Nguyễn Thị Rành
Nguyễn Thị Rành sinh ra trong 1 gia đình có truyền thống cách mạng tại xóm Đìa, ấp Trại Đèn, xã Phước Hiệp, huyện Hóc Môn, tỉnh Gia Định (nay là Thành phố Hồ Chí Minh). Năm 1913, cha của bà bị thực dân Pháp đày ra Côn Đảo vì tội "làm quốc sự cho phong trào Thiên Địa Hội", sau đó biệt tích tại đây. Sau đó lần lượt đến mẹ và anh trai bà cũng qua đời vì cuộc sống thiếu thốn. Bà bị bắt đến nhà xã trưởng làm ở đợ cho đến năm 18 tuổi[3]
Năm 1918, bà lập gia đình với thầy giáo Nguyễn Văn Cầm (Tám Cầm) ở ấp Bàu Công, xã Tân Mỹ, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An. Hai năm sau đó, bà hạ sinh người con trai cả Nguyễn Văn Dúng và theo chồng về tiếp quản một trường học ở miền Tây. Năm 1941, chồng bà quyết định nghỉ dạy để có điều kiện hoạt động cách mạng và đứng vào hàng ngũ Việt Minh.
Gia đình bà, bốn đời tham gia đánh giặc cứu nước. Qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và kháng chiến chống Mỹ, bà đã cống hiến cho Tổ quốc 8 người con trai: Nguyễn Văn Dúng (1920 - 1947) - Xã đội trưởng Phước Hiệp; Nguyễn Văn Sóc (1926 - 1954) - Tiểu đội trưởng đặc công; Nguyễn Văn Vé (1932 - 1959); Nguyễn Văn Hè (1935 - 1967); Nguyễn Văn Huội (1938 - 1968); Nguyễn Văn Sướng (1939 - 1968); Nguyễn Văn Nâng (1940 - 1967); Nguyễn Văn Luông (1942 - 1969) và hai cháu: Cháu nội Nguyễn Văn Rưng (1939 - 1967) - Tiểu đội phó; Cháu ngoại Huỳnh Văn Cường (1948 - 1970).[4]
Trong kháng chiến chống Mỹ, bà là cơ sở bí mật của cách mạng, là dân quân của xã, bám trụ ở Củ Chi. Bà đã đào hầm nuôi giấu hàng trăm cán bộ, cất giấu vũ khí, tiếp tế cho du kích, động viên con cháu vào bộ đội, tham gia đấu tranh chính trị trực diện với quân địch. Sau đó, bà bị địch bắt và tra tấn dã man, giam lỏng trong nhiều ngày liền nhằm gây sức ép buộc các con trai của bà ra đầu hàng, nhưng không thu được kết quả gì nên đành thả tự do cho bà.
Ngày 26 tháng 1 năm 1979, bà Nguyễn Thị Rành đã mất vì tuổi cao, sức yếu.
