Nguyễn Huệ:Anh hùng áo vải

Giữa thế kỷ XVIII, dải đất sông Hồng, sông Hương, sông Đồng Nai bị xé rách bởi những đường ranh giới vô hình nhưng tàn nhẫn. Lũy Thầy chia cắt Nam - Bắc, sông Gianh trở thành vết sẹo dài trong lòng dân tộc. Đàng Trong chúa Nguyễn, Đàng Ngoài chúa Trịnh, còn ngai vàng nhà Lê chỉ như cái bóng mờ bên những cuộc tranh giành quyền lực. Đất nước chìm trong loạn lạc, lòng người ly tán. Đúng vào lúc bế tắc ấy, từ vùng đất Tây Sơn thượng đạo, một dải mây đỏ ngút trời đã cuốn đến: Nguyễn Huệ xuất hiện, mang theo sứ mệnh hàn gắn lại hình hình hài Tổ quốc.

Nguyễn Huệ không khởi đầu bằng tư tưởng của một bậc đế vương tranh giành thiên hạ, mà bằng nhịp đập phẫn ất của một người con áo vải trước bối cảnh quê hương tan xơ. Hành trình thống nhất đất nước của ông bắt đầu bằng những bước chân rầm rộ của nghĩa quân Tây Sơn. Bằng tài thao lược xuất quỷ nhập thần, ông lần lượt san bằng những bức tường phân tranh kéo dài suốt hơn hai thế kỷ. Cõi Nam êm sóng khi chính quyền chúa Nguyễn sụp đổ; Đàng Ngoài lặng gió khi thế lực chúa Trịnh bị dẹp tan dưới ngọn cờ "Phù Lê diệt Trịnh". Sông Gianh thôi chảy giữa hai bờ thù hận, Lũy Thầy không còn là nỗi chia cắt ruột thịt. Lần đầu tiên sau hàng trăm năm, hình hài dải đất hình S từ Lạng Sơn đến Cà Mau gộp lại thành một mối trọn vẹn.

Thế nhưng, con đường đi đến sự thống nhất trọn vẹn chưa bao giờ trải đầy hoa hồng. Trong sự giãy giụa cuối cùng, các thế lực phong kiến bị lật đổ đã nhắm mắt rước voi về giày mả tổ. Mùa xuân năm 1785, sóng nước Rạch Gầm – Xoài Mút cuộn trào nhấn chìm 5 vạn quân Xiêm, đập tan mộng xâm lược ở phương Nam. Rồi đến mùa xuân Kỷ Dậu 1789, khi 29 vạn quân Thanh tràn qua biên giới Bắc Bờ, Nguyễn Huệ – lúc này đã chính thức lên ngôi Hoàng đế mang niên hiệu Quang Trung – lại làm nên một kỳ tích chưa từng có. Cuộc hành quân thần tốc xuyên qua chiều dài đất nước, những đêm hội quân rầm rộ, và trận quyết chiến Ngọc Hồi – Đống Đa mù mạt khói súng đã quét sạch bóng thù, trả lại sự bình yên cho Thăng Long cổ kính. Bằng máu và lửa, Quang Trung chứng minh rằng: sự thống nhất chỉ thực sự bền vững khi nó gắn liền với độc lập, chủ quyền dân tộc.

Khi khói đạn tan đi, vị anh hùng áo vải không dừng lại ở tư thế của một kẻ chiến thắng. Ông bắt tay vào chữa lành những vết thương mà lịch sử để lại. Nền độc lập vừa nhặt lại được thổi vào một sức sống mới bằng những chính sách canh tân đầy tâm huyết. "Chiếu khuyến nông" trả lại màu xanh cho ruộng đồng hoang vu; "Chiếu lập học" và việc đề cao chữ Nôm dựng lại cái gốc văn hóa dân tộc; những đồng tiền mới được đúc mang theo khát vọng về một nền kinh tế tự chủ. Quang Trung nhìn đất nước không chỉ bằng con mắt của một vị tướng cầm quân, mà bằng trái tim của một người kiến tạo tương lai.

Cuộc đời của Vua Quang Trung – Nguyễn Huệ như một ngôi sao sao xuyệt qua bầu trời đêm thế kỷ XVIII: ngắn ngủi nhưng chói lọi rực rỡ. Ông không chỉ đánh tan những tập đoàn phong kiến mục nát hay đập tan những ngọn sóng ngoại xâm, mà quan trọng hơn, ông đã gom lại những mảnh vỡ của lịch sử, nối lại dải giang sơn gấm vóc, và thắp lên trong lòng người Việt ngọn lửa tự cường bất diệt.