Nguyễn Trung Trực (Khởi nghĩa chống Pháp, thế kỷ 19)
Nguyễn Trung Trực là thủ lĩnh tiêu biểu của phong trào khởi nghĩa nông dân chống thực dân Pháp ở miền Tây Nam Bộ vào nửa cuối thế kỷ 19. Ông nổi tiếng với hai chiến công vang dội:
Đốt cháy tàu chiến Hy Vọng (L'Espérance) trên sông Nhật Tảo (1861): Đây là lần đầu tiên quân và dân ta dùng vũ khí thô sơ để đánh chìm được một tàu chiến hiện đại của Pháp, gây tiếng vang lớn, cổ vũ tinh thần kháng chiến.
Tấn công đồn Kiên Giang (Rạch Giá) (1868): Ông đã bí mật tấn công và chiếm được đồn, khiến quân Pháp chịu tổn thất nặng.
Sau khi bị giặc bắt, dù bị Pháp dụ dỗ mua chuộc, ông vẫn kiên quyết từ chối. Trước khi bị hành hình, ông đã nói một câu bất hủ, thể hiện tinh thần dân tộc cao cả: "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam mới hết người Nam đánh Tây". Câu nói này đã trở thành lời hiệu triệu chống xâm lược và chủ nghĩa anh hùng của nhân dân miền Nam, khẳng định ý chí chiến đấu vĩnh cửu của dân tộc.
