NGUYỄN THỊ ĐỊNH – NỮ TƯỚNG CỦA PHONG TRÀO ĐỒNG KHỞI

NGUYỄN THỊ ĐỊNH – NỮ TƯỚNG CỦA PHONG TRÀO ĐỒNG KHỞI

Nguyễn Thị Định, thường được gọi là Ba Định, sinh ngày 15-3-1920 tại xã Lương Hòa, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre. Sinh ra trong một gia đình nông dân giàu truyền thống yêu nước, bà sớm tham gia hoạt động cách mạng. Sau năm 1954, Nguyễn Thị Định tiếp tục ở lại miền Nam hoạt động, trong bối cảnh phong trào cách mạng phải đối mặt với sự đàn áp và những khó khăn đặc biệt nghiêm trọng. Bà trở thành một trong những cán bộ lãnh đạo quan trọng của phong trào cách mạng Bến Tre.

Những năm cuối thập niên 1950, Nguyễn Thị Định cùng các đồng chí trong Tỉnh ủy Bến Tre tích cực xây dựng cơ sở, củng cố lực lượng và vận động nhân dân. Đặc biệt, bà có vai trò quan trọng trong quá trình chuẩn bị và tổ chức phong trào Đồng khởi năm 1960. Từ Bến Tre, phong trào đấu tranh của nhân dân phát triển mạnh, làm thay đổi cục diện ở nhiều vùng nông thôn miền Nam. Trong phong trào ấy, phụ nữ Bến Tre tham gia đông đảo và ngày càng thể hiện vai trò nổi bật.

Nguyễn Thị Định là người lãnh đạo trực tiếp xây dựng và phát triển lực lượng phụ nữ trong đấu tranh. Dưới sự lãnh đạo của bà, phong trào phụ nữ Bến Tre phát triển thành lực lượng được biết đến với tên gọi “Đội quân tóc dài”. Đây là một hình thức đấu tranh đặc biệt, kết hợp đấu tranh chính trị với các hoạt động khác của phong trào cách mạng. Từ những cuộc đấu tranh của phụ nữ ở nông thôn Bến Tre, mô hình này dần lan rộng ra nhiều địa phương Nam Bộ.

Đội quân tóc dài không chỉ gồm những người trực tiếp tham gia chiến đấu mà còn có đông đảo phụ nữ tham gia vận động quần chúng, đấu tranh chính trị, binh vận, bảo vệ cơ sở và phục vụ kháng chiến. Chính sự tham gia rộng rãi của phụ nữ đã tạo nên một lực lượng xã hội đặc biệt trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Nguyễn Thị Định được xem là người có công lớn trong việc tổ chức, lãnh đạo và phát huy sức mạnh của lực lượng này.

Năm 1965, Nguyễn Thị Định được giao giữ cương vị Phó tư lệnh các lực lượng vũ trang giải phóng miền Nam. Từ đây, bà tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng trên phạm vi rộng hơn, cùng Bộ Chỉ huy miền chỉ đạo các hoạt động chiến đấu và xây dựng lực lượng. Bà trở thành một trong những cán bộ nữ giữ cương vị cao nhất trong lực lượng vũ trang cách mạng miền Nam thời kỳ chống Mỹ.

Tháng 4-1974, Nguyễn Thị Định được phong quân hàm Thiếu tướng, trở thành nữ tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Việc một phụ nữ từ phong trào cách mạng ở một vùng quê Bến Tre trưởng thành đến cương vị tướng lĩnh là dấu mốc đặc biệt trong lịch sử quân đội. Hình ảnh nữ tướng Nguyễn Thị Định cũng trở thành biểu tượng cho vai trò và sức mạnh của phụ nữ Việt Nam trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Trong những năm cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, Nguyễn Thị Định tiếp tục tham gia lãnh đạo lực lượng vũ trang giải phóng miền Nam. Bà cùng các đồng chí trong Bộ Chỉ huy miền góp phần chỉ đạo phong trào chiến đấu, xây dựng lực lượng và chuẩn bị cho những thắng lợi cuối cùng của cuộc kháng chiến. Mùa Xuân năm 1975, Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, miền Nam được giải phóng, đất nước đi đến thống nhất.

Sau năm 1975, Nguyễn Thị Định tiếp tục đảm nhiệm nhiều trọng trách trong Đảng, Nhà nước và các tổ chức phụ nữ. Bà giữ cương vị Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, tiếp tục dành nhiều tâm huyết cho công tác phụ nữ và các hoạt động xã hội. Tháng 6-1987, bà được bầu làm Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước, trở thành nữ Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước đầu tiên của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Trên những cương vị công tác mới, Nguyễn Thị Định tiếp tục thể hiện phẩm chất của một người cán bộ trưởng thành từ chiến trường. Bà quan tâm đến đời sống nhân dân, công tác phụ nữ, chính sách xã hội và các hoạt động đối ngoại. Trong quan hệ quốc tế, bà cũng là một gương mặt tiêu biểu của phụ nữ Việt Nam, được nhiều bạn bè quốc tế biết đến và trân trọng.

Nguyễn Thị Định từ trần ngày 26-8-1992, hưởng thọ 72 tuổi. Với những đóng góp đặc biệt cho sự nghiệp cách mạng, bà được Nhà nước tặng thưởng nhiều huân chương cao quý. Ngày 30-8-1995, bà được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên tuổi Nguyễn Thị Định gắn liền với Bến Tre Đồng khởi và lịch sử đấu tranh của phụ nữ miền Nam. Từ một người phụ nữ nông dân của vùng đất Lương Hòa, bà đã trở thành nữ tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam, một nhà lãnh đạo có uy tín và một biểu tượng của phụ nữ Việt Nam trong thế kỷ XX. Cuộc đời 72 năm của bà, trong đó có hơn nửa thế kỷ hoạt động cách mạng, là một hành trình gắn bó với đất nước, quê hương và nhân dân.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện về Nguyễn Thị Định đặc biệt có ý nghĩa bởi nó cho thấy vai trò của phụ nữ không chỉ trong gia đình và đời sống xã hội mà còn trong những thời điểm quyết định của lịch sử dân tộc. “Đội quân tóc dài” do bà góp phần lãnh đạo đã trở thành một biểu tượng của sức mạnh quần chúng và tinh thần sáng tạo trong đấu tranh. Di sản lớn nhất mà bà để lại không chỉ là những danh hiệu hay chức vụ, mà còn là hình ảnh một người phụ nữ Việt Nam kiên cường, bản lĩnh, tận tụy với đất nước và luôn gắn bó với nhân dân.