Cựu chiến binh

NGUYỄN THỊ NGHĨA – NỮ CHIẾN SĨ CỘNG SẢN KIÊN TRUNG, NGƯỜI CON GÁI ÂN THI HY SINH Ở TUỔI 22

Ninh Bình14/08/2026Xã Quan Thành (Đoàn xã Quan Thành)17 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong những năm đầu của phong trào cách mạng Việt Nam, có những người phụ nữ đã lựa chọn con đường đấu tranh khi tuổi đời còn rất trẻ. Nguyễn Thị Nghĩa – Người chiến sĩ cách mạng là một trong những tấm gương tiêu biểu như vậy. Từ một cô gái xuất thân trong gia đình nông dân nghèo ở Ân Thi, bà sớm giác ngộ cách mạng, đi vào phong trào công nhân, tích cực tuyên truyền và tổ chức đấu tranh. Cuộc đời hoạt động của bà tuy ngắn ngủi nhưng để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử phong trào cách mạng những năm đầu thế kỷ XX.

Tuổi thơ trong một gia đình nông dân nghèo

Nguyễn Thị Nghĩa có tên thật là Nguyễn Thị Hẹn, sinh năm 1909 tại phố huyện Ân Thi, trong một gia đình nông dân nghèo. Tuổi thơ của bà gắn với cuộc sống khó khăn của người dân dưới chế độ thực dân phong kiến.

Sinh ra trong hoàn cảnh ấy, Nguyễn Thị Nghĩa sớm chứng kiến những cơ cực mà người lao động, đặc biệt là phụ nữ, phải chịu đựng. Những trải nghiệm đó trở thành một trong những động lực để bà tìm đến con đường cách mạng khi còn rất trẻ.

Tuổi 20 bước vào con đường cách mạng

Năm 20 tuổi, Nguyễn Thị Nghĩa được giác ngộ cách mạng và gia nhập Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí Hội. Đây là bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời người nữ thanh niên Ân Thi.

Thực hiện chủ trương “vô sản hóa”, bà xin vào làm công nhân tại Nhà máy Bát Hải Phòng, sau đó chuyển đến Nhà máy gạch Năm Giệm ở Hà Nội.

Việc trực tiếp sống và làm việc giữa những người công nhân giúp Nguyễn Thị Nghĩa hiểu sâu sắc hơn hoàn cảnh của giai cấp lao động. Bà tích cực tuyên truyền, vận động công nhân, đồng thời chia sẻ với những người phụ nữ về những bất công và nỗi khổ mà họ phải chịu đựng dưới chế độ thực dân phong kiến.

Người nữ công nhân tích cực trong phong trào đấu tranh

Không chỉ tuyên truyền, Nguyễn Thị Nghĩa còn trực tiếp tham gia tổ chức và lãnh đạo công nhân đấu tranh đòi quyền lợi.

Bà vận động công nhân lên tiếng đòi tăng lương, giảm giờ làm, phản đối việc đánh đập, cúp phạt và sa thải công nhân. Qua những hoạt động ấy, bà góp phần khơi dậy tinh thần đoàn kết, ý thức đấu tranh của người lao động và lòng yêu nước trong quần chúng.

Hoạt động của bà nhanh chóng lọt vào tầm ngắm của mật thám. Chính quyền thực dân theo dõi và phát hiện Nguyễn Thị Nghĩa là người hoạt động cách mạng. Dưới sức ép của mật thám, chủ nhà máy đã buộc phải đuổi bà khỏi nơi làm việc.

Nhưng việc bị mất công việc không thể khiến người nữ chiến sĩ trẻ từ bỏ con đường đã lựa chọn.

Người phụ nữ mang trong mình ý chí đấu tranh

Trong hoàn cảnh phong trào cách mạng còn non trẻ, việc một người phụ nữ trực tiếp hòa mình vào đời sống công nhân, tuyên truyền và tổ chức đấu tranh là điều không hề dễ dàng.

Nguyễn Thị Nghĩa không chỉ đấu tranh cho quyền lợi trước mắt của công nhân mà còn hướng mọi người đến một mục tiêu lớn hơn: giải phóng dân tộc và giải phóng người lao động.

Những hoạt động của bà thể hiện sự kết hợp giữa công tác tuyên truyền, vận động quần chúng và đấu tranh đòi quyền lợi thiết thực. Qua đó, hình ảnh người nữ chiến sĩ cách mạng dần trở thành một phần của phong trào công nhân đang phát triển mạnh mẽ lúc bấy giờ.

Lời thề của người nữ chiến sĩ trẻ

Cuộc đời hoạt động của Nguyễn Thị Nghĩa chỉ kéo dài trong một khoảng thời gian ngắn. Bà hy sinh khi mới 22 tuổi, để lại một câu chuyện đầy xúc động về sự lựa chọn và lòng trung thành với lý tưởng cách mạng.

Tên tuổi Nguyễn Thị Nghĩa về sau được nhắc đến cùng lời thề:

“Còn trời, còn nước, còn non / Hãy còn quân giặc ta còn hy sinh.”

Lời thề ấy thể hiện quyết tâm của một thế hệ thanh niên Việt Nam trong những năm đầu đấu tranh cách mạng – sẵn sàng chấp nhận gian khổ, hy sinh vì độc lập của dân tộc.

Một cuộc đời ngắn ngủi nhưng đầy ý nghĩa

Nguyễn Thị Nghĩa qua đời năm 1931, khi tuổi đời mới chỉ 22. Quãng đời của bà ngắn ngủi, nhưng những năm tháng hoạt động cách mạng đã để lại dấu ấn đặc biệt.

Từ một cô gái nông dân ở Ân Thi, Nguyễn Thị Nghĩa trở thành người nữ chiến sĩ hòa mình vào phong trào công nhân, trực tiếp tuyên truyền, vận động và tổ chức đấu tranh. Bà đã lựa chọn một con đường đầy hiểm nguy trong khi tuổi đời còn rất trẻ.

Câu chuyện về Nguyễn Thị Nghĩa cũng cho thấy vai trò của phụ nữ trong phong trào cách mạng Việt Nam ngay từ những năm đầu. Họ không chỉ đứng bên cạnh phong trào mà trực tiếp tham gia, tổ chức và chịu đựng những hiểm nguy như những người chiến sĩ khác.

Nguyễn Thị Nghĩa – tấm gương của tuổi trẻ và lòng yêu nước

Dù cuộc đời chỉ kéo dài 22 năm, Nguyễn Thị Nghĩa – Người chiến sĩ cách mạng đã dành những năm tháng đẹp nhất của tuổi trẻ cho lý tưởng mà mình tin tưởng.

Từ nhà máy, giữa những người công nhân nghèo khổ, bà đã tuyên truyền, vận động và khơi dậy tinh thần đấu tranh; khi bị mật thám theo dõi, bị đuổi việc, bà vẫn không từ bỏ con đường đã chọn.

Hình ảnh người con gái Ân Thi năm nào vì lý tưởng cách mạng mà chấp nhận hy sinh đã trở thành một phần ký ức đáng trân trọng của lịch sử địa phương. Nguyễn Thị Nghĩa – Người chiến sĩ cách mạng là tấm gương về lòng yêu nước, tinh thần đấu tranh và sự hy sinh của thế hệ thanh niên Việt Nam trong những năm đầu của phong trào cách mạng.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
NGUYỄN THỊ NGHĨA – NỮ CHIẾN SĨ CỘNG SẢN KIÊN TRUNG, NGƯỜI CON GÁI ÂN THI HY SINH Ở TUỔI 22 | Câu chuyện thời hoa lửa