Nguyễn Khuyến – Cậu bé làng quê Yên Đổ
Trước khi trở thành một trong những nhà thơ lớn của văn học Việt Nam thế kỷ XIX, Nguyễn Khuyến đã có một tuổi thơ gắn bó sâu sắc với quê hương Yên Đổ.
Nguyễn Khuyến tên thật là Nguyễn Thắng, sinh năm 1835 tại quê mẹ ở Văn Khê, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam. Quê nội của ông ở làng Yên Đổ, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam, nay thuộc xã Trung Lương, huyện Bình Lục.
Ông sinh ra trong một gia đình có truyền thống Nho học. Cha ông là Nguyễn Tông Khuyến, từng làm nghề dạy học. Chính môi trường gia đình đã tạo điều kiện để Nguyễn Khuyến sớm tiếp xúc với chữ Hán và việc học hành.
Từ nhỏ, Nguyễn Khuyến đã nổi tiếng thông minh và chăm chỉ. Ông được cha dạy chữ và sau đó tiếp tục học với những người thầy có uy tín.
Cuộc sống ở vùng quê Bắc Bộ cũng để lại dấu ấn sâu sắc trong tâm hồn ông. Những hình ảnh quen thuộc như ao làng, đồng ruộng, hàng tre, con đường làng và cuộc sống của người dân sau này thường xuất hiện trong thơ Nguyễn Khuyến.
Quê hương không chỉ là nơi ông sinh ra mà còn trở thành nguồn cảm hứng quan trọng trong sáng tác.
Sau này, khi đã đạt đến đỉnh cao danh vọng trong con đường khoa cử, Nguyễn Khuyến vẫn trở về quê. Những năm tháng cuối đời, ông sống chủ yếu tại Yên Đổ.
Có thể nói, tuổi thơ ở vùng quê Hà Nam đã góp phần hình thành một tâm hồn gắn bó với thiên nhiên và cuộc sống dân dã.
Đó cũng là một trong những lý do thơ Nguyễn Khuyến thường mang vẻ đẹp gần gũi, giản dị và đậm chất làng quê Việt Nam.



