NGUYỄN THỊ BÍCH LIÊN – LÁ ĐƠN VIẾT BẰNG MÁU

Năm 1965, giữa những ngày chiến tranh ngày càng khốc liệt, một cô gái quê lúa Thái Bình vừa tròn 17 tuổi đã quyết định xin đi thanh niên xung phong. Gia đình lo lắng, bởi hai người anh của cô đã vào bộ đội, trong nhà còn những người em nhỏ. Nhưng trước lời can ngăn, cô gái trẻ vẫn không thay đổi quyết định. Đó là Nguyễn Thị Bích Liên, người sau này được đồng đội thân mật gọi là “cô Liên xung phong”.

Khi nguyện vọng chưa được gia đình chấp thuận, Bích Liên đã lấy máu của mình viết đơn tình nguyện xin ra mặt trận. Một hành động rất trẻ con nếu nhìn từ ngày hôm nay, nhưng trong hoàn cảnh ấy lại thể hiện một quyết tâm rất rõ ràng: cô muốn được góp sức mình vào cuộc chiến đang diễn ra trên quê hương.

Sau khi được tham gia lực lượng Thanh niên xung phong, Bích Liên được biên chế vào Đội 89, C893 Thanh niên xung phong tỉnh Thái Bình, làm nhiệm vụ bảo đảm giao thông. Những ngày đầu, đơn vị phụ trách tuyến đường sắt từ Phủ Lý đến cầu Yên; sau đó tiếp tục hành quân vào Hà Tĩnh, Quảng Bình và tiến đến khu vực Đường 9 – Nam Lào. Công việc của những người trẻ tuổi ấy là sửa đường, san lấp hố bom, vận chuyển vật liệu và giữ cho những tuyến giao thông phục vụ chiến trường không bị gián đoạn.

Bích Liên khi ấy chỉ là một cô gái nhỏ bé, chưa đầy 40kg. Có lần trong đợt tuyển chọn, vì sợ mình quá nhẹ cân không được nhận, cô đã lén bỏ hai cục gạch vào túi quần để đủ trọng lượng. Câu chuyện nghe có phần hồn nhiên, nhưng phía sau sự hồn nhiên ấy là một quyết tâm rất mạnh mẽ của một cô gái mới 17 tuổi muốn được đứng trong hàng ngũ những người ra trận.

Tháng 7 năm 1968, Bích Liên cùng đồng đội hành quân vào Trường Sơn. Ngay khi đến khu vực Thanh Thạch, Quảng Bình, đơn vị đã phải đối mặt với những trận oanh tạc dữ dội. Bom đạn khiến đồng đội hy sinh, nhiều lần chính Bích Liên cũng đứng trước ranh giới sinh tử. Có lần trở về đơn vị, bà chứng kiến nơi sinh hoạt của đơn vị vừa bị bom đánh trúng, khiến nhiều chiến sĩ hy sinh. Những người còn sống phải tự tay chôn cất đồng đội rồi lại tiếp tục nhiệm vụ.

Không chỉ làm nhiệm vụ bảo đảm giao thông, Bích Liên còn tham gia văn nghệ phục vụ bộ đội. Đến năm 1969, bà gia nhập đoàn văn công “Tiếng hát át tiếng bom”, thuộc Ban Xây dựng 67 của Bộ Giao thông - Vận tải, tiếp tục mang lời ca tiếng hát đến những nơi chiến trường gian khổ để động viên cán bộ, chiến sĩ. Với những đóng góp trong những năm tháng chiến tranh, bà ba lần được trao Huy hiệu “Dũng sĩ diệt Mỹ”.

Năm 1970, sau năm năm xa nhà, Bích Liên trở về gặp lại mẹ. Trước đó, gia đình từng tưởng bà đã hy sinh vì nghe tin một cô gái cùng quê, cùng tên tử trận và đã lập bàn thờ. Cuộc đoàn tụ sau nhiều năm chiến tranh vì thế càng trở nên đặc biệt: người con gái năm nào rời quê với một lá đơn viết bằng máu cuối cùng đã trở về, mang theo ký ức của một tuổi trẻ đã gửi lại trên những tuyến đường bom đạn.