NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU – CHÍ SĨ YÊU NƯỚC, NHÀ THƠ LỚN CỦA DÂN TỘC
Tác giả: Trần Thị Thu Hiền
Nguyễn Đình Chiểu (1822–1888), thường được nhân dân gọi kính trọng là Đồ Chiểu, là một nhà thơ lớn, nhà giáo và chí sĩ yêu nước tiêu biểu của Việt Nam thế kỷ XIX. Cuộc đời ông gắn liền với những biến động đau thương của đất nước trong thời kỳ thực dân Pháp xâm lược Nam Kỳ. Dù bị mù từ khi còn trẻ, Nguyễn Đình Chiểu vẫn giữ vững khí tiết, nghị lực và tinh thần yêu nước, trở thành biểu tượng về lòng trung nghĩa và ý chí bất khuất của dân tộc.
Nguyễn Đình Chiểu để lại nhiều tác phẩm có giá trị đặc biệt, trong đó nổi bật là Lục Vân Tiên, Dương Từ – Hà Mậu và Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc. Thơ văn của ông không chỉ giàu giá trị nghệ thuật mà còn chứa đựng tư tưởng nhân nghĩa sâu sắc, đề cao đạo lý làm người, lòng hiếu thảo, tình nghĩa và tinh thần trách nhiệm với quê hương, đất nước.
Đặc biệt, trong những năm đất nước bị thực dân Pháp xâm lược, ngòi bút Nguyễn Đình Chiểu trở thành một vũ khí tinh thần mạnh mẽ. Ông ca ngợi những người nông dân áo vải đứng lên chiến đấu bảo vệ quê hương, đồng thời lên án mạnh mẽ quân xâm lược và những kẻ phản bội. “Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc” là tác phẩm tiêu biểu, lần đầu tiên hình tượng người nông dân – nghĩa sĩ được khắc họa một cách chân thực, hào hùng và đầy xúc động trong văn học Việt Nam.
Không chỉ sáng tác, Nguyễn Đình Chiểu còn mở trường dạy học, bốc thuốc chữa bệnh và dùng uy tín của mình để động viên nhân dân chống giặc. Dù cuộc đời gặp nhiều mất mát, ông vẫn giữ trọn lòng yêu nước, thương dân và không khuất phục trước hoàn cảnh.
Năm 2021, UNESCO thông qua nghị quyết kỷ niệm 200 năm ngày sinh Nguyễn Đình Chiểu, ghi nhận những đóng góp quan trọng của ông đối với văn hóa, giáo dục và văn học Việt Nam. Đây là sự ghi nhận quốc tế đối với giá trị tư tưởng, nhân văn và sức sống lâu bền của di sản Nguyễn Đình Chiểu.
Nguyễn Đình Chiểu đã để lại cho dân tộc một di sản văn hóa quý báu và một tấm gương sáng về lòng yêu nước, khí tiết, nghị lực và tinh thần nhân nghĩa. Cuộc đời và sự nghiệp của ông mãi là nguồn cảm hứng, nhắc nhở các thế hệ hôm nay về trách nhiệm đối với quê hương, đất nước và con người.



