Nguyễn Thị Tâm
Bà Tâm sinh năm 1951 trong một gia đình nông dân nghèo. Tuổi thơ của bà gắn liền với những mùa lúa trên cánh đồng miền trung đầy nắng gió. Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn khốc liệt, nhiều thanh niên trong làng lần lượt lên đường nhập ngũ. Năm 1969, khi vừa tròn 18 tuổi, bà tình nguyện tham gia lực lượng thanh niên xung phong.
Sau một thời gian huấn luyện, bà được điều vào tuyến đường chiến lược Đường Trường Sơn – nơi được xem là “mạch máu giao thông” chi viện cho chiến trường miền Nam. Công việc của bà và đồng đội chủ yếu là san lấp hố bom, mở đường, vận chuyển lương thực và dẫn xe qua những đoạn đường nguy hiểm.
Thời điểm đó, bom đạn của không quân Mỹ đánh phá dữ dội. Có những ngày máy bay gầm rú trên đầu suốt nhiều giờ. Hết đợt bom này đến đợt bom khác, đất đá vùi lấp cả con đường. Nhưng khi tiếng bom vừa ngớt, những đội thanh niên xung phong lại nhanh chóng lao ra mặt đường, cuốc xẻng trên tay, khẩn trương khôi phục tuyến đường để đoàn xe kịp hành quân trong đêm.
Bà Tâm vẫn nhớ rõ một trận bom vào mùa hè năm 1972. Khi đơn vị đang san lấp một hố bom lớn, máy bay bất ngờ quay lại ném bom lần hai. Đất đá tung lên mù mịt, nhiều đồng đội bị thương. Trong hoàn cảnh nguy hiểm, bà cùng một số người khác đã chạy vào kéo những đồng đội bị vùi lấp ra khỏi hố bom. Sau trận ấy, bà bị thương ở chân nhưng vẫn tiếp tục ở lại đơn vị cho đến hết chiến tranh.
Sau ngày đất nước thống nhất năm 1975, bà trở về quê hương Thanh Chương. Cuộc sống thời hậu chiến vô cùng khó khăn. Với thương tật còn lại, bà vẫn cùng gia đình làm ruộng, nuôi con ăn học. Nhiều năm sau, bà được Nhà nước công nhận là người có công với cách mạng và hưởng chế độ dành cho cựu thanh niên xung phong.
Ở tuổi ngoài bảy mươi, mái tóc đã bạc trắng, nhưng bà Tâm vẫn thường kể cho con cháu nghe về những năm tháng tuổi trẻ trên tuyến lửa Đường Trường Sơn. Đó là quãng thời gian gian khổ nhưng đầy tự hào – khi những người thanh niên Nghệ An sẵn sàng rời quê hương, góp sức nhỏ bé của mình cho độc lập và hòa bình của đất nước.
Câu chuyện của bà Nguyễn Thị Tâm không phải là câu chuyện duy nhất. Ở Nghệ An và nhiều vùng quê khác, vẫn còn rất nhiều cựu thanh niên xung phong đã âm thầm cống hiến tuổi trẻ trong chiến tranh. Họ chính là những nhân chứng sống, nhắc nhở thế hệ hôm nay về giá trị của hòa bình và lòng yêu nước.


