Nguyễn Ngọc Bảo - Cánh chim đầu đàn của lực lượng trinh sát Điện Biên

Nguyễn Ngọc Bảo sinh năm 1927 trong một gia đình nông dân yêu nước tại xã Yên Mạc, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình. Năm 1945, khi vừa tròn 18 tuổi, mang trong mình lòng căm thù giặc sâu sắc, chàng thanh niên trẻ tuổi ấy đã quyết định gác lại bút nghiên để lên đường nhập ngũ, hiến dâng tuổi thanh xuân cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Ngay từ những năm đầu kháng chiến, Nguyễn Ngọc Bảo đã bộc lộ phẩm chất của một người chỉ huy mưu trí và táo bạo. Tháng 3-1949, ông chỉ huy đại đội phục kích địch tại Điền Xá (Lạng Sơn), tiêu diệt 4 xe quân sự và bắt sống 4 tên lính. Đến tháng 9-1951, đơn vị của ông tiếp tục lập công xuất sắc khi diệt gọn một đại đội Com-măng-đô địch tại Kim Anh (Đông Anh, Hà Nội). Những chiến công ban đầu này đã tôi luyện nên một người lính trinh sát với phương châm "nhanh nhẹn, tai thính, mắt tinh, mũi nhạy", luôn sẵn sàng luồn sâu vào hang ổ địch.

Bước vào Chiến dịch Điện Biên Phủ, với cương vị Tiểu đoàn phó Tiểu đoàn Trinh sát 426, Nguyễn Ngọc Bảo đã trực tiếp chỉ huy Đại đội 62 thực hiện những nhiệm vụ đặc biệt quan trọng. Đầu tháng 12-1953, ông cùng tổ trinh sát đã đột nhập vào căn cứ địch và lập chiến công vang dội: thu giữ tập bản đồ 1/25.000 toàn khu vực Điện Biên Phủ do máy bay địch thả xuống cho tướng De Castries. Tấm bản đồ này sau đó đã được sao chép và gửi tới các đại đoàn, giúp Bộ chỉ huy mặt trận có cái nhìn toàn diện để chỉ đạo chiến dịch. Với thành tích này, tổ trinh sát của ông đã vinh dự được tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhì.

Trận đánh trên cứ điểm đồi A1 là giai đoạn gay go và ác liệt nhất của chiến dịch. Tại đây, ta và địch giành giật nhau từng tấc đất, từng mét chiến hào. Yêu cầu cấp thiết của Bộ chỉ huy lúc bấy giờ là phải xác định chính xác vị trí hầm ngầm chỉ huy của địch để đào đường hầm đặt khối thuốc nổ. Giữa làn mưa bom bão đạn, tổ trinh sát của Nguyễn Ngọc Bảo lại một lần nữa nhận lệnh lên đường.

Trong quá trình tiếp cận mục tiêu, khi gần tới đích, tổ trinh sát bị quân địch phát hiện và xả súng xối xả. Trong tình thế hiểm nghèo, Nguyễn Ngọc Bảo vẫn bình tĩnh chỉ huy đơn vị bám trụ từng mô đất để đánh trả. Khi đơn vị vừa tiến sát quân địch, một viên đạn nghiệt ngã đã khiến ông ngã xuống. Nguyễn Ngọc Bảo hy sinh ngay trên chiến trường khi đang làm nhiệm vụ, nhưng sự hy sinh của ông đã trở thành "hồi súng lệnh" tiếp thêm sức mạnh cho đồng đội.

Noi gương người chỉ huy anh dũng, tổ trinh sát đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ: ngăn chặn viện binh địch từ Mường Thanh và xác định đúng vị trí hầm ngầm cố thủ của Pháp. Chính từ những thông tin trinh sát xương máu này, đơn vị công binh đã đào thành công đường hầm, đặt khối bộc phá nặng 960kg và kích nổ tiêu diệt cứ điểm A1 vào rạng sáng ngày 7-5-1954, mở đường cho chiến thắng hoàn toàn của chiến dịch.

Ghi nhận những công lao to lớn đó, ngày 30-8-1995, liệt sĩ Nguyễn Ngọc Bảo đã được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hiện nay, di ảnh và hài cốt của ông được an táng trang trọng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Quốc gia A1, nằm giữa mảnh đất Điện Biên lịch sử mà ông đã anh dũng hy sinh để bảo vệ. Câu chuyện về Nguyễn Ngọc Bảo mãi là minh chứng cho tinh thần quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh của thế hệ cha anh.