Nguyễn Quang Hạnh: Sau chiến tranh, người lính sống thế nào?

Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Quang Hạnh sinh năm 1941, quê ở xã Hải Đường, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Tháng 5/1965, khi mới 24 tuổi, ông nhập ngũ. Sau thời gian học lái xe quân sự, ông được điều về Sư đoàn 312, rồi tháng 7/1967 vào Đoàn 559, làm nhiệm vụ vận tải trên tuyến Trường Sơn.

Ngày ông lên đường, con trai đầu lòng mới 3 tháng tuổi.

Người vợ trẻ bế con tiễn chồng.

Ông rời quê, rời gia đình và bước vào một cuộc chiến mà chẳng ai biết ngày trở về.

Người lái xe giữa tuyến lửa

Trường Sơn những năm ấy là một trong những tuyến đường nguy hiểm nhất.

Máy bay đánh phá ngày đêm.

Bom phá đường.

Bom từ trường rình rập dưới mặt đất.

Những con dốc hiểm trở, những đoạn đường bị đánh sập khiến mỗi chuyến xe trở thành một lần đối mặt với cái chết.

Nguyễn Quang Hạnh không chỉ là người lái xe.

Ông dần trưởng thành thành người chỉ huy đoàn xe, vừa trực tiếp cầm lái, vừa tổ chức vận chuyển hàng hóa vào chiến trường.

Có những cung đường, người lái xe phải quan sát máy bay địch, phán đoán quy luật đánh phá, phối hợp với công binh và bộ đội phòng không để tìm cách đưa xe vượt qua.

Ông từng vượt qua những cung đường và trọng điểm ác liệt của Trường Sơn, bảo đảm người và hàng hóa tiếp tục được đưa về phía trước.

Những năm tháng ấy đã rèn nên một người lính bình tĩnh, gan dạ và có khả năng chỉ huy.

Ngày 31/12/1973, Nguyễn Quang Hạnh được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Nhưng câu chuyện về ông không kết thúc khi chiến tranh kết thúc.

Thực ra, một câu chuyện khác mới bắt đầu.

Ngày người lính trở về

Sau nhiều năm quân ngũ, Nguyễn Quang Hạnh tiếp tục đảm nhiệm nhiều chức vụ trong Quân đội, trong đó có Trung đoàn trưởng Trung đoàn 17, Giám đốc Công ty 17 – Binh đoàn 12.

Đến năm 1996, ông được Quân đội cho nghỉ hưu theo chế độ.

Một người lính đã đi qua chiến tranh trở về cuộc sống đời thường.

Và lúc ấy, câu hỏi đặt ra là:

Sau chiến tranh, người lính sẽ sống thế nào?

Với Nguyễn Quang Hạnh, câu trả lời là:

Tiếp tục cống hiến.

Không còn cầm lái, ông bắt đầu “lái” những việc khác

Năm 2000, Ban Liên lạc Trung đoàn 17 được thành lập.

Nguyễn Quang Hạnh được bầu làm Trưởng ban và đảm nhiệm công việc này trong nhiều năm.

Ông tập hợp đồng đội cũ.

Giữ liên lạc với những người từng cùng mình vượt Trường Sơn.

Thăm hỏi, gắn kết những người lính năm xưa.

Bởi với ông, chiến tranh đã kết thúc nhưng tình đồng đội thì không kết thúc.

Sau đó, khi trở về quê Hải Hậu, ông tiếp tục tham gia công tác Hội Truyền thống Trường Sơn.

Ông được bầu làm Phó Chủ tịch rồi Chủ tịch Hội Trường Sơn huyện Hải Hậu, góp phần xây dựng và duy trì hoạt động truyền thống – tình nghĩa của Hội.

Từ giữ đường Trường Sơn đến xây đường quê hương

Có lẽ đây là phần đẹp nhất trong câu chuyện của Nguyễn Quang Hạnh.

Ngày trước, ông cùng đồng đội giữ những con đường Trường Sơn để xe vận tải đi qua.

Khi trở về quê hương, ông lại tiếp tục góp sức xây dựng những con đường của quê nhà.

Ông tích cực vận động nhân dân tham gia xây dựng nông thôn mới, hiến đất, góp công, góp sức để xây dựng quê hương Hải Đường.

Một người từng đi qua những con đường đầy bom đạn cuối cùng lại trở về để góp phần làm nên những con đường bình yên.

Ngày trước là đường ra trận.
Sau này là đường về quê.

Nhưng ở cả hai nơi, ông vẫn làm một việc:

giúp con người tiến về phía trước.

Người lính vẫn là người lính, dù chiến tranh đã qua

Báo Nhân Dân từng ghi nhận rằng khi rời quân ngũ, ông trở về sinh hoạt tại địa phương, tham gia công tác cựu chiến binh và Hội Truyền thống Trường Sơn, đồng thời góp công xây dựng nông thôn mới.

Ông sống giản dị, chân thành và gương mẫu, được người dân quê hương quý trọng.

Đó chính là điều đáng nói nhất.

Anh hùng không phải chỉ là một danh hiệu được trao cho một người vì những chiến công trong chiến tranh.

Phẩm chất của người anh hùng còn được thể hiện ở cách họ sống sau khi chiến tranh kết thúc.

Có những người lính trở về và muốn quên đi chiến tranh.

Nhưng cũng có những người trở về để giữ lại những điều đẹp nhất của chiến tranh: tình đồng đội, trách nhiệm và tinh thần cống hiến.

Nguyễn Quang Hạnh là một người như thế.

“Chiến tranh kết thúc không có nghĩa là người lính ngừng cống hiến.”

Ngày trước, ông cầm vô lăng đưa hàng vượt Trường Sơn.

Sau này, ông cầm trên tay những công việc của quê hương, của Hội, của đồng đội.

Ngày trước, ông giữ cho đường ra trận được thông.

Sau này, ông góp sức xây dựng những con đường quê hương.

Và có lẽ, đó mới là câu trả lời đẹp nhất cho câu hỏi:

“Sau chiến tranh, người lính sống thế nào?”

Họ trở về.

Họ làm cha, làm ông, làm người hàng xóm bình dị.

Nhưng trong họ vẫn còn nguyên tinh thần của người lính năm xưa.

Nguyễn Quang Hạnh – người lái xe Trường Sơn năm ấy, và người lính vẫn tiếp tục sống một cuộc đời có ích khi chiến tranh đã lùi xa.