Nguyễn Thị Định: Nữ tướng huyền thoại của "Đội quân tóc dài"

Nội dung chi tiết thân thế và hoạt động

1. Thân thế và bước đầu tham gia cách mạng

Nguyễn Thị Định (thường được gọi là cô Ba Định) sinh ngày 15/3/1920 tại xã Lương Hòa, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre,,. Bà là con út trong một gia đình nông dân nghèo nhưng giàu truyền thống yêu nước,. Năm 16 tuổi, bà bắt đầu giác ngộ và tham gia phong trào Đông Dương đại hội,,. Đến tháng 10/1938, bà chính thức được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương,,.

Năm 1939, bà kết hôn với đồng chí Nguyễn Văn Bích, một Tỉnh ủy viên hoạt động công khai,. Tuy nhiên, hạnh phúc chẳng tày gang khi chồng bà bị thực dân Pháp bắt và đày ra Côn Đảo, sau đó hy sinh tại đây,. Bản thân bà cũng bị bắt vào năm 1940 khi con trai còn rất nhỏ và bị giam cầm tại nhà tù Bà Rá,. Vượt qua nỗi đau mất mát, bà vẫn giữ vững ý chí cách mạng cho đến khi ra tù vào năm 1943,.

2. Nữ thuyền trưởng và "con đường huyền thoại" trên biển

Trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, bà đã trực tiếp dẫn đầu hàng nghìn quần chúng chiếm chính quyền tại tỉnh lỵ Bến Tre,,. Bước sang năm 1946, bà là thành viên nữ duy nhất trong đoàn cán bộ miền Nam vượt biển ra Bắc để báo cáo tình hình với Trung ương Đảng và Bác Hồ,,.

Tháng 10/1946, bằng sự mưu trí và quả cảm, bà đã chỉ huy chuyến tàu chở 12 tấn vũ khí từ miền Bắc vượt trùng dương về chi viện cho chiến trường Nam Bộ an toàn,,. Thắng lợi của chuyến đi này là tiền đề quan trọng để Trung ương nghiên cứu và đi tới quyết định thành lập tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển huyền thoại,,.

3. Linh hồn của phong trào Đồng khởi và "Đội quân tóc dài"

Năm 1960, trên cương vị Phó Bí thư Tỉnh ủy Bến Tre, bà đã trực tiếp chỉ đạo cuộc Đồng khởi tại Bến Tre, khởi đầu từ các xã Định Thủy, Phước Hiệp và Bình Khánh thuộc huyện Mỏ Cày,,. Bà chính là người đầu tiên đưa ra khái niệm "Đồng khởi" và trực tiếp lãnh đạo phong trào này,.

Từ cuộc nổi dậy này, bà đã khai sinh ra "Đội quân tóc dài" - một lực lượng đấu tranh chính trị độc đáo của phụ nữ miền Nam, sử dụng phương châm "ba mũi giáp công" (chính trị, vũ trang, binh vận) làm kẻ thù khiếp sợ,,,. Với sự lãnh đạo của bà, đội quân này đã trở thành biểu tượng kiên cường của cách mạng Việt Nam, có sức mạnh bẻ gãy nhiều cuộc càn quét của địch,,.

4. Nữ tướng quân đội và những cống hiến sau ngày thống nhất

Năm 1965, bà được bổ nhiệm làm Phó Tổng Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam Việt Nam,,. Đến tháng 4/1974, bà được phong hàm Thiếu tướng và trở thành nữ tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam,,,. Trong chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, bà đảm nhiệm vai trò Phó Tổng chỉ huy chiến dịch, góp phần quan trọng vào đại thắng mùa Xuân năm 1975,,.

Sau khi đất nước thống nhất, bà đảm đương nhiều vị trí quan trọng như: Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Thương binh và Xã hội, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước,,,. Bà còn là người đặt nền móng và tích cực kêu gọi xây dựng Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam để tôn vinh sự hy sinh của các thế hệ phụ nữ,,. Nguyễn Thị Định mất ngày 26/8/1992 sau một cơn đau tim,,. Với những đóng góp to lớn, bà đã được Đảng và Nhà nước trao tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và Huân chương Hồ Chí Minh,,,.

Các nguồn truy xuất

1. Khu lưu niệm nữ tướng Nguyễn Thị Định - địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước.