Nguyễn Thị Hiển: Người nghệ sĩ múa gắn bó trọn đời với nghệ thuật múa Việt Nam

Nguyễn Thị Hiển sinh ngày 12 tháng 4 năm 1943 tại xã Thụy Phú, huyện Phú Xuyên, Hà Nội. Thời thơ ấu, bà cùng gia đình phải tản cư về huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An khi thực dân Pháp quay lại xâm chiếm Hà Nội năm 1946, và sinh sống ở đó đến năm 1954 mới chuyển về Vinh.

Năm 1959, khi đang học lớp 8 Trường cấp III Huỳnh Thúc Kháng, cô học trò 16 tuổi đã vượt qua vòng sơ tuyển để trở thành học viên khóa I của Trường múa Việt Nam. Sau một năm học, bà được cử sang Liên Xô học biên đạo múa tại Học viện Nghệ thuật sân khấu Quốc gia Mátxcơva.

Năm 1964, bà tốt nghiệp loại xuất sắc rồi trở về nước, làm việc tại Nhà hát Ca múa nhạc Việt Nam. Năm 1983, sau khi bảo vệ thành công luận án Phó Tiến sĩ Nghệ thuật, bà trở thành giảng viên múa của Trường Đại học Sân khấu Điện ảnh Hà Nội, từng giữ các chức vụ Phó Chủ nhiệm và Chủ nhiệm khoa Múa, và được phong học hàm Phó Giáo sư.

Trong hơn năm mươi năm làm công tác biên đạo, bà đã sáng tác, dàn dựng khoảng 90 tác phẩm ở nhiều hình thức khác nhau như kịch múa, thơ múa, tổ khúc múa và múa tình tiết. Nhiều tác phẩm của bà đạt huy chương và giải thưởng trong các kỳ hội diễn, hội thi chuyên nghiệp toàn quốc.

Bên cạnh sáng tác, bà còn chủ trì nhiều công trình nghiên cứu khoa học và tham gia biên soạn chương trình đào tạo cho các trường nghệ thuật. Công trình "Nghệ thuật biên đạo múa" do bà chủ trì đã được Hội Nghệ sĩ Múa Việt Nam trao giải thưởng hạng A năm 2005 và được xuất bản thành sách.

Bà được Nhà nước ghi nhận bằng nhiều danh hiệu và giải thưởng, tiêu biểu là Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2001 và Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật năm 2022. Tác phẩm thơ múa "Hoa phong lan trên đỉnh Truông Bồn" của bà cũng được xếp vào 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn tiêu biểu sau ngày đất nước thống nhất.

Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Thị Hiển cho thấy sự bền bỉ theo đuổi nghề nghiệp suốt nhiều thập kỷ, từ cô học trò trẻ đến người thầy tận tâm đào tạo nhiều thế hệ nghệ sĩ. Với thế hệ trẻ hôm nay, tấm gương của bà là lời nhắc về lòng yêu nghề, sự học hỏi không ngừng và trách nhiệm truyền lại tri thức cho các thế hệ sau.

Nguồn tham khảo: Wikipedia tiếng Việt – "Nguyễn Thị Hiển" (https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Hi%E1%BB%83n), nội dung được biên soạn lại theo giấy phép CC BY-SA 4.0.