Nguyễn Trung Trực và chiến công hỏa hồng trên sông Nhật Tảo

Nguyễn Trung Trực là một người con ưu tú của đất Nam Bộ, thủ lĩnh của những người nông dân mặc áo vải đứng lên chống Pháp. Năm 1861, ông đã tổ chức một trận đánh mang tính huyền thoại trên sông Nhật Tảo: dùng kế giả làm thuyền đám cưới để tiếp cận và đốt cháy tàu Esperance (Hy Vọng) – một trong những tàu chiến hiện đại nhất của Pháp lúc bấy giờ.

Chiến thắng này đã giáng một đòn mạnh mẽ vào ý chí xâm lược của thực dân. Khi bị bắt và đưa ra pháp trường tại Rạch Giá vào năm 1868, ông đã khước từ mọi sự dụ dỗ của giặc và để lại câu nói bất hủ: "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam mới hết người Nam đánh Tây". Câu nói ấy không chỉ là lời thề của riêng ông mà đã trở thành kim chỉ nam cho ý chí quật cường của người dân phương Nam trong suốt hai cuộc kháng chiến trường kỳ.