Nguyễn Đức Cảnh

Nguyễn Đức Cảnh (1908 – 1932) là một lãnh tụ cách mạng tiền bối của Việt Nam, người sáng lập Tổng Công hội đỏ Bắc Kỳ – tiền thân của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam – và là một trong những người sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam. Ông được tôn vinh là liệt sĩ, tấm gương tiêu biểu của phong trào công nhân và công đoàn Việt Nam

Sinh trong gia đình nhà nho yêu nước, Nguyễn Đức Cảnh sớm thể hiện tinh thần đấu tranh chống áp bức. Khi còn học Trường Thành Chung Nam Định, ông tham gia lễ truy điệu Phan Chu Trinh và phong trào đòi thả Phan Bội Châu, bị đuổi học rồi ra Hà Nội làm thợ in. Năm 1927, ông sang Quảng Châu dự lớp huấn luyện do Nguyễn Ái Quốc tổ chức, được giác ngộ chủ nghĩa Mác – Lênin và gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.

Từ năm 1928, ông trực tiếp “vô sản hóa” tại Hải Phòng, làm việc cùng công nhân để tuyên truyền cách mạng. Ngày 28 – 7 – 1929, ông triệu tập Đại hội công nhân Bắc Kỳ, thành lập Tổng Công hội đỏ Bắc Kỳ, được bầu làm Hội trưởng lâm thời và phụ trách báo Lao động cùng Tạp chí Công hội đỏ. Sự kiện này được xem là khởi đầu phong trào công đoàn cách mạng Việt Nam.

Là Ủy viên Trung ương lâm thời Đông Dương Cộng sản Đảng, Nguyễn Đức Cảnh cùng Trịnh Đình Cửu dự Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản đầu 1930 tại Hồng Kông, góp phần sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam. Sau đó, ông làm Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ, rồi Xứ ủy Trung Kỳ, lãnh đạo phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh.