NGUYỄN QUYẾT CHIẾN – NGƯỜI XÃ ĐỘI TRƯỞNG GIỮ RỪNG SÁC
Trước khi Đoàn 10 trở thành một đơn vị đặc công nổi tiếng, Rừng Sác đã có những người dân, du kích địa phương bám đất, bám rừng và chiến đấu. Họ không phải những chiến sĩ từ nơi khác đến. Họ là những người sinh ra và lớn lên ngay trên vùng đất ấy. Một trong số đó là Nguyễn Quyết Chiến – Xã đội trưởng Phú Hữu. Tháng 7/1966, khi Rừng Sác đang bị đối phương tăng cường càn quét, ông cùng Xã đội phó Tư Thắng và 3 chiến sĩ Đại đội 1 đã tham gia trận đánh và hạ một trực thăng vũ trang của đối phương. Đó không chỉ là một chiến công quân sự. Đó còn là câu chuyện về những người dân đã biến quê hương mình thành một phần của chiến trường Rừng Sác.
Khi nhắc đến Rừng Sác, người ta thường nhớ đến những chiến sĩ đặc công nước.
Những người bơi hàng giờ trong đêm.
Những con tàu hàng vạn tấn.
Những kho bom, kho xăng.
Những trận đánh bất ngờ.
Nhưng trước tất cả những điều đó là một lực lượng rất quan trọng:
nhân dân địa phương.
Đầu năm 1966, khi Đặc khu Quân sự Rừng Sác được xây dựng, nhiệm vụ không chỉ là đưa bộ đội vào rừng.
Một trong những yêu cầu quan trọng là:
tranh thủ nhân dân, xây dựng cơ sở cách mạng và phát triển chiến tranh du kích.
Và những người như Nguyễn Quyết Chiến chính là một phần của lực lượng ấy.
🌾 PHÚ HỮU – MỘT VÙNG ĐẤT GIỮ RỪNG
Phú Hữu nằm trong khu vực Nhơn Trạch, sát vùng Rừng Sác.
Đây là địa bàn có vị trí quan trọng vì nằm gần các tuyến giao thông thủy và khu vực căn cứ.
Đối với người dân địa phương, những con sông, con rạch không chỉ là nơi sinh sống.
Chúng còn là:
đường đi,
nơi ẩn náu,
nơi vận chuyển,
và đôi khi là chiến trường.
Người dân biết từng con nước.
Biết bờ nào có thể cập xuồng.
Biết khu vực nào có thể ẩn mình.
Biết nơi nào quân địch thường xuất hiện.
Chính sự hiểu biết địa hình ấy trở thành một lợi thế rất lớn cho lực lượng cách mạng.
🎖️ NGƯỜI XÃ ĐỘI TRƯỞNG
Nguyễn Quyết Chiến khi ấy là Xã đội trưởng Phú Hữu.
Ông không phải một vị tướng.
Không phải một người chỉ huy một đơn vị lớn.
Ông là người phụ trách lực lượng vũ trang ở một xã.
Nhưng trong hoàn cảnh chiến tranh, một xã đội trưởng phải làm rất nhiều việc.
Tổ chức lực lượng.
Nắm tình hình.
Bảo vệ cơ sở.
Phối hợp với bộ đội.
Và khi cần thiết...
trực tiếp chiến đấu.
Đó chính là điều đã xảy ra vào tháng 7/1966.
🚁 NHỮNG CHIẾC TRỰC THĂNG TRÊN BẦU TRỜI
Rừng Sác lúc ấy không hề yên bình.
Máy bay trực thăng liên tục xuất hiện.
Tàu chiến chạy trên sông.
Lực lượng đối phương tìm cách bao vây, phong tỏa khu vực.
Mục tiêu của họ là đẩy lực lượng cách mạng ra khỏi Rừng Sác, đồng thời bảo vệ tuyến vận tải và các kho tàng quan trọng.
Nhưng Rừng Sác không phải một vùng đất dễ kiểm soát.
Bởi dưới những rặng đước...
có những người dân đang bám trụ.
