Nguyễn Văn Bảy - Huyền thoại của bầu trời

Nguyễn Văn Bảy – Huyền thoại của bầu trời

Sáng 9 tháng 9 năm 1969, bầu trời Hà Nội yên bình đến lạ.

Không có tiếng bom. Không có còi báo động. Chỉ có những chiếc máy bay chiến đấu lần lượt xuất hiện trên bầu trời Quảng trường Ba Đình, bay thấp và nghiêng cánh chào vĩnh biệt Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Dẫn đầu một đội hình MiG-17 là một người phi công từng nhiều lần bay qua bầu trời miền Bắc trong những trận không chiến sinh tử.

Đó là Nguyễn Văn Bảy.

Nhưng lần này, ông không bay để chiến đấu.

Ông bay để tiễn biệt người mà mình từng gặp, từng được nghe căn dặn và luôn ghi nhớ trong suốt những năm tháng quân ngũ.

Khi chiếc máy bay hạ thấp độ cao trên Quảng trường Ba Đình, người phi công từng giữ bình tĩnh trước những chiếc máy bay địch lại không thể ngăn được nước mắt.

Ít ai biết rằng, để có mặt trong buồng lái của chuyến bay ấy, Nguyễn Văn Bảy đã đi qua một hành trình rất dài – từ một người con của miền quê Nam Bộ đến một trong những phi công chiến đấu nổi tiếng nhất của Không quân nhân dân Việt Nam.

Nguyễn Văn Bảy sinh năm 1936 tại Lai Vung, Đồng Tháp.

Ông lớn lên trong một gia đình làm nông. Những năm tuổi trẻ của ông gắn với cuộc sống ở miền quê Nam Bộ và những năm tháng đất nước chìm trong chiến tranh.

Năm 1954, sau khi kháng chiến chống Pháp kết thúc, ông tập kết ra miền Bắc.

Khi ấy, Nguyễn Văn Bảy vẫn chỉ là một người lính bình thường.

Không ai có thể biết rằng vài năm sau, người lính ấy sẽ ngồi trong buồng lái một chiếc máy bay chiến đấu và bước vào những trận không chiến khốc liệt nhất trên bầu trời miền Bắc.

Bước ngoặt đến vào năm 1960.

Nguyễn Văn Bảy được tuyển chọn vào lực lượng Không quân và được đưa đi đào tạo phi công. Từ một người lính bộ binh, ông bắt đầu học một công việc hoàn toàn mới: điều khiển máy bay chiến đấu.

Đó không phải con đường dễ dàng.

Phi công chiến đấu đòi hỏi kiến thức, kỹ thuật, khả năng phản ứng nhanh và một tinh thần thép. Nguyễn Văn Bảy phải học hỏi từng ngày để có thể làm chủ chiếc MiG-17 – loại máy bay sau này gắn liền với tên tuổi của ông.

Sau khi hoàn thành quá trình đào tạo, ông trở về nước vào năm 1965.

Và cũng từ đây, cuộc đời Nguyễn Văn Bảy thực sự bước vào bầu trời lửa.

Ngày 7 tháng 10 năm 1965, Nguyễn Văn Bảy lần đầu tham gia một trận không chiến.Đội hình của ông gặp những chiếc F-105 được F-4 yểm hộ trên bầu trời khu vực sân bay Kép.

Đó là lần đầu tiên ông trực tiếp đối mặt với máy bay Mỹ.

Trận đánh diễn ra dữ dội.

Chiếc MiG-17 của Nguyễn Văn Bảy bị mảnh tên lửa đối phương đánh trúng. Máy bay hư hỏng nặng, thân chiếc MiG bị thủng tới 84 lỗ.

Trong tình thế ấy, ông được yêu cầu nhảy dù.

Nhưng Nguyễn Văn Bảy không rời khỏi buồng lái.

Ông cố gắng giữ chiếc máy bay