NGUYỄN TRỌNG NHÂN - NGƯỜI LÍNH ĐI TÌM LẠI ÁNH SÁNG

Năm 1950, trong phong trào học sinh tòng quân, chàng thanh niên Nguyễn Trọng Nhân từ biệt mẹ lên đường nhập ngũ. Ông học tại Trường Sĩ quan Pháo binh rồi được bổ sung về Đại đoàn 312. Những năm tháng trong quân đội trở thành một phần quan trọng trong hành trình của người sau này gắn bó cả đời với nghề chữa bệnh.

Năm 1953, ông được lựa chọn sang Liên Xô học tập. Người chiến sĩ bước vào một nhiệm vụ mới: học nghề y để trở về phục vụ đất nước. Sau khi tốt nghiệp đại học, ông tiếp tục nghiên cứu chuyên ngành mắt và bảo vệ luận án tiến sĩ về ghép giác mạc đầu năm 1964. Cũng trong năm ấy, ông trở về Việt Nam, công tác tại Viện Mắt.

Đằng sau lựa chọn chuyên môn ấy là công việc đòi hỏi sự kiên nhẫn và chính xác. Với người mất thị lực, một kết quả điều trị tốt có thể mở lại khả năng lao động, đọc sách, nhìn người thân và tự chăm sóc bản thân. Vì vậy, mỗi tiến bộ trong phòng nghiên cứu chỉ thực sự trọn vẹn khi đến được với người bệnh.

Trong điều kiện vật tư còn khó khăn, Nguyễn Trọng Nhân nghiên cứu sản xuất chỉ khâu mắt tự tiêu từ gân đuôi chuột. Sáng kiến giúp nhiều khoa mắt ở các tỉnh chủ động được nguồn chỉ dùng trong phẫu thuật. Từ một vật liệu tưởng chừng ít ai chú ý, ông tìm cách giải quyết nhu cầu rất cụ thể của công việc chữa bệnh.

Trong bài viết tưởng nhớ người thầy thuốc, bác sĩ Nguyễn Xuân Hiệp nhắc đến đóng góp tiên phong của ông trong ứng dụng ghép giác mạc. Một trường hợp tiêu biểu là thương binh, họa sĩ Lê Duy Ứng, người bị tổn thương nặng đôi mắt do đạn pháo. Ca điều trị cho người họa sĩ trở thành dấu ấn trong sự nghiệp của Nguyễn Trọng Nhân, đồng thời cho thấy công việc khắc phục hậu quả chiến tranh vẫn tiếp diễn sau ngày tiếng súng ngừng.

Đối với một họa sĩ, ánh sáng còn gắn với màu sắc, đường nét và khả năng tiếp tục sáng tác. Bởi vậy, câu chuyện chữa mắt cho người thương binh mang ý nghĩa vượt ra ngoài một thành công chuyên môn: đó là nỗ lực giúp một con người nối lại phần cuộc sống từng bị chiến tranh làm gián đoạn.

Từ người lính đến người thầy thuốc, Nguyễn Trọng Nhân đã đi một chặng đường dài bằng học tập và lao động. Câu chuyện của ông gợi nhắc rằng sự tận tụy có thể hiện diện trong từng thao tác nhỏ, từng lần nghiên cứu và từng quyết định dành thêm cơ hội cho người bệnh. Ánh sáng được gìn giữ bằng đôi bàn tay ấy cũng là một cách tiếp nối trách nhiệm với đất nước từ những năm tháng hoa lửa.