Nguyễn Quang Bích – Ngọn cờ Cần Vương vùng Tây Bắc
Trường Đại học Hải Dương
Nguyễn Quang Bích (1832 – 1890) quê ở Thái Bình. Ông là một sĩ phu yêu nước, Hiệp thống Quân vụ Bắc Kỳ, người lãnh đạo phong trào Cần Vương chống Pháp kiên cường tại vùng núi Tây Bắc.
Khi quân Pháp đánh chiếm tỉnh Hưng Hóa (năm 1884), Nguyễn Quang Bích kiên quyết không thuẫn phục, ông rút quân lên vùng núi Yên Bái, Phú Thọ xây dựng căn cứ kháng chiến. Khi Vua Hàm Nghi ra Chiếu Cần Vương, ông được phong làm Lãnh tụ phong trào Cần Vương vùng Tây Bắc.
Ông đã khéo léo vận động, đoàn kết các dân tộc thiểu số (Thái, Mường, H'Mông) cùng đứng lên đánh giặc Pháp. Dưới sự chỉ huy của ông, nghĩa quân đã thực hiện nhiều trận phục kích hiểm hóc trên sông Đà và vùng núi rừng Tây Bắc, gây cho Pháp nhiều thiệt hại.
Nguyễn Quang Bích qua đời vì bệnh nặng tại căn cứ năm 1890. Tấm gương trọn đời trung hiếu và tinh thần đại đoàn kết dân tộc của ông là niềm tự hào lớn của phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX.
