Nguyễn Đăng Giáp – tay lái Trường Sơn trên những cung đường lửa

Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, đường Trường Sơn là tuyến vận tải chiến lược nối hậu phương miền Bắc với tiền tuyến miền Nam. Trên những con đường xuyên rừng, qua đèo dốc, trọng điểm bom đạn và các khu vực thường xuyên bị đánh phá, biết bao người lính lái xe đã ngày đêm vận chuyển người, vũ khí, lương thực và thuốc men. Nguyễn Đăng Giáp là một trong những người lính ấy.

Nguyễn Đăng Giáp sinh năm 1940, quê tại xã Thái Phương, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình. Khi đất nước còn trong chiến tranh, ông gác lại việc học để nhập ngũ và trở thành chiến sĩ lái xe Trường Sơn thuộc lực lượng Đoàn 559.

Năm 1972, ông chính thức làm nhiệm vụ trên tuyến Đường 20 Quyết Thắng. Đây là một tuyến đường dài hơn 120 km, đi qua nhiều khu vực hiểm trở và từng bị không quân Mỹ đánh phá rất ác liệt. Dốc Đồng Tiến, cua chữ A, ngầm Ta Lê và đèo Phu La Nhích là những địa danh gắn với sự gian khổ của lực lượng vận tải Trường Sơn.

Trong điều kiện đường hẹp, dốc cao, trơn lầy và luôn có nguy cơ bị bom đạn đánh phá, người lái xe không chỉ cần kỹ năng mà còn phải có sự bình tĩnh và ý chí vượt qua nỗi sợ hãi. Nguyễn Đăng Giáp lái xe ZIL-157 ba cầu, biển số ĐT-5134, vận chuyển hàng hóa và lực lượng qua những cung đường nguy hiểm.

Công việc của người lính lái xe không có nhiều khoảnh khắc được ghi tên, nhưng lại giữ vai trò thiết yếu. Mỗi chuyến xe an toàn là thêm một phần lương thực, đạn dược và nhân lực đến được chiến trường. Mỗi chuyến xe bị chậm lại có thể ảnh hưởng đến kế hoạch chiến đấu của nhiều đơn vị phía trước.

Theo tư liệu Báo Quân đội nhân dân, Nguyễn Đăng Giáp đã trực tiếp tham gia vận chuyển nhân lực, vật lực vượt qua các trọng điểm trên đường Trường Sơn; đặc biệt, ông cùng đoàn xe đưa lực lượng tiến công của Sư đoàn 10 vượt cửa ngõ Tây Bắc Sài Gòn trong những ngày tháng 4/1975. Đây là thời điểm toàn quân, toàn dân bước vào cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975.

Với người lính lái xe, chiến thắng không chỉ được cảm nhận từ những trận đánh lớn mà còn từ việc hoàn thành một chuyến hàng đúng thời gian, vượt qua một trọng điểm an toàn, đưa đồng đội đi tiếp về phía trước. Những năm tháng Trường Sơn đã tôi luyện ở Nguyễn Đăng Giáp tinh thần dám nhận nhiệm vụ khó, bình tĩnh trước nguy hiểm và luôn đặt nhiệm vụ chung lên trên lợi ích riêng.

Sau chiến tranh, ông tiếp tục phát huy phẩm chất người lính trong lao động và xây dựng. Ông trở thành cán bộ quản lý của Tổng công ty 36, Bộ Quốc phòng; góp phần tổ chức thi công nhiều công trình hạ tầng tại các địa bàn còn khó khăn. Từ người lái xe trên những con đường chiến tranh, ông tiếp tục đồng hành cùng các công trình thời bình.

Câu chuyện của Nguyễn Đăng Giáp cho thấy chiến công không chỉ được tạo nên ở nơi trực tiếp nổ súng. Đằng sau mỗi chiến dịch là sự cống hiến thầm lặng của lực lượng vận tải, công binh, thông tin, quân y và dân công. Họ là những người giữ cho mạch đường ra tiền tuyến không bị đứt đoạn.

Hành trình từ Trường Sơn đến các công trường thời bình của Nguyễn Đăng Giáp là bài học ý nghĩa đối với thế hệ trẻ. Dù ở hoàn cảnh nào, con người vẫn có thể biến khó khăn thành động lực nếu giữ được lý tưởng, tinh thần trách nhiệm và sự kiên trì trong công việc.