Nguyễn Hùng Phong: Vị tướng chính trị giỏi quân sự
Là cán bộ chính trị nhưng lại rất thạo công việc quân sự nên trong nhiều trận chiến đấu ác liệt, chính trị viên (sau này là chính ủy) Nguyễn Hùng Phong đã trực tiếp chỉ huy tác chiến và giành thắng lợi. Ông là vị tướng văn võ song toàn.
Vị tướng mang tên “gió mạnh”
Tôi có may mắn được tiếp xúc với Trung tướng Nguyễn Hùng Phong vào dịp Tết Nguyên đán năm Đinh Dậu 2017 tại Nhà khách Bộ tư lệnh Quân khu 1.
Khi đó tôi là Phó chủ nhiệm Chính trị Quân khu 1 được Quân khu giao nhiệm vụ đón tiếp các đồng chí cán bộ cao cấp của Quân khu đã nghỉ hưu.
Đồng chí Nguyễn Hùng Phong năm ấy đã tròn 90 tuổi nhưng vẫn còn rất minh mẫn. Nhìn vóc dáng nhỏ nhắn, đi đứng khoan thai, nói năng nhỏ nhẹ, có lẽ ít người ngờ rằng, ông đã từng chỉ huy nhiều trận đánh nổi tiếng đi vào lịch sử dân tộc.
Theo giới thiệu của Thiếu tướng Dương Đình Thông, Phó chính ủy Quân khu 1 (nay là Trung tướng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 1) thì đồng chí Nguyễn Hùng Phong là người có duyên nợ với vùng đất chiến khu Việt Bắc-Quân khu 1.
Trong suốt cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đồng chí đều gắn bó với các tỉnh Thái Nguyên, Lạng Sơn, Bắc Kạn, Cao Bằng, Bắc Giang...
Hơn 10 năm trước khi nghỉ hưu (từ tháng 8 năm 1981 đến tháng 12 năm 1991), đồng chí đảm nhiệm trọng trách Bí thư Đảng ủy, Phó tư lệnh về chính trị Quân khu 1.
Thời điểm đó, kinh tế đất nước và các địa phương trong Quân khu vô cùng khó khăn do vừa đi qua cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.
Trung tướng Nguyễn Hùng Phong luôn chủ động nghiên cứu nắm tình hình, kịp thời tham mưu đề xuất cùng với tập thể Ban Thường vụ Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu triển khai thực hiện tốt mọi đường lối chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng.
Đặc biệt, trong nhiệm kỳ 1986-1990, đồng chí cùng với tập thể Đảng ủy Quân khu đã triển khai toàn diện đường lối đổi mới do Đại hội VI của Đảng khởi xướng, gắn với thực hiện đồng bộ việc đổi mới công tác huấn luyện, hậu cần, kỹ thuật của Quân khu, góp phần nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu của Quân khu, củng cố thế trận quốc phòng toàn dân của Quân khu trong giai đoạn cách mạng mới.
Trung tướng Nguyễn Hùng Phong.
Trong hồ sơ được lưu trữ tại Quân khu 1 thì đồng chí Nguyễn Hùng Phong, tên khai sinh là Nguyễn Ngọc Huyễn. Vậy vì sao đồng chí lại mang tên Hùng Phong, có nghĩa là “gió mạnh”?.
Tôi hỏi ông như vậy và nhận được câu trả lời: "Tôi sinh ngày 18-12-1927 tại làng Côi Trì, xã Yên Mỹ, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình.
Cũng như nhiều làng quê của vùng đồng bằng Bắc Bộ, trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, quê tôi nghèo, khổ, cùng cực lắm. Năm 1942, mới 15 tuổi, tôi đã tham gia cách mạng, 16 tuổi được kết nạp Đoàn Thanh niên cứu quốc.
Tháng 8 năm 1945, tôi tham gia cướp chính quyền huyện Yên Mô và trở thành cán bộ Việt Minh của huyện khi chưa đầy 17 tuổi.
Hồi ấy, cán bộ hoạt động cách mạng ngoài tên khai sinh, tên thường gọi còn có bí danh. Chính quyền non trẻ của huyện Yên Mô khi ấy phải làm rất nhiều việc từ “diệt giặc đói”, “diệt giặc dốt” đến việc phải đối phó với một số đối tượng thù địch, tay sai cho giặc đội lốt tôn giáo…
Theo gợi ý của một cán bộ huyện lúc đó, tôi đổi tên từ Nguyễn Ngọc Huyễn thành Nguyễn Hùng Phong. Cái tên Hùng Phong có nghĩa là gió mạnh. Tôi muốn cuộc đời của tôi sẽ như ngọn gió mạnh thổi đi những tàn dư của chế độ thực dân phong kiến…".
