Nguyễn Đức Cảnh – người con ưu tú của Hải Phòng (1)
Nguyễn Đức Cảnh (1908–1932) là một nhà cách mạng tiêu biểu của giai cấp công nhân Việt Nam, sinh ra tại Hải Phòng – thành phố cảng giàu truyền thống yêu nước và đấu tranh cách mạng. Hải Phòng đầu thế kỉ XX là trung tâm công nghiệp – cảng biển lớn của miền Bắc, nơi tập trung đông đảo công nhân lao động và cũng là địa bàn sôi động của các phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp. Chính môi trường ấy đã sớm hun đúc trong Nguyễn Đức Cảnh tinh thần yêu nước và ý chí cách mạng.
Từ khi còn rất trẻ, Nguyễn Đức Cảnh đã tham gia các phong trào yêu nước của thanh niên, học sinh. Năm 1926, ông gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, tích cực hoạt động tuyên truyền, giác ngộ cách mạng cho quần chúng lao động, đặc biệt là công nhân tại các nhà máy, bến cảng ở Hải Phòng và vùng lân cận.
Năm 1929, trước yêu cầu phát triển mạnh mẽ của phong trào công nhân, Nguyễn Đức Cảnh là một trong những người sáng lập Tổng Công hội Đỏ Bắc Kỳ – tổ chức tiền thân của Công đoàn Việt Nam ngày nay. Ông đã trực tiếp chỉ đạo xây dựng tổ chức công hội, lãnh đạo nhiều cuộc đấu tranh đòi quyền lợi của công nhân, góp phần quan trọng vào việc đưa phong trào công nhân Việt Nam phát triển từ tự phát lên tự giác.
Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đầu năm 1930, Nguyễn Đức Cảnh tiếp tục giữ nhiều trọng trách quan trọng trong Đảng. Ông tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng ở Bắc Kỳ, kiên trì hoạt động trong điều kiện vô cùng khó khăn, gian khổ, bị kẻ thù truy lùng gắt gao.
Năm 1931, Nguyễn Đức Cảnh bị thực dân Pháp bắt giam. Dù bị tra tấn dã man, ông vẫn giữ vững khí tiết của người chiến sĩ cộng sản, không khai báo, không khuất phục. Ngày 31 tháng 7 năm 1932, thực dân Pháp đã xử tử hình Nguyễn Đức Cảnh khi ông mới 24 tuổi. Sự hi sinh của ông là tổn thất lớn đối với phong trào cách mạng, nhưng đồng thời cũng trở thành nguồn cổ vũ to lớn cho tinh thần đấu tranh của giai cấp công nhân và nhân dân Việt Nam.
Cuộc đời tuy ngắn ngủi nhưng sự nghiệp cách mạng của Nguyễn Đức Cảnh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phong trào công nhân và tổ chức công đoàn Việt Nam. Ông được lịch sử ghi nhận là người chiến sĩ cộng sản kiên trung, nhà lãnh đạo tiêu biểu của giai cấp công nhân, là niềm tự hào của quê hương Hải Phòng.
Ngày nay, tên Nguyễn Đức Cảnh được đặt cho nhiều đường phố, trường học, công trình trên khắp cả nước, trong đó có thành phố Hải Phòng, như một sự tri ân đối với người con ưu tú đã hiến trọn tuổi xuân cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.
