Nguyễn Tuấn Anh
Nguyễn Thị Suốt sinh ra và lớn lên tại xã Bảo Ninh, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình – một vùng quê ven biển, nằm bên dòng sông Nhật Lệ. Đây là vùng đất giàu truyền thống cách mạng nhưng cũng chịu nhiều bom đạn trong chiến tranh. Chính nơi này đã hun đúc nên ở mẹ Suốt tinh thần kiên cường, chịu thương chịu khó và lòng yêu nước sâu sắc, để rồi mẹ gắn bó cả cuộc đời với con sông Nhật Lệ, ngày đêm chèo đò phục vụ kháng chiến.
Trong lịch sử đấu tranh giữ nước của dân tộc Việt Nam, có biết bao con người bình dị đã trở thành biểu tượng bất tử của lòng yêu nước và tinh thần hi sinh. Một trong những hình tượng tiêu biểu ấy là mẹ Suốt – người phụ nữ Quảng Bình chân chất, kiên cường, đã dành trọn cuộc đời mình cho Tổ quốc. Cuộc đời và những hi sinh của mẹ không chỉ là câu chuyện về một cá nhân, mà còn là biểu tượng đẹp đẽ cho phẩm chất anh hùng của người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh.
Nguyễn Thị Suốt sinh năm 1908 tại Quảng Bình, trong một gia đình lao động nghèo ven sông Nhật Lệ. Cuộc đời mẹ gắn liền với những năm tháng gian khổ, lam lũ. Từ nhỏ, mẹ đã quen với cảnh mưa nắng, sông nước và cuộc sống thiếu thốn. Lớn lên, mẹ lập gia đình, sinh con và tiếp tục cuộc sống bình dị như bao người phụ nữ khác. Tuy nhiên, chiến tranh đã làm thay đổi hoàn toàn cuộc đời mẹ. Khi đất nước bước vào thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước, quê hương Quảng Bình trở thành tuyến lửa ác liệt, là nơi hứng chịu bom đạn dữ dội của kẻ thù.
Cái tên “Mẹ Suốt” là tên gọi thân thương được người dân và chiến sĩ dành cho anh hùng Nguyễn Thị Suốt, sinh năm 1908 tại thôn Trung Bính, xã Bảo Ninh, thị xã Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Bà sinh ra trong một gia đình ngư dân nghèo, thuở nhỏ đã phải đi ở đợ suốt 18 năm. Sau Cách mạng Tháng Tám, bà mới lấy chồng, làm nghề chèo đò kiếm sống. Bà sinh ra 4 người con, 3 gái, 1 trai.
Vào năm 1964, sau Sự kiện Vịnh Bắc Bộ, Mỹ bắt đầu đem quân đánh phá miền Bắc. Khi đó Quảng Bình với vị trí chiến lược quan trọng là cầu nối trong việc chi viện vũ khí và đạn dược miền Bắc cho miền Nam đã trở thành một trong những điểm bắn phá của máy bay và hải quân Mĩ. Lúc đó, mẹ đã 58 tuổi nhưng vẫn xung phong nhận công việc chèo đò chở cán bộ, thương binh và vũ khí qua sông giữ vững thông tin liên lạc giữa hai bờ mặc kệ máy bay càn quét, bắn phá trên đầu. Kể từ đó, trong suốt những năm 1964 - 1966, bà vẫn giữ vững nhiệm vụ của mình, đã chèo hàng trăm lượt ngay cả những lúc máy bay Mỹ ném bom oanh tạc ác liệt. Bà được những người cán bộ và bà con gọi với tên quen thuộc Mẹ Suốt. Tổng cộng ước tính mỗi năm mẹ Suốt qua lại đến 1400 chuyến.
Trong Đại hội Anh hùng, chiến sĩ thi đua toàn quốc năm 1966 tổ chức ở miền Bắc, mẹ Suốt được mời tham dự. Ngày 1 tháng 1 năm 1967, bà được phong tặng danh hiệu Anh hùng ngành Giao thông vận tải trong chống Mỹ cứu nước.
Cuối năm 1968, khi chiến tranh trở nên ác liệt hơn, bà ngừng công việc chèo đò, di chuyển lên vùng cao hơn. Ngày 21 tháng 8 năm 1968, trong một lần đi ở bến đò Bảo Ninh sơ tán ở phía nam cách bến đò cũ 3 km, mẹ Nguyễn Thị Suốt mất trong một trận bom bi oanh tạc Mỹ. Sau đó bà được Nhà nước công nhận liệt sĩ.
Đến tận ngày nay, tên tuổi nữ anh hùng Nguyễn Thị Suốt vẫn được cả nước biết đến như một biểu tượng anh hùng của cách mạng, trở thành hình tượng tiêu biểu của người phụ nữ Việt Nam kiên cường, bất khuất trong suốt chiều dài đánh đuổi quân xâm lược của dân tộc.
Để tưởng nhớ công ơn của Mẹ Suốt cùng lưu giữ cho con cháu mai sau. Năm 2003, tượng đài Mẹ Suốt với dáng đứng hiên ngang, bất khuất bên cạnh dòng sông Nhật Lệ thơ mộng trên trục đường Quách Xuân Kỳ, ở thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Là di tích lịch sử nổi tiếng ở Quảng Bình để lại nhiều cảm xúc và ấn tượng cho mỗi du khách khi có dịp ghé thăm.