🔥 TRẬN ĐÁNH THÁNG 7/1966
Một ngày trong tháng 7/1966...
một chiếc trực thăng vũ trang xuất hiện trên bầu trời Rừng Sác.
Nguyễn Quyết Chiến cùng Xã đội phó Tư Thắng và 3 chiến sĩ Đại đội 1 được giao phối hợp chiến đấu.
Phía trên:
trực thăng.
Phía dưới:
rừng ngập mặn.
Đối phương có ưu thế về phương tiện.
Nhưng những người lính Rừng Sác có một thứ khác:
địa hình.
Họ hiểu nơi mình đang đứng.
Họ biết cách ẩn mình.
Và họ chờ thời cơ.
💥 TIẾNG SÚNG TỪ RỪNG
Khi chiếc trực thăng tiến vào khu vực chiến đấu...
hỏa lực từ dưới mặt đất được triển khai.
Đạn bắn lên.
Chiếc trực thăng bị trúng đạn.
Rồi...
nó bị hạ.
Theo tư liệu của UBND xã Phước An, đây được ghi nhận là chiếc trực thăng vũ trang đầu tiên của đối phương bị hạ tại Rừng Sác.
Một chiến công tưởng như nhỏ nếu đặt cạnh những trận đánh tàu hàng vạn tấn về sau.
Nhưng vào thời điểm ấy...
nó có ý nghĩa rất lớn.
🌊 ĐỊCH PHẢN ỨNG
Sau khi chiếc trực thăng bị hạ, đối phương lập tức phản ứng.
Còi báo động vang lên.
Các tàu thuyền cơ động trên sông.
Hỏa lực từ nhiều hướng dồn về khu vực chiến đấu.
Nhưng Rừng Sác có một đặc điểm:
người biết rừng có thể biến mất vào rừng.
Những người chiến đấu tại đây không đứng lại trên một vị trí cố định.
Họ di chuyển theo những con rạch.
Ẩn trong những vùng cây đước.
Rồi lại xuất hiện ở một nơi khác.
Đó chính là cách thế trận chiến tranh du kích hình thành ở Rừng Sác.
🌾 KHÔNG CHỈ CÓ NGƯỜI CẦM SÚNG
Đây là điều rất quan trọng khi kể về Nguyễn Quyết Chiến.
Ông không phải một trường hợp riêng biệt.
Phía sau những chiến sĩ ấy còn có hàng nghìn người dân Rừng Sác.
Họ giúp bộ đội bằng những việc tưởng như rất nhỏ:
giấu lương thực,
chỉ đường,
báo tin,
che giấu cán bộ,
giúp vận chuyển,
và bảo vệ những cơ sở cách mạng.
Theo hồi ức của các cựu chiến binh Đoàn 10, trong những thời kỳ bị phong tỏa, người dân giấu lúa trong ruộng, để ban đêm bộ đội tìm cách lấy về chống đói.
Có nghĩa là:
một người dân giấu một bao lúa...
cũng có thể góp phần cứu sống một người lính.
🍚 “KHÔNG GẠO, KHÔNG NƯỚC NGỌT”
Đoàn 10 từng phải đối mặt với hoàn cảnh được mô tả là “ba không”: không dân, không gạo, không nước ngọt.
Địa hình Rừng Sác khắc nghiệt.
Nước xung quanh rất nhiều...
nhưng phần lớn là nước mặn.
Gạo cũng không dễ đưa vào căn cứ.
Thuốc men thiếu.
Thương binh cần được chăm sóc.
Trong hoàn cảnh ấy, sự giúp đỡ của nhân dân trở thành vấn đề sống còn.
Có thời kỳ, bộ đội phải giã lúa bằng nửa vỏ đạn 105 ly để có gạo nuôi thương binh và phải nấu, cất nước mặn thành nước ngọt để uống.
Đó là một cuộc chiến không chỉ bằng súng.
Mà còn bằng:
hạt gạo.
giọt nước.
và lòng tin.
