Nguyễn Nhạc – Người anh cả phất ngọn cờ đào Tây Sơn tụ nghĩa

Nguyễn Nhạc sinh ra tại ấp Kiên Thành, phủ Quy Nhơn (nay thuộc tỉnh Bình Định), là anh cả trong ba anh em nhà Tây Sơn (Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ). Vốn xuất thân từ nghề buôn trầu lên miền ngược, Nguyễn Nhạc có cơ hội giao lưu rộng rãi với các tầng lớp nhân dân và đồng bào dân tộc thiểu số. Thời bấy giờ, triều đình chúa Nguyễn ở Đàng Trong suy tàn, quyền thần Trương Phúc Loan chuyên quyền, bóc lột dân chúng tận xương tủy khiến sự oán hận dâng cao. Nắm bắt được thời cơ, năm 1771, Nguyễn Nhạc đứng ra dựng cờ khởi nghĩa tại Tây Sơn thượng đạo.

Với khẩu hiệu "Lấy của nhà giàu chia cho người nghèo" và "Đánh đổ quyền thần Trương Phúc Loan", phong trào do Nguyễn Nhạc khởi xướng lập tức được đông đảo nông dân, thợ thủ công và các dân tộc thiểu số nhiệt liệt hưởng ứng. Ông là một thủ lĩnh mưu lược, giỏi thu phục nhân tâm và biết vận dụng linh hoạt các thủ đoạn chính trị để mở rộng thanh thế. Dưới sự lãnh đạo tối cao của ông, nghĩa quân Tây Sơn đã nhanh chóng lớn mạnh, đánh chiếm thành Quy Nhơn và từng bước đập tan hoàn toàn cơ đồ hơn 200 năm của chúa Nguyễn ở miền Nam.

Năm 1778, Nguyễn Nhạc xưng đế, lấy niên hiệu là Thái Đức, xây dựng vương triều Tây Sơn đóng đô tại thành Đồ Bàn. Dù trong giai đoạn sau, hào quang quân sự chủ yếu thuộc về người em trai kiệt xuất Nguyễn Huệ (Quang Trung), Nguyễn Nhạc vẫn giữ vai trò vĩ đại không thể phủ nhận: ông là người đặt những viên gạch đầu tiên vững chắc nhất, khai sinh ra phong trào nông dân mạnh mẽ và vĩ đại nhất trong lịch sử phong kiến Việt Nam.