Nguyễn Thị Chiên – nữ anh hùng tay không bắt giặc
Từ một cô gái mồ côi, từng phải đi ở cho địa chủ, Nguyễn Thị Chiên đã trở thành nữ Trung đội trưởng du kích kiên cường, nhiều lần trực tiếp chiến đấu, bắt sống và tước vũ khí của quân địch. Năm 1952, ở tuổi 22, bà được phong danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội ta.
Nguyễn Thị Chiên sinh năm 1930 tại huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Tuổi thơ của bà gắn với những ngày tháng cơ cực khi lần lượt mồ côi cha rồi mẹ, phải đi ở cho địa chủ. Cách mạng Tháng Tám thành công đã mở ra một cuộc đời khác. Được cán bộ cách mạng dìu dắt, bà tích cực tham gia công tác phụ nữ, xây dựng cơ sở, tổ chức du kích và bảo vệ xóm làng.
Từ năm 1946, Nguyễn Thị Chiên bắt đầu tham gia hoạt động du kích. Từ một người làm giao thông, bà lần lượt được giao nhiệm vụ tiểu đội trưởng, trung đội phó rồi Trung đội trưởng Trung đội nữ du kích. Trong những vùng thường xuyên bị địch càn quét, bà luôn bám dân, bám làng, vừa chiến đấu vừa gây dựng lại cơ sở cách mạng.
Có lần trong một trận phục kích, để đồng đội kịp thoát khỏi vòng vây, Nguyễn Thị Chiên ở lại và bị quân Pháp bắt. Suốt hơn ba tháng bị giam giữ và tra tấn, bà vẫn kiên quyết không khai báo. Khi được thả, dù cơ thể còn đầy thương tích, bà lại nhanh chóng trở về hoạt động.
Những trận đánh sau đó càng làm nổi bật sự gan dạ của nữ du kích trẻ. Trên đường 39, bà từng tay không bắt sống một tên quan hai Pháp. Trong các trận phục kích khác, bà trực tiếp bắt, bắn và tước vũ khí của nhiều tên địch, đồng thời luôn tìm cách đưa thương binh ra khỏi trận địa an toàn. Có trận, riêng bà bắt sống 6 tên, bắn bị thương một tên và thu 4 khẩu súng. Những chiến công ấy khiến cái tên “người phụ nữ tay không bắt giặc” gắn liền với Nguyễn Thị Chiên.
Điều đáng quý ở bà không chỉ là sự gan dạ trước quân thù. Trong những lúc cơ sở cách mạng bị tan rã, nhân dân hoang mang, bà vẫn kiên trì vận động từng người, gây dựng lại cơ sở ở nhiều thôn. Bà còn dành nhiều thời gian tuyên truyền, giải thích chính sách cho nhân dân, được đồng đội tin tưởng và người dân yêu quý.
Tại Đại hội liên hoan Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất năm 1952, Nguyễn Thị Chiên được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng khẩu súng ngắn của Người cùng nhiều phần thưởng cao quý. Ngày 19/5/1952, khi mới 22 tuổi, bà được phong danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Từ một cô gái từng sống trong cảnh nghèo khổ, Nguyễn Thị Chiên đã bước vào cuộc kháng chiến bằng lòng yêu nước, sự kiên cường và tình thương dành cho đồng đội, nhân dân. Hình ảnh người nữ du kích nhỏ bé nhưng không khuất phục trước kẻ thù đã trở thành một dấu ấn đẹp trong những năm tháng kháng chiến chống Pháp.
