Nguyễn Thái Học và cuộc khởi nghĩa Yên Bái
Nguyễn Thái Học là một trí thức yêu nước sớm nhận ra bản chất tàn bạo của chế độ thực dân Pháp. Năm 1927, ông cùng các đồng chí thành lập Việt Nam Quốc dân Đảng với mục tiêu đánh đuổi thực dân Pháp, giành lại độc lập cho dân tộc bằng con đường đấu tranh vũ trang.
Đêm ngày 9 tháng 2 năm 1930, cuộc Khởi nghĩa Yên Bái bùng nổ dưới sự chỉ huy của ông. Mặc dù chuẩn bị vội vã và lực lượng chênh lệch khiến cuộc khởi nghĩa nhanh chóng bị giặc Pháp đàn áp dã man, Nguyễn Thái Học cùng các cộng sự vẫn chiến đấu hết mình với tư tưởng bất tử: "Không thành công thì cũng thành nhân". Ông bị giặc Pháp bắt giữ và tuyên án tử hình. Trên đường ra pháp trường Yên Bái cùng 12 đồng chí vào ngày 17 tháng 6 năm 1930, Nguyễn Thái Học vẫn mỉm cười thanh thản, hiên ngang hô to câu nói bằng tiếng Pháp: "Việt Nam độc lập!" trước khi bước lên máy chém. Cuộc khởi nghĩa tuy thất bại nhưng đã thức tỉnh tinh thần dân tộc sâu sắc.



