Nguyễn Tiến Đãi

Khi còn đương chức, do đặc thù chuyên ngành được đi hầu hết các địa bàn thuộc Quân khu 5 và Quân khu Đông Bắc Campuchia, cộng hưởng với những kiến thức được trang bị từ nhà trường, chiến trường, ông tích luỹ nhiều kinh nghiệm về công tác tham mưu tác chiến, bản đồ địa hình, phiên hiệu, thời gian hoạt động và vị trí đóng quân của các đơn vị. Vượt lên các trở ngại như: Điều kiện lưu trữ thời chiến còn sơ sài, một số quy định trong văn bản hiện hành còn nhiều bất cập, chồng chéo, vận dụng ở nhiều cấp, nhiều đơn vị và địa phương chưa thống nhất, thiếu đồng bộ… với cách làm “thận trọng – tỉ mỉ – chính xác”, ông thường xuyên giữ mối liên hệ chặt chẽ với các ngành Chính sách – Thương binh xã hội các cấp để hướng dẫn thân nhân liệt sĩ tuân thủ trình tự làm hồ sơ theo quy định hiện hành; bố trí thời gian phù hợp đến trực tiếp nơi lưu trữ hồ sơ và phần mộ liệt sĩ để đối chiếu xác minh, kết hợp thông báo cho gia đình liệt sĩ. Bằng những nỗ lực không ngơi nghỉ, ông đã xác minh hàng ngàn bộ hồ sơ, gửi và thông báo đến thân nhân liệt sĩ; phối hợp quy tập hàng trăm hài cốt liệt sĩ, tạo điều kiện cho các gia đình nhận phần mộ và đưa liệt sĩ trở về quê hương. Cùng các cơ quan, đơn vị, các tình nguyện viên cả trong và ngoài nước, chủ động khai thác dữ liệu từ nhiều phía liên quan đến hồ sơ liệt sĩ và hố chôn tập thể trong chiến tranh để khảo sát, khai quật hài cốt liệt sĩ trên địa bàn các tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi, Tây Ninh, Bình Dương…

Ông cũng tích cực vận động và tham gia đóng góp một phần kinh phí xây dựng 3 công trình “Nhà bia tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ ” tại tỉnh Quảng Nam, trong đó có 1 công trình của Trung đoàn 31 tại Hốc Thượng, xã Quế Trung (Nông Sơn, Quảng Nam cũ), đầu năm 2023 được nhà nước cấp bằng “Di tích lịch sử cấp Tỉnh/Thành”. Vào các dịp lễ tết, ngày 27/7 hằng năm, ông tổ chức đi thắp nến tri ân, chăm sóc hương hoa các phần mộ liệt sĩ như chính người thân của mình.

Lật từng trang cuốn sổ ghi chép rất cẩn thận về thông tin liệt sĩ, CCB Nguyễn Tiến Đãi chia sẻ: Có khi chỉ từ những kỷ vật rất mong manh như những lá thư thời chiến tranh, trang nhật ký, dây thắt lưng có họ và tên chôn cùng liệt sĩ nhưng bị đạn địch bắn đứt mất tên đệm, những bức ảnh, cây bút… đã giúp chúng tôi tìm kiếm, giám định ADN thành công. Như trường hợp liệt sĩ Mai Huy Hoàn của Trung đoàn 31 (Sư đoàn 2), có tình yêu son sắt, đã ước hẹn nhưng chưa kịp kết hôn với bạn gái Mai Thị Mão học cùng trường, cùng quê (xã Vũ Hội, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình cũ). Năm 1971, gia đình nhận giấy báo tử ghi Mai Huy Hoàn hy sinh ở mặt trận phía Nam. Năm 2004 vừa được nghỉ hưu, dựa trên lá thư cuối của người chồng chưa cưới viết từ Quảng Nam năm 1966, bà Mão đã 5 lần lặn lội đi tìm nhưng đều không thành. Thấu hiểu hoàn cảnh này, CCB Nguyễn Tiến Đãi ngược xuôi tìm được đồng đội biết nơi chôn cất liệt sĩ Hoàn cùng 2 liệt sĩ khác tại vườn nhà của người dân thuộc thôn Lộc Tây 2 (xã Quế Lộc, huyện Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam cũ). Tiếp đó, cơ quan chức năng các cấp, chính quyền địa phương cùng người chủ vườn đất đã phối hợp bàn giao và tiễn đưa hài cốt liệt sĩ về quê nhà.

Đối với người đồng đội – đồng nghiệp Vũ Duy Hoạt (quê Hưng Yên), cùng làm nhiệm vụ bảo đảm thông tin cho Sở chỉ huy Tiền phương Quân khu 5 chỉ huy các đơn vị trong chiến dịch Thu Đông năm 1974 đánh cụm cứ điểm Nông Sơn – Trung Phước (tỉnh Quảng Nam cũ), ông Đãi ghi nhớ, ông bị thương sau ngày ông Hoạt hy sinh. Thời gian đi tìm mộ liệt sĩ Hoạt vào mùa mưa, đường ô tô bị chia cắt, phải đi vòng đường bộ qua huyện Hiệp Đức lên đỉnh núi Chôm có độ cao trên 800 mét, cắt đường sang huyện Nông Sơn. Sau 9 ngày, vận dụng đủ cách đi và các loại bản đồ để xác định vị trí, ông Đãi cùng xã đội Quế Lộc và gia đình mới tìm được đúng nơi chôn cất liệt sĩ. Trên hành trình đưa hài cốt liệt sĩ vượt đèo Le xuống ngã ba Hương An để bắt xe về quê, dốc hết trong túi của những người đi trong đoàn thì không đủ tiền mua một vé xe. Ông Đãi đã báo cáo đơn vị cũ và được hỗ trợ di chuyển liệt sĩ.

Nhiều năm qua, CCB Nguyễn Tiến Đãi được Trung ương Hội CCB Việt Nam tặng bằng khen, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi thư khen, chúc Tết. Hiện nay đã ở tuổi “Thất thập cổ lai hy”, dù vết thương cũ đôi khi trái gió trở trời còn đau nhức, nhưng ông luôn canh cánh tâm nguyện: “Đồng đội còn nằm lại ở đâu đó, khi nào chưa tìm thấy và kết nối được với thân nhân của họ, chúng tôi chưa được phép nghỉ ngơi. Còn sức khoẻ, còn đi lại được tôi còn tiếp tục thực hiện nghĩa tình này”.

ĐỖ THỊ NGỌC DIỆP

http://baoquankhu5.vn/nguoi-thuong-binh-sau-nang-tinh-dong-doi/