Nguyễn Trung Trực - Người anh hùng với câu nói bất hủ "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam mới hết người Nam đánh Tây"

Nguyễn Trung Trực (tên thật là Nguyễn Văn Lịch) sinh ra tại làng Bình Nhật, huyện Đức Hòa, tỉnh Tân An (nay thuộc tỉnh Long An). Vốn là một thanh niên thông minh, võ nghệ cao cường và giàu lòng yêu nước nồng nàn, khi thực dân Pháp nổ súng xâm lược Nam Kỳ, ông đã tự đứng ra chiêu mộ nghĩa binh, phối hợp cùng các lực lượng triều đình tổ chức đánh giặc cứu nước.

Đỉnh cao trong giai đoạn đầu kháng chiến của ông là trận đánh tập kích vô cùng táo bạo vào vàm sông Nhật Tảo ngày 10 tháng 12 năm 1861. Bằng sự mưu trí tuyệt đỉnh, Nguyễn Trung Trực cùng nghĩa quân đã giả làm đoàn thuyền buôn, bất ngờ tiếp cận rồi hoả công đốt cháy rụi chiếc chiến hạm hiện đại Espérance (Hy Vọng) của thực dân Pháp, tiêu diệt hàng chục tên địch và làm chấn động toàn bộ ban tham mưu quân viễn chinh. Chiến công lừng lẫy này đã được nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu ca ngợi sống động qua những vần thơ bất hủ.

Sau khi căn cứ miền Đông thất thủ, ông tiếp tục rút về vùng đất phương Nam lập căn cứ tại Hòn Chông, Rạch Giá, tiếp tục gây cho địch nhiều tổn thất nặng nề. Do lực lượng quá chênh lệch và để cứu dân làng khỏi cảnh bị quân Pháp tàn sát dã man, Nguyễn Trung Trực đã chủ động rơi vào tay giặc. Trước tòa án kẻ thù, dẫu chúng dùng mọi thủ đoạn tra tấn hay dụ dỗ ban quan tiến chức, ông vẫn giữ vững thái độ hiên ngang, lạnh lùng khước từ và cất lên câu nói đanh thép làm chấn động cả bọn xâm lược: "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây". Năm 1868, ông bị chúng xử tử tại Rạch Giá khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại niềm tiếc thương vô hạn và sự kính trọng đời đời của nhân dân Nam Bộ.