NGUYỄN CHƠN-CHẶT ĐỨT NGÓN CHÂN THỀ GIẾT GIẶC

Mười chín tuổi tham gia cách mạng, ba năm sau trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, cuộc đời Thượng tướng Nguyễn Chơn gắn liền với chiến trường khốc liệt từ kháng chiến chống Pháp đến chống Mỹ. Từ một người lính, ông vươn lên trở thành vị tướng tài, được mệnh danh là “linh hồn của Sư đoàn thép”, khiến kẻ thù khiếp sợ không chỉ bởi tài cầm quân mà còn bởi bản lĩnh chính trị và nhân cách lớn lao.

Nguyễn Chơn sinh năm 1927 tại Quảng Nam. Thuở thiếu niên, ông đã mang trong mình khát vọng cầm súng bảo vệ Tổ quốc. Quyết tâm ấy được thể hiện qua hành động chặt ngón chân út để xin đi bộ đội – một lời thề sống chết với cách mạng. Ngày lên đường nhập ngũ, ông hứa với mẹ sẽ đánh tan quân xâm lược để trả thù cho quê hương.

Tài năng quân sự của Nguyễn Chơn sớm bộc lộ khi còn là cán bộ cơ sở. Các trận đánh do ông chỉ huy thường diễn ra nhanh gọn, ít tổn thất. Năm 1947, ông cùng đơn vị tiêu diệt gọn một đại đội quân Pháp tại đồn Thu Bồn. Năm 1949, ông được kết nạp vào Đảng khi mới 22 tuổi. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, ông tập kết ra Bắc, học tại Trường Sĩ quan Lục quân, rồi trở lại chiến trường Khu 5 để xây dựng lực lượng vũ trang.

Một dấu ấn đặc biệt trong cuộc đời cách mạng của ông là nhiệm vụ đón Đoàn tàu không số đầu tiên vượt biển chi viện miền Nam vào Tết Canh Tý 1960. Dù phải đối mặt với đói khát, hiểm nguy và sự truy lùng gắt gao của địch, Nguyễn Chơn vẫn giữ vững tinh thần kỷ luật, tuyệt đối bí mật. Dù con tàu không thể cập bến do thời tiết khắc nghiệt và toàn bộ hàng hóa phải thả xuống biển, tinh thần kiên cường, sẵn sàng hy sinh vì nhiệm vụ của ông và đồng đội đã trở thành biểu tượng bất khuất của tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển.

Trong kháng chiến chống Mỹ, Thượng tướng Nguyễn Chơn để lại dấu ấn đậm nét qua hàng loạt chiến thắng lớn như Ba Gia, Vạn Tường, Đường 9 – Nam Lào, Bắc Tây Nguyên và đặc biệt là chiến dịch giải phóng Tam Kỳ – Đà Nẵng năm 1975. Ông nổi tiếng với phương châm chỉ huy “1 diệt, 4 cắt”, thể hiện tư duy quân sự sắc bén, sáng tạo và táo bạo. Năm 1970, ông được phong danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Không chỉ là vị tướng thao lược, Nguyễn Chơn còn là người giàu tình cảm, nhân hậu, yêu thương đồng đội như ruột thịt. Ông nghiêm khắc trong chỉ huy nhưng bao dung trong đối nhân xử thế, luôn coi trọng việc bồi dưỡng, nâng đỡ cán bộ. Sau khi nghỉ hưu, ông dành nhiều thời gian thăm lại chiến trường xưa, tri ân nhân dân và day dứt trước những đồng đội còn chưa được quy tập hài cốt.

Cuộc đời riêng của ông cũng là một biểu tượng đẹp khi nên duyên cùng nữ Anh hùng LLVTND Trần Thị Lý. Hai con người anh hùng, hai đại biểu Quốc hội đã cùng chia sẻ lý tưởng và cống hiến trọn đời cho đất nước. Sự ra đi của bà năm 1998 để lại nỗi mất mát sâu sắc trong lòng ông.

Thượng tướng Nguyễn Chơn từ trần ngày 30-12-2015, hưởng thọ 89 tuổi. Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương vô hạn trong lòng đồng bào, chiến sĩ cả nước. Ông là hiện thân của người tướng “trí – dũng – nhân – tín”, một nhân cách lớn, một huyền thoại sống của Quân đội nhân dân Việt Nam, mãi được lịch sử và nhân dân trân trọng, khắc ghi.