Nguyễn Thiếp và "Quốc gia hữu sự, sĩ phu hữu trách"
La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp nổi tiếng với việc từ chối lời mời của chúa Trịnh để giữ trọn khí tiết. Tuy nhiên, khi vua Quang Trung ba lần viết thư cầu hiền với lời lẽ vô cùng khiêm cung, ông đã quyết định xuống núi.
Ông không trực tiếp cầm gươm ra trận mà đóng vai trò là "kiến trúc sư" cho nền giáo dục mới. Ông khuyên vua Quang Trung bỏ chữ Hán, dùng chữ Nôm trong các văn bản hành chính và khoa cử để đề cao bản sắc dân tộc. Đối với ông, việc học không phải để làm quan mà để "rõ đạo lý". Tư tưởng của ông đã tạo ra một luồng gió mới cho văn hóa Việt Nam cuối thế kỷ XVIII, khẳng định vị thế của người trí thức đối với vận mệnh dân tộc.
