Nguyên mẫu Chị Sứ - Bông hoa bất tử của Hòn Đất
Nguyên mẫu Chị Sứ - Bông hoa bất tử của Hòn Đất
Nguyên mẫu Chị Sứ - Bông hoa bất tử của Hòn Đất
Nếu ai đã đọc tiểu thuyết hòn đất thì nhân vật chị Sứ trong tiểu thuyết Hòn Ðất được coi là điển hình người con gái miền Nam anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang. Nhưng con người, cuộc đời thực của chị Phan Thị Ràng - nguyên mẫu của chị Sứ còn đẹp hơn nhân vật tiểu thuyết. Sự hy sinh của chị cũng bi tráng hơn
Tiểu sử chị Phan Thị Ràng
Phan Thị Ràng (1937 - 1962) là một nữ chiến sĩ và liệt sĩ, được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam. Bà sinh ra tại xã Lương Phi, huyện Tri Tôn, An Giang.
Bà Phan Thị Ràng sinh năm 1937 tại tỉnh An Giang, có tên cách mạng là Tư Phùng, sống ở xã Bình Sơn, huyện Châu Thành, tỉnh Rạch Giá (ngày nay thuộc xã Bình Sơn, tỉnh An Giang).
Năm 1950, bà tham gia vào đội thiếu niên cứu quốc, đến năm 1954 bắt đầu tham gia cách mạng và đổi tên là Tư Phùng. Năm 1959, Tư Phùng được dự một lớp học dự bị đảng viên và một lớp đào tạo cô đỡ để chuẩn bị hoạt động công khai.
Năm 1960, bà được giao phụ trách thanh niên đi phá đường, đắp cản và bao vây đồn bốt phía địch từ Vàm Rầy đến Tám Ngàn tại xã Thổ Sơn, huyện Châu Thành, tỉnh Rạch Giá (nay thuộc xã Hòn Đất, tỉnh An Giang). Tháng 1 năm 1962, phía Việt Nam Cộng hòa tập trung hơn 2.000 quân đánh vào vùng căn cứ của quân cách mạng ở Ba Hòn gồm Hòn Đất, Hòn Me và Hòn Sóc. Trong thời gian kháng chiến bà vừa liên lạc giữa các đơn vị trong khu căn cứ, vừa tổ chức vận động nhân dân đấu tranh chính trị, binh vận, phối hợp với các hoạt động quân sự buộc phía Việt Nam Cộng hòa phải bỏ dở cuộc càn quét.
Đêm ngày 8 rạng sáng ngày 9 tháng 1 năm 1962, bà đã bị bắt khi đang làm nhiệm vụ. Dù bị giặc bắt và đưa ra điều kiện, kể cả nhục hình và dụ dỗ nhưng bà vẫn một lòng trung thành và cuối cùng bị giặc sát hại khi vừa bước sang tuổi 25 (1962).
Em ruột chị Phan Thị Ràng, ông Phan Văn Mỳ (Sáu Mỳ) kể lại Ngày 8/1/1962, khoảng 2.000 lính Sài Gòn bao vây, tấn công căn cứ cách mạng ở Hòn Ðất. Rạng sáng hôm đó, chị Tư Phùng bị địch bắt. Trong đám lính địch có 2 tên chiêu hồi, là đại úy Khen (trung úy Xăm trong tiểu thuyết Hòn Ðất) và tên Tạo nhận ra Tư Phùng là Tư Ràng. Ðịch treo chị lên một cây me để tra tấn, bắt chị khai báo nơi trú ẩn của đồng đội và các cơ sở cách mạng. Không khai thác được gì, địch đưa chị vào chân núi Hòn Ðất, treo chị lên cây xoài bằng chính mái tóc của chị, lấy cọc nhọn đâm khắp người chị, cắt tai, xẻo thịt chị... Dù bị cực hình vô cùng man rợ, chị Tư Ràng không hề khai báo, van xin. Khoảng 2 giờ chiều ngày 9/1/1962, chị hy sinh khi mới sang tuổi 25...
Ngày 20 tháng 12 năm 1994, bà Phan Thị Ràng được nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.
Một cuốn tiểu thuyết, Hòn Đất của nhà văn Anh Đức đã viết dựa trên những sự kiện của cuộc đời bà. Trên tinh thần này, một vở vũ kịch, Chị Sứ, do Xuân Định đạo diễn và Hoàng Vân sáng tác nhạc, cũng đã ra đời vào năm 1968 và được công diễn nhiều năm trên sân khấu Nhà Hát Lớn Hà Nội.
Hòn đất mãnh đất kiên trung
Tiếp bước tấm gương ngời sáng của chị Sứ, nhiều nam, nữ thanh niên trong huyện đã xung phong lên đường chống đế quốc Mỹ cứu nước. Các lực lượng vũ trang và nhân dân vùng Ba Hòn nêu cao ý chí cách mạng, tinh thần đoàn kết, vượt qua muôn vàn khó khăn, lập nhiều chiến công vang dội. Trong khói lửa của cuộc chiến tranh, Hòn Đất vẫn sừng sững, hiên ngang, bất khuất, quân và dân đã lần lượt đánh bại các âm mưu "bình định lấn chiếm", "gom dân lập Ấp", "nhổ cỏ U Minh"..., góp phần cùng với Chiến trường khu 9 và cả nước đánh bại các chiến lược chiến tranh của Mỹ - Ngụy, góp phần làm nên Đại thắng mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
