Nguyễn Sỹ Huynh – Ký ức về một hành trình tù đày và tình người giữa những năm tháng khắc nghiệt

Nguyễn Sỹ Huynh – Ký ức về một hành trình tù đày và tình người giữa những năm tháng khắc nghiệt

Nguyễn Sỹ Huynh (sinh năm 1924 tại Đà Nẵng) là một chiến sĩ cách mạng từng bị thực dân Pháp bắt giam năm 1943. Sau này ông giữ chức Phó Tổng cục trưởng thường trực Tổng cục An ninh, Bộ Công an. Những hồi ức của ông về quãng thời gian tù đày được Di tích Nhà tù Hỏa Lò lưu giữ trong chuyên mục “Nhân chứng lịch sử – Hồi ký”.

Năm 1943, trong quá trình đàn áp phong trào đấu tranh tại Đà Nẵng và Quảng Nam, thực dân Pháp bắt Nguyễn Sỹ Huynh cùng một số người tham gia hoạt động yêu nước. Ông và đồng chí Nguyễn Đậu Tân bị đưa ra Hà Nội để xét xử tại Tòa án Quân sự Hà Nội.

Cuộc áp giải từ Đà Nẵng ra Hà Nội để lại trong ông nhiều ký ức sâu sắc. Hai người bị xiềng xích và phải chịu sự kiểm soát nghiêm ngặt. Trong hoàn cảnh ấy, Nguyễn Sỹ Huynh vẫn nhớ đến những người dân trên đường đi. Có người âm thầm gửi cho hai ông gói xôi, chiếc bánh chưng nhỏ, quả cam, quả quýt. Những món quà giản dị ấy trở thành nguồn động viên tinh thần quý giá đối với người tù đang bị áp giải.

Ngày 26/11/1943, Nguyễn Sỹ Huynh được đưa vào Nhà tù Hỏa Lò. Tại đây, ông chứng kiến cuộc sống khắc nghiệt của những người tù chính trị. Số lượng tù nhân đông, điều kiện sinh hoạt thiếu thốn và bệnh tật thường xuyên xảy ra.

Nhưng trong hoàn cảnh ấy, ông cũng chứng kiến một điều rất đáng quý: tình đồng chí, đồng đội và sự sẻ chia giữa những người tù. Khi Nguyễn Sỹ Huynh bị bệnh nặng, các đồng chí trong trại đã tìm cách giúp đỡ, đặc biệt là gửi cho ông những quả bàng chín. Sau này, chính ông gọi những quả bàng ấy là một thứ “thuốc bổ hồi sinh”, bởi chúng góp phần giúp ông dần hồi phục.

Câu chuyện về Nguyễn Sỹ Huynh vì thế không chỉ là câu chuyện về một người bị bắt và giam cầm. Đó còn là câu chuyện về tình người trong nghịch cảnh: sự giúp đỡ âm thầm của những người dân xa lạ và sự chăm sóc của đồng đội đã tiếp thêm nghị lực cho một người chiến sĩ trong những ngày tháng khó khăn.

Những hồi ký của ông giúp thế hệ sau hiểu rằng lịch sử không chỉ được ghi lại bằng những sự kiện lớn. Một món quà nhỏ trên chuyến tàu, một quả bàng chín trong sân tù hay sự chăm sóc của người bạn tù cũng có thể trở thành ký ức không thể nào quên.

Đối với đoàn viên, thanh niên hôm nay, câu chuyện của Nguyễn Sỹ Huynh nhắc nhở chúng ta biết trân trọng tình đồng bào, tình đồng chí và sống có trách nhiệm với những người xung quanh.

Xin trân trọng tri ân Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Sỹ Huynh – người chiến sĩ cách mạng, nhân chứng lịch sử đã để lại những hồi ức quý giá về những năm tháng đấu tranh và tình người trong Nhà tù Hỏa Lò.