Nguyễn Thị Định "Nữ tướng Đồng Khởi"
Họ và tên đầy đủ của nhân chứng: Nguyễn Thị Định
Sinh năm: 1920, xã Lương Hòa, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre
Loại nhân chứng: Nhân chứng trực tiếp tham gia, chỉ huy và chứng kiến phong trào Đồng Khởi và sự ra đời của “Đội quân tóc dài” trong kháng chiến chống Mỹ.
Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, vùng đất Bến Tre hiện lên như một biểu tượng của ý chí quật cường, nơi mà những con người bình dị đã làm nên những chiến công phi thường. Giữa bối cảnh ấy, Nguyễn Thị Định nổi lên như một hình tượng tiêu biểu – một người phụ nữ vừa giàu lòng nhân ái, vừa kiên cường, bản lĩnh, góp phần làm nên phong trào “Đội quân tóc dài” vang danh khắp cả nước.
Nguyễn Thị Định sinh năm 1920 tại một vùng quê nghèo thuộc tỉnh Bến Tre. Từ nhỏ, bà đã chứng kiến cảnh nhân dân sống trong áp bức, bóc lột dưới ách thống trị của thực dân, đế quốc. Chính hoàn cảnh đó đã sớm hun đúc trong bà lòng yêu nước và ý chí đấu tranh. Khi còn rất trẻ, bà đã tham gia hoạt động cách mạng, trở thành một trong những phụ nữ tiêu biểu của phong trào kháng chiến ở Nam Bộ.
Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, bà đã tích cực tham gia vận chuyển vũ khí, tài liệu, xây dựng cơ sở cách mạng. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, đất nước tạm thời bị chia cắt, miền Nam rơi vào sự kiểm soát của chính quyền tay sai. Trước tình hình đó, Nguyễn Thị Định tiếp tục hoạt động bí mật, kiên trì bám đất, bám dân, tổ chức lực lượng đấu tranh.
Năm 1960, phong trào Đồng Khởi bùng nổ tại Bến Tre, đánh dấu bước ngoặt quan trọng của cách mạng miền Nam. Với vai trò là người lãnh đạo, Nguyễn Thị Định đã trực tiếp chỉ huy, tổ chức các cuộc nổi dậy của quần chúng. Đặc biệt, bà đã sáng lập và phát triển lực lượng “Đội quân tóc dài” – một lực lượng gồm những người phụ nữ không chỉ tham gia đấu tranh chính trị mà còn hỗ trợ chiến đấu, làm công tác hậu cần, binh vận.
Theo lời kể của nhiều nhân chứng cùng thời, hình ảnh những người phụ nữ Bến Tre, đầu đội nón lá, tay không đối mặt với súng đạn của kẻ thù đã trở thành một biểu tượng đặc biệt. Họ đấu tranh bằng lý lẽ, bằng lòng dũng cảm, khiến kẻ thù lúng túng, nhiều lần phải rút lui. Chính Nguyễn Thị Định là người đã truyền cảm hứng, tổ chức và dẫn dắt lực lượng này, biến họ thành một “binh chủng đặc biệt” trong chiến tranh nhân dân.
Trong suốt những năm tháng chiến đấu, bà không chỉ là một người chỉ huy tài giỏi mà còn là người gần gũi, thấu hiểu đồng đội. Bà luôn quan tâm đến đời sống của nhân dân, động viên tinh thần chiến đấu, giữ vững niềm tin vào thắng lợi cuối cùng. Dù đối mặt với muôn vàn khó khăn, gian khổ, bà vẫn kiên định với lý tưởng cách mạng, không hề nao núng.
Sau này, khi nhớ về những năm tháng ấy, nhiều người dân Bến Tre vẫn kể lại với niềm xúc động về hình ảnh Nguyễn Thị Định – người nữ tướng giản dị nhưng kiên cường, luôn sát cánh cùng nhân dân trong mọi hoàn cảnh. Những câu chuyện về bà không chỉ là ký ức cá nhân, mà đã trở thành một phần lịch sử sống động của dân tộc.
Nguyễn Thị Định không chỉ là một nhân chứng của thời “hoa lửa”, mà còn là người trực tiếp làm nên lịch sử. Cuộc đời và sự nghiệp của bà là minh chứng cho sức mạnh của lòng yêu nước, của tinh thần đoàn kết và ý chí kiên cường của con người Việt Nam. Hình ảnh người phụ nữ trong “Đội quân tóc dài” dưới sự lãnh đạo của bà sẽ mãi là biểu tượng đẹp, truyền cảm hứng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.



