Nguyễn Thị Suốt – Người mẹ anh hùng bên dòng Nhật Lệ
Nguyễn Thị Suốt – Người mẹ anh hùng bên dòng Nhật Lệ
Trong những năm tháng chiến tranh, dòng sông Nhật Lệ ở Quảng Bình trở thành một tuyến giao thông quan trọng. Giữa mưa bom, người ta vẫn thấy một người phụ nữ đã gần 60 tuổi ngày ngày chèo đò đưa cán bộ, bộ đội và hàng hóa qua sông. Đó là Nguyễn Thị Suốt, người mà đồng bào trìu mến gọi là Mẹ Suốt.
Nguyễn Thị Suốt sinh năm 1908 tại Bảo Ninh, Quảng Bình, trong một gia đình ngư dân nghèo. Cuộc đời của mẹ trải qua nhiều nhọc nhằn. Sau năm 1945, mẹ lập gia đình và làm nghề chèo đò để kiếm sống. Khi chiến tranh phá hoại lan rộng ra miền Bắc, Quảng Bình trở thành một trong những địa bàn bị đánh phá ác liệt. Trong hoàn cảnh ấy, mẹ Suốt không rời quê hương mà tình nguyện nhận nhiệm vụ chèo đò trên sông Nhật Lệ.
Công việc của mẹ tưởng như bình thường, nhưng trong thời chiến lại vô cùng nguy hiểm. Mỗi chuyến đò là một lần đối mặt với bom đạn. Mẹ đưa cán bộ, bộ đội, thương binh và vận chuyển hàng hóa qua sông, góp phần giữ liên lạc và bảo đảm giao thông giữa hai bờ. Theo tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, trong những năm 1964–1967, mẹ đã thực hiện hàng trăm lượt chuyến đò, có thời điểm ước tính khoảng 1.400 chuyến mỗi năm.
Năm 1965, nhà thơ Tố Hữu vào Quảng Bình và có dịp gặp mẹ Suốt. Qua cuộc trò chuyện với người phụ nữ chèo đò giữa thời bom đạn, ông cảm nhận sâu sắc sự gan góc, giản dị và tình yêu quê hương của mẹ. Từ cuộc gặp ấy, bài thơ “Mẹ Suốt” ra đời, góp phần đưa hình ảnh người mẹ chèo đò trên sông Nhật Lệ đến với đông đảo nhân dân cả nước.
Những đóng góp của mẹ được Nhà nước ghi nhận. Ngày 1/1/1967, Nguyễn Thị Suốt được tuyên dương và phong tặng danh hiệu Anh hùng ngành Giao thông vận tải trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Mẹ cũng từng ra Hà Nội dự Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Nhưng danh hiệu cao quý không làm mẹ thay đổi. Trở về quê hương, mẹ vẫn tiếp tục công việc quen thuộc bên dòng Nhật Lệ. Ngày 21/8/1968, trong một lần trở về khu vực bến đò Bảo Ninh, mẹ Suốt đã hy sinh trong một trận oanh tạc. Mẹ ra đi ở tuổi 60, để lại phía sau hình ảnh một người phụ nữ bình dị đã dành những năm tháng cuối đời để phục vụ quê hương giữa chiến tranh.
Ngày nay, bên dòng Nhật Lệ vẫn có khu lưu niệm và tượng đài Mẹ Suốt. Hình ảnh người mẹ chèo đò đã trở thành một biểu tượng đẹp của Quảng Bình trong những năm tháng chiến tranh. Câu chuyện về Nguyễn Thị Suốt không chỉ kể về lòng dũng cảm mà còn nhắc chúng ta về sức mạnh của những con người bình dị: một người mẹ, một người phụ nữ lao động, nhưng khi đất nước cần, mẹ đã sẵn sàng góp sức bằng chính công việc của mình.
Mẹ Suốt đã đi qua một thời chiến tranh đầy gian khổ, nhưng hình ảnh ấy vẫn còn ở lại bên dòng Nhật Lệ. Đó là hình ảnh của một người mẹ Việt Nam kiên cường, giản dị và giàu lòng yêu nước – một con người đã dùng những chuyến đò của mình để góp một phần nhỏ bé nhưng đáng quý vào hành trình bảo vệ quê hương.
