Nguyễn Tiệm — từ người thợ cơ khí thành Đại đội trưởng biệt động 314
Nguyễn Tiệm, tức Tư Tiệm, rời vợ con lên căn cứ cuối năm 1961; đến tháng 5-1967, ông được giao làm Đại đội trưởng Đại đội biệt động 314 của Ninh Thuận.
Lịch sử chiến tranh thường hiện lên rõ nhất qua những con số cụ thể. Nguyễn Tiệm, thường gọi Tư Tiệm, sinh năm 1935 tại vùng Sơn Hải, xã Phước Dinh, huyện Thuận Nam, Ninh Thuận; cha và anh ruột đều là liệt sĩ.
Xuất phát điểm của Nguyễn Tiệm cho thấy hành trình ấy không hề được định sẵn. Nhà nghèo, năm 15 tuổi ông nghỉ học, làm nghề sửa cơ khí rồi mở một cửa hàng nhỏ, nhờ đó có kỹ năng chế tạo và xử lý dụng cụ.
Bước ngoặt quan trọng đến khi nhiệm vụ đặt ông, bà vào hoàn cảnh đặc biệt. Cuối năm 1961, trước sự kiểm soát gắt gao của chương trình gom dân lập ấp chiến lược, ông chia tay vợ trẻ và con thơ để lên căn cứ CK35.
Trong tình thế đó, yếu tố quyết định không chỉ là lòng can đảm. Chưa đầy ba tháng sau khi nhập ngũ, ông được kết nạp Đảng và vào tiểu đội đặc công của Đại đội 112 huyện Thuận Nam.
Các con số của sự kiện giúp câu chuyện có thể kiểm chứng rõ ràng. Chập tối 2-2-1967, ông dẫn một tổ vượt các ấp Long Bình, Phước Khánh, phối hợp mũi của Đào Xuân Hằng ở bờ bắc sông Dinh để chuẩn bị đánh mục tiêu.
Sau khoảnh khắc nổi bật là cả một quá trình dài ít được nhắc tới. Tháng 5-1967, Tỉnh ủy Ninh Thuận thành lập Đại đội biệt động 314 từ nòng cốt đặc công C311 và chỉ định Nguyễn Tiệm làm Đại đội trưởng.
Nhìn từ kết quả cuối cùng, đóng góp cá nhân luôn gắn với sức mạnh của tập thể. Ông hy sinh trong chiến đấu; ngày 20-12-1994 được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Những dữ kiện còn lại không tạo nên huyền thoại xa vời, mà giúp hậu thế hiểu cái giá của chiến thắng. Nhân vật Nguyễn Tiệm được ghi nhớ không phải bởi lời kể phóng đại, mà bởi những việc đã làm, những mốc thời gian và kết quả còn được lưu trong lịch sử.



