Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

Nguyễn Huệ – Mùa xuân năm ấy, non sông gọi tên người

Câu chuyện về cuộc hành quân thần tốc và chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa năm 1789, tái hiện tài thao lược cùng ý chí bảo vệ độc lập dân tộc của người anh hùng áo vải Nguyễn Huệ.

Đồng Tháp03/11/2026Đoàn Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh (Đoàn Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh)7 lượt xem0 lượt chia sẻ

MÙA XUÂN NĂM ẤY, NON SÔNG GỌI TÊN NGƯỜI

Mỗi độ Tết đến, khi những con đường ngập tràn sắc hoa và mọi gia đình háo hức đón năm mới, tôi lại nghĩ đến một mùa xuân rất khác trong lịch sử dân tộc. Mùa xuân ấy không chỉ có tiếng pháo đón Tết, mà còn vang lên tiếng trống trận, tiếng vó ngựa và bước chân của những người lính đang tiến về Thăng Long. Đó là mùa xuân Kỷ Dậu năm 1789, mùa xuân gắn liền với tên tuổi của người anh hùng áo vải Nguyễn Huệ.

Cuối năm 1788, đất nước đứng trước một thử thách lớn. Lợi dụng tình hình rối ren ở Bắc Hà, quân Thanh kéo vào nước ta theo lời cầu viện của vua Lê Chiêu Thống. Kinh thành Thăng Long bị chiếm đóng, nền độc lập dân tộc đứng trước nguy cơ bị xâm phạm. Trước tình thế ấy, quân Tây Sơn ở Bắc Hà chủ động rút về phòng tuyến Tam Điệp – Biện Sơn, bảo toàn lực lượng và chờ cơ hội phản công.

Tin cấp báo truyền đến Phú Xuân. Nguyễn Huệ hiểu rằng vận mệnh đất nước không cho phép sự chậm trễ. Ngày 22 tháng 12 năm 1788, ông lên ngôi hoàng đế, lấy niên hiệu Quang Trung, rồi lập tức tiến quân ra Bắc đánh giặc.

Điều khiến tôi khâm phục nhất ở Quang Trung chính là khả năng quyết đoán trong thời khắc hiểm nguy. Ông không để nỗi lo trước một đội quân xâm lược đông đảo làm lung lay ý chí. Trái lại, ông biến tình thế khó khăn thành cơ hội, tổ chức lực lượng và chuẩn bị một cuộc phản công táo bạo.

Trên đường tiến quân, nghĩa quân Tây Sơn được bổ sung lực lượng, củng cố đội ngũ và khích lệ tinh thần chiến đấu. Tại Tam Điệp, Quang Trung quyết định tiến công vào đúng dịp Tết Nguyên đán, khi quân Thanh đang chủ quan và tin rằng đối phương chưa thể nhanh chóng phản công.

Đêm giao thừa Tết Kỷ Dậu, cuộc tiến công bắt đầu. Trong khi nhiều người dân đang mong chờ một năm mới bình yên, những người lính Tây Sơn đã vượt qua khó khăn, tiến về phía quân thù.

Các vị trí phòng thủ của quân Thanh lần lượt bị đánh chiếm. Đặc biệt, sáng mùng 5 Tết, tức ngày 30 tháng 1 năm 1789, trận đánh quyết định diễn ra tại Ngọc Hồi. Quân Tây Sơn sử dụng những tấm khiên lớn để chống lại hỏa lực của địch, đồng thời tổ chức tiến công quyết liệt. Trước sức mạnh và tinh thần chiến đấu của nghĩa quân, phòng tuyến Ngọc Hồi nhanh chóng bị phá vỡ.

Cùng lúc, tại Đống Đa, một cánh quân Tây Sơn khác đánh bại lực lượng quân Thanh đang đóng giữ khu vực này. Những cuộc tiến công liên tiếp khiến quân xâm lược rơi vào tình trạng hỗn loạn. Tổng chỉ huy Tôn Sĩ Nghị vội vàng bỏ chạy khỏi Thăng Long.

Chỉ trong một thời gian ngắn, Quang Trung cùng nghĩa quân Tây Sơn đã làm nên chiến thắng lẫy lừng, quét sạch quân xâm lược và bảo vệ nền độc lập của đất nước.

Tôi thường tự hỏi điều gì đã tạo nên sức mạnh phi thường ấy. Đó có lẽ không chỉ là tài chỉ huy của Quang Trung hay sự dũng cảm của những người lính, mà còn là tình yêu quê hương và ý chí không chấp nhận để đất nước rơi vào tay ngoại bang.

Phía sau chiến thắng là biết bao con người bình dị đã rời gia đình để ra trận. Họ có thể là những người nông dân, những thanh niên quen với ruộng đồng hơn chiến trường. Nhưng khi Tổ quốc lâm nguy, họ đã cùng nhau chiến đấu vì một mục tiêu lớn lao: giữ gìn non sông.

Hơn hai trăm năm đã trôi qua. Thăng Long năm xưa nay đã trở thành một Hà Nội hiện đại. Những chiến trường khói lửa đã lùi vào quá khứ, nhưng chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa vẫn được các thế hệ người Việt Nam tưởng nhớ.

Đối với tôi, câu chuyện về Nguyễn Huệ không chỉ nói về một vị tướng tài ba. Đó còn là câu chuyện về bản lĩnh dân tộc, về sự đoàn kết và lòng tin vào sức mạnh của chính mình.

Ngày nay, thế hệ trẻ không phải đối mặt với cuộc chiến như những người lính Tây Sơn năm ấy. Nhưng chúng ta vẫn có trách nhiệm bảo vệ và phát triển đất nước bằng tri thức, lòng trung thực, tinh thần sáng tạo và ý thức cống hiến.

Mùa xuân Kỷ Dậu đã đi qua từ rất lâu, nhưng tinh thần của mùa xuân ấy vẫn còn nguyên giá trị. Mỗi lần đọc lại trang sử hào hùng này, tôi càng hiểu rằng độc lập không phải món quà tự nhiên có được, mà là thành quả của những thế hệ đã không tiếc công sức, thậm chí cả tính mạng, để gìn giữ quê hương.

Và trong trái tim người Việt Nam, mùa xuân năm 1789 sẽ mãi là mùa xuân của chiến thắng, của lòng tự hào và của người anh hùng áo vải Quang Trung.

[1] Bảo tàng Lịch sử Quốc gia (2012), “Cuộc tấn công thần tốc nhất lịch sử Việt”, đăng ngày 06/08/2012.

 https://baotanglichsu.vn/vi/Articles/2001/66240/cuoc-tan-cong-than-toc-nhat-lich-su-viet.html

[2] Báo Điện tử Chính phủ (2013), “Chiến thắng hiển hách trong lịch sử chống ngoại xâm”, đăng ngày 14/02/2013.

 https://baochinhphu.vn/chien-thang-hien-hach-trong-lich-su-chong-ngoai-xam-102138325.htm

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn