Người hoạt động cách mạng trước năm 1945

NGUYỄN TẤT THÀNH – HÀNH TRÌNH RA ĐI TÌM ĐƯỜNG CỨU NƯỚC

Năm 1911, Nguyễn Tất Thành mới khoảng 21 tuổi. Không có chức vụ. Không có đội quân. Không có nhiều tiền. Ông xin làm phụ bếp trên một con tàu của Pháp, lấy tên Văn Ba rồi rời Bến Nhà Rồng. Điều ông muốn tìm không đơn giản là một nơi để sống. Ông muốn tận mắt quan sát thế giới, tìm hiểu vì sao các nước mạnh, vì sao các dân tộc bị đô hộ, và con đường nào có thể giúp Việt Nam giành lại độc lập.

Nghệ An30/09/2026Xã Măng Bút (Đoàn xã Măng Bút)1 lượt xem0 lượt chia sẻ

📝 NỘI DUNG CÂU CHUYỆN

🌑 1. Việt Nam đầu thế kỷ XX

Đầu thế kỷ XX, Việt Nam nằm dưới chế độ thuộc địa của Pháp.

Trước Nguyễn Tất Thành, nhiều người Việt Nam đã tìm cách chống thực dân bằng những phương thức khác nhau.

Có người chủ trương dùng vũ trang.

Có người tìm sự giúp đỡ từ nước ngoài.

Có người chủ trương cải cách, nâng cao dân trí rồi từng bước giành quyền tự chủ.

Nhưng các phong trào ấy lần lượt gặp thất bại hoặc không đạt được mục tiêu cuối cùng.

Nguyễn Tất Thành trưởng thành trong chính bối cảnh đó.

Ông chứng kiến một câu hỏi rất lớn mà nhiều người Việt Nam lúc ấy cùng đặt ra:

Làm thế nào để đất nước thoát khỏi ách thuộc địa?


🌊 2. Quyết định không đi theo con đường có sẵn

Nguyễn Tất Thành biết đến những con đường cứu nước của các thế hệ đi trước.

Nhưng ông không hoàn toàn lựa chọn lặp lại họ.

Theo tiểu sử do Bảo tàng Hồ Chí Minh biên soạn, về sau ông giải thích rằng mình muốn đi ra ngoài để xem các nước khác tổ chức xã hội ra sao, rồi từ đó tìm cách giúp đồng bào. Hồ Chí Minh

Điểm đáng chú ý ở đây là:

Ông không đi ra nước ngoài với tư cách quan chức hay nhà ngoại giao.

Ông đi với tư cách một người lao động.


🚢 3. Ngày 5 tháng 6 năm 1911

Đầu tháng 6/1911, tại Sài Gòn, Nguyễn Tất Thành tìm việc trên tàu Amiral Latouche Tréville.

Ngày 3/6, ông được nhận làm phụ bếp dưới tên Văn Ba, với mức lương được Bảo tàng Hồ Chí Minh ghi là 45 franc một tháng.

Hai ngày sau, 5/6/1911, con tàu rời Bến Nhà Rồng hướng về Marseille, Pháp. Bảo tàng Hồ Chí Minh

🖼️ Bến Nhà Rồng – nơi bắt đầu hành trình

Hãy hình dung buổi sáng ấy.

Một thanh niên Việt Nam bước lên con tàu của chính đất nước đang cai trị quê hương mình.

Không có đoàn người tiễn đưa lớn.

Không có nghi lễ.

Cũng không ai lúc ấy biết chuyến đi này sẽ kéo dài hàng chục năm.

Con tàu rời bến.

Sài Gòn lùi dần phía sau.


🌍 4. Đi để nhìn thế giới bằng chính đôi mắt mình

Chuyến tàu đi qua Singapore, Colombo, Port Said rồi tới Marseille vào tháng 7/1911. Hồ Chí Minh

Nhưng Nguyễn Tất Thành không dừng lại ở Pháp.

Trong những năm tiếp theo, ông làm nhiều nghề và sống tại nhiều nơi.

Ông tiếp xúc với người lao động ở các nước khác nhau.

Qua đó, ông dần nhận ra một điều:

Không chỉ người Việt Nam mới chịu áp bức.

Ở nhiều thuộc địa khác, người dân cũng sống dưới những cấu trúc cai trị tương tự.

Ngay tại các nước công nghiệp phát triển, người lao động nghèo cũng có cuộc sống rất khác so với tầng lớp giàu có.

Đối với Nguyễn Tất Thành, đây không phải là kiến thức đọc từ sách.

Đó là điều ông quan sát trực tiếp.


🏙️ 5. Những năm ở phương Tây

Cuối năm 1917, Nguyễn Tất Thành trở lại Pháp.

Ông bắt đầu tham gia tích cực hơn vào đời sống chính trị và các phong trào của người Việt tại Pháp. Tư Liệu Văn Kiện

Đây là giai đoạn rất quan trọng.

Người thanh niên từng rời Sài Gòn với mục tiêu tìm đường cứu nước giờ bắt đầu tiếp xúc trực tiếp với:

  • các phong trào công nhân;

  • các đảng phái chính trị;

  • tư tưởng xã hội chủ nghĩa;

  • và những cuộc tranh luận về quyền dân tộc.

  • Ông không còn chỉ quan sát.

    Ông bắt đầu tham gia.


    📜 6. Năm 1919 – cái tên “Nguyễn Ái Quốc” xuất hiện

    Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, các nước thắng trận tổ chức Hội nghị Versailles để sắp xếp lại trật tự quốc tế.

    Năm 1919, Nguyễn Tất Thành cùng những người Việt Nam yêu nước tại Pháp sử dụng tên Nguyễn Ái Quốc.

    Ông gửi tới Hội nghị Versailles một bản yêu sách gồm tám điểm, yêu cầu những quyền tự do và bình đẳng cơ bản hơn cho người Việt Nam. Tư Liệu Văn Kiện

    Bản yêu sách không làm các cường quốc thay đổi chính sách thuộc địa.

    Nhưng nó có một ý nghĩa khác.

    Một tiếng nói của người Việt Nam đã xuất hiện công khai tại một diễn đàn quốc tế lớn.

    Cái tên Nguyễn Ái Quốc từ đây bắt đầu được nhiều người biết đến.


    🤔 7. Nhưng một câu hỏi vẫn chưa có lời giải trọn vẹn

    Nguyễn Ái Quốc đã biết nhiều phong trào.

    Đã tham gia Đảng Xã hội Pháp.

    Đã tìm hiểu tư tưởng chính trị ở châu Âu.

    Nhưng câu hỏi căn bản vẫn còn đó:

    Làm thế nào một dân tộc thuộc địa có thể giành được độc lập?

    Không phải lý thuyết nào ông tiếp xúc cũng trả lời trực tiếp câu hỏi ấy.

    Rồi đến năm 1920, một văn bản khiến ông đặc biệt chú ý.


    📖 8. Luận cương của Lênin

    Tháng 7/1920, báo L’Humanité đăng Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của V.I. Lênin.

    Nguyễn Ái Quốc đọc văn bản này nhiều lần.

    Theo các tư liệu của Đảng Cộng sản Việt Nam, ông cho rằng luận cương đã cung cấp lời giải cho câu hỏi về mối quan hệ giữa cách mạng xã hội và phong trào giải phóng các dân tộc thuộc địa. Tư Liệu Văn Kiện

    Đây trở thành bước ngoặt quan trọng trong tư tưởng chính trị của ông.

    Từ một người yêu nước đi tìm con đường giải phóng dân tộc, Nguyễn Ái Quốc chuyển sang lựa chọn con đường cách mạng theo chủ nghĩa Mác – Lênin. Tư Liệu Văn Kiện


    🔥 9. Cao trào – Đại hội Tours năm 1920

    Cuối tháng 12/1920, Đảng Xã hội Pháp tổ chức Đại hội lần thứ XVIII tại Tours.

    Nguyễn Ái Quốc tham dự.

    Tại đây diễn ra một cuộc tranh luận lớn:

    Đảng Xã hội Pháp có nên gia nhập Quốc tế Cộng sản hay không?

    Nguyễn Ái Quốc bỏ phiếu ủng hộ việc gia nhập Quốc tế III và tham gia nhóm thành lập Đảng Cộng sản Pháp. Tư Liệu Văn Kiện

    🖼️ Nguyễn Ái Quốc tại Đại hội Tours

    Trong bức ảnh tư liệu nổi tiếng, Nguyễn Ái Quốc đứng giữa căn phòng đầy đại biểu Pháp.

    Chỉ chín năm trước, ông còn là người phụ bếp rời Bến Nhà Rồng.

    Giờ đây, ông đang tham gia một đại hội chính trị lớn ở châu Âu.


    🧭 10. Con đường bắt đầu rõ hơn

    Sau Đại hội Tours, Nguyễn Ái Quốc tiếp tục hoạt động trong phong trào cộng sản và phong trào chống chủ nghĩa thực dân.

    Năm 1921, ông tham gia Hội Liên hiệp Thuộc địa.

    Ông viết báo, viết bài về tình hình Đông Dương và đời sống của các dân tộc thuộc địa.

    Năm 1923, ông sang Liên Xô.

    Sau đó ông tiếp tục hoạt động tại nhiều nơi khác ở châu Âu và châu Á. Tư Liệu Văn Kiện

    Nhưng mục tiêu ban đầu chưa thay đổi:

    Tìm cách đưa phong trào giải phóng dân tộc Việt Nam sang một giai đoạn mới.


    🏠 11. Ba mươi năm sau mới trở về

    Từ ngày rời Việt Nam năm 1911, Nguyễn Tất Thành – Nguyễn Ái Quốc sống và hoạt động ở nước ngoài trong khoảng ba thập niên.

    Đến đầu năm 1941, ông mới trở về Việt Nam sau hành trình dài ấy. Nguồn chính thức về Hồ Chí Minh thường gọi đây là hành trình 30 năm tìm đường cứu nước. Hồ Chí Minh

    Điều đáng chú ý là người trở về đã rất khác người ra đi.

    Năm 1911:

    một thanh niên 21 tuổi đang tìm câu trả lời.

    Ba mươi năm sau:

    một nhà hoạt động chính trị đã có hệ thống quan điểm, kinh nghiệm quốc tế và mạng lưới hoạt động cách mạng.


    🌟 Ý NGHĨA CỦA CÂU CHUYỆN

    Câu chuyện này không phải một trận đánh.

    Không có tiếng súng ở phần lớn hành trình.

    Cao trào của nó nằm ở quá trình tìm kiếm một câu trả lời.

    Nguyễn Tất Thành ra đi khi chưa có sẵn một kế hoạch hoàn chỉnh.

    Ông quan sát.

    Lao động.

    Học hỏi.

    Tham gia phong trào chính trị.

    Thử nhiều cách tiếp cận.

    Rồi từng bước hình thành lựa chọn chính trị của mình.

    💡 Bài học có thể rút ra

    Khi một vấn đề lớn chưa có lời giải, việc đi tìm hiểu thực tế, so sánh nhiều con đường và thay đổi nhận thức theo những gì mình học được có thể quan trọng hơn việc vội tin rằng mình đã có sẵn câu trả lời.

    Từ Bến Nhà Rồng năm 1911 đến Đại hội Tours năm 1920 là chín năm.

    Nhưng đó là chín năm đã biến một câu hỏi:

    “Phải làm gì để cứu nước?”

    thành một định hướng chính trị ngày càng rõ ràng trong cuộc đời Nguyễn Ái Quốc.

    Bạn cũng đang lưu giữ
    một câu chuyện lịch sử?

    Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

    Gửi câu chuyện của bạn