🌙 NHỮNG NGƯỜI GIẤU LÚA TRONG RUỘNG
Hãy thử hình dung một mùa gặt giữa chiến tranh.
Người dân thu hoạch lúa.
Nhưng không thể công khai đưa lương thực cho bộ đội.
Bởi nếu bị phát hiện...
cả gia đình có thể gặp nguy hiểm.
Vì vậy, lúa được giấu trong ruộng.
Đến đêm...
những người lính tìm cách lấy lúa.
Không ánh đèn.
Không tiếng động.
Rồi mang về căn cứ.
Một việc rất nhỏ.
Nhưng cứ lặp đi lặp lại...
nó giúp Đoàn 10 tồn tại.
Và tiếp tục chiến đấu.
❤️ “BÁM DÂN, BÁM ĐẤT, BÁM RỪNG”
Đó là một trong những đặc điểm quan trọng của Đoàn 10.
Theo TTXVN, khi hình thành, Đoàn 10 thực hiện phương châm bám dân, bám đất, bám vào địa hình dày đặc sông rạch, đồng thời xây dựng thế trận lòng dân.
Và Nguyễn Quyết Chiến là một hình ảnh tiêu biểu cho lớp người địa phương ấy.
Ông hiểu địa bàn.
Biết người dân.
Biết những con đường bí mật.
Và cùng lực lượng cách mạng biến Rừng Sác thành một chiến trường mà đối phương rất khó kiểm soát.
🌿 TỪ NGƯỜI DÂN ĐẾN “THẾ TRẬN LÒNG DÂN”
Đây chính là điều làm nên sức mạnh của Rừng Sác.
Một người lính có thể chiến đấu một đêm.
Một đơn vị có thể chiến đấu một trận.
Nhưng để tồn tại nhiều năm giữa vùng rừng nước bị bao vây, cần nhiều hơn thế.
Cần:
người dân che chở.
cơ sở báo tin.
du kích địa phương.
người vận chuyển lương thực.
người chăm sóc thương binh.
người dẫn đường.
Và những người như Nguyễn Quyết Chiến là cầu nối giữa lực lượng vũ trang và nhân dân địa phương.
🚢 RỒI ĐOÀN 10 TRỞ NÊN NỔI TIẾNG
Sau những ngày đầu gian khổ ấy, lực lượng Rừng Sác ngày càng trưởng thành.
Những trận đánh lớn lần lượt xuất hiện:
tàu Victory.
kho xăng Nhà Bè.
kho bom Thành Tuy Hạ.
các tuyến vận tải trên sông Lòng Tàu.
Nhưng nếu chỉ nhìn vào những trận đánh ấy, chúng ta dễ quên mất một điều:
Đoàn 10 không tự nhiên xuất hiện giữa Rừng Sác.
Họ đứng được ở đó vì trước họ đã có những cơ sở, du kích và người dân bám đất.
Chính các nguồn tư liệu lịch sử về Đoàn 10 cũng nhấn mạnh rằng đơn vị đã nhận được sự giúp đỡ, che chở của nhân dân trong những điều kiện hết sức khó khăn và nguy hiểm.
🕯️ MỘT CHIẾN CÔNG NHỎ – MỘT Ý NGHĨA LỚN
Chiếc trực thăng bị hạ tháng 7/1966 có thể không nổi tiếng bằng tàu Victory.
Nhưng nó là một dấu mốc.
Nó cho thấy:
Rừng Sác không phải vùng đất đối phương muốn làm gì cũng được.
Ở đây có lực lượng cách mạng.
Có du kích.
Có nhân dân.
Có những người sẵn sàng chiến đấu ngay trên quê hương mình.
Và vài tháng sau...
Đặc khu Rừng Sác chính thức được củng cố về tổ chức.
Đến năm 1967, lực lượng còn được bổ sung Đại đội 5 Đặc công nước, sau đó hình thành Đoàn 10 với nhiệm vụ đặc biệt đánh vào tàu, kho tàng và bến cảng.
Chùm ảnh tư liệu




