NGUYỄN GIA ĐẰNG (TƯ CAM) – NGƯỜI GIEO HẠT GIỐNG CÁCH MẠNG Ở BÌNH LINH

Những năm đầu thập niên 40 của thế kỷ XX, khi vùng đất Chà Là còn chìm trong ách thống trị của thực dân Pháp, người dân sống trong cảnh cơ cực, đặc biệt là tầng lớp công nhân tại đồn điền cao su Bình Linh. Bị bóc lột nặng nề, bị đánh đập, cúp phạt, làm việc kiệt sức, nhưng họ vẫn chưa có tổ chức để dẫn dắt con đường đấu tranh.

Giữa hoàn cảnh đó, năm 1943, một người cán bộ cách mạng đã âm thầm xuất hiện – đó là Nguyễn Gia Đằng, tức Tư Cam. Ông được Công hội đỏ Nam bộ cử về Tây Ninh, mang theo một nhiệm vụ quan trọng: tuyên truyền, giác ngộ và tổ chức lực lượng công nhân đứng lên đấu tranh.

Không có diễn đàn lớn, không có lực lượng bảo vệ, ông bắt đầu từ những điều nhỏ nhất. Những buổi gặp gỡ kín đáo, những cuộc trò chuyện giữa đêm, những lời giải thích về nỗi khổ mất nước, về sự áp bức của thực dân và tay sai… đã dần dần lay động lòng người.

Ông không chỉ nói về nỗi khổ, mà còn chỉ ra con đường: phải đoàn kết, phải đứng lên đấu tranh để giành lại quyền sống, quyền tự do.

Đến năm 1944, Nguyễn Gia Đằng đã xây dựng được những cơ sở đầu tiên tại đồn điền cao su Bình Linh, với những công nhân nòng cốt như Nguyễn Văn Trạo, anh Quý. Từ đây, phong trào không còn là những phản ứng đơn lẻ, mà đã trở thành một lực lượng có tổ chức.

Dưới sự vận động của ông, công nhân Bình Linh đã mạnh dạn đứng lên. Họ tổ chức đình công, kéo lên chủ sở, đòi tăng lương, giảm giờ làm, chống đánh đập. Những yêu sách tưởng chừng nhỏ bé, nhưng lại mang ý nghĩa to lớn: lần đầu tiên, người công nhân dám đối diện với chủ đồn điền, dám đòi quyền lợi cho chính mình.

Và điều quan trọng hơn, họ bắt đầu hiểu rằng: họ không đơn độc.

Những cuộc đấu tranh ấy đã buộc chủ đồn điền phải nhượng bộ. Nhưng thành công lớn nhất không nằm ở những nhượng bộ đó, mà ở sự thức tỉnh của cả một tập thể công nhân.

Từ những con người cam chịu, họ đã trở thành những người biết đấu tranh.

Từ những cá nhân rời rạc, họ đã trở thành một lực lượng có tổ chức.

Và từ chính lực lượng ấy, sau này đã hình thành nên những cơ sở cách mạng vững chắc tại Chà Là – Bình Linh.

Nguyễn Gia Đằng không phải là người trực tiếp cầm súng trong những trận đánh lớn, nhưng ông lại là người đặt nền móng cho tất cả những gì diễn ra sau này. Ông là người gieo hạt giống – hạt giống của ý thức, của tinh thần đoàn kết, của lòng yêu nước.

Hạt giống ấy, khi gặp thời cơ, đã nảy mầm thành phong trào cách mạng mạnh mẽ, góp phần vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và các giai đoạn kháng chiến sau này.

Câu chuyện về Nguyễn Gia Đằng vì thế không chỉ là câu chuyện của một cá nhân, mà là câu chuyện về sự khởi đầu – khởi đầu của một phong trào, khởi đầu của một con đường đấu tranh, và khởi đầu của ngọn lửa cách mạng trên mảnh đất Chà Là.