh, ông hủy khối thuốc nổ để giữ bí mật vũ khí.

Đồng đội trở về. Bí mật được giữ. Nguyễn Chất Xê ở lại giữa dòng sông Lòng Tàu.

Đó chính là dấu ấn cuối cùng của người đại đội phó đặc công nước mới 24 tuổi – một người lính đã chọn nhận lấy nguy hiểm về mình để mở đường sống cho đồng đội.