Nguyễn Thị Lựu - Nữ lãnh đạo kiên trung của cách mạng Nam Bộ

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc của phụ nữ Việt Nam, nhà cách mạng Nguyễn Thị Lựu (1909 – 1988) là một trong những nữ lãnh đạo tiêu biểu của Nam Bộ. Cuộc đời bà là tấm gương sáng ngời về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần tận tụy phụng sự cách mạng qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.

Sinh ra tại làng Hòa An, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp), Nguyễn Thị Lựu sớm thừa hưởng truyền thống yêu nước của gia đình và quê hương. Ngay từ những năm 1927 – 1928, bà đã tham gia Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Đến năm 1930, khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, bà trở thành một trong những nữ đảng viên thuộc thế hệ đầu tiên ở vùng đất Nam Bộ.

Trong thời kỳ vận động dân chủ (1936 – 1939) và giai đoạn chuẩn bị cho Nam Kỳ khởi nghĩa năm 1940, bà Nguyễn Thị Lựu hoạt động năng nổ trong việc vận động quần chúng, đặc biệt là phong trào phụ nữ tại Sa Đéc, Mỹ Tho và Sài Gòn. Nhiều lần bị địch bắt, tra tấn dã man và gán cho án tù tại các nhà giam khét tiếng như Khám Cùng Sa Đéc, Khám Cụm Chợ Lớn, Khám Cả Sài Gòn, bà vẫn giữ trọn khí tiết, biến nhà tù đế quốc thành trường học cách mạng.

Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, khi quân Pháp quay trở lại xâm lược Nam Bộ, bà tiếp tục được giao nhiều trọng trách lớn: Phó Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn, Ủy viên Ban Phụ nữ Cứu quốc Nam Bộ. Bà trực tiếp chỉ đạo phong trào đấu tranh chính trị của quần chúng đô thị và xây dựng căn cứ kháng chiến vùng ven Sài Gòn – Chợ Lớn.

Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, miền Bắc được giải phóng còn miền Nam tiếp tục cuộc đấu tranh thống nhất đất nước. Bà Nguyễn Thị Lựu được rút về hoạt động bí mật tại Sài Gòn – Gia Định. Bà cùng các đồng chí thành lập và lãnh đạo Phong trào Bảo vệ Hòa bình Sài Gòn - Chợ Lớn, quy tụ đông đảo giới tri thức, nhân sĩ, công nhân và phụ nữ tham gia đòi thi hành Hiệp định Giơ-ne-vơ, đòi tự do dân chủ.

Trước sự đàn áp khốc liệt của chính quyền Ngô Đình Diệm, bà khéo léo tổ chức các cuộc bãi công, xuống đường, biến phong trào đô thị thành một mũi tiến công chính trị sắc bén, làm rung chuyển bộ máy cai trị của địch ngay tại sào huyệt.

Sau này, khi tập kết ra Bắc và tiếp tục đảm nhiệm nhiều vị trí lãnh đạo quan trọng như Phó Tổng thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội, bà Nguyễn Thị Lựu vẫn đem hết tâm huyết và kinh nghiệm thực tiễn để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc và mở rộng quan hệ đối ngoại nhân dân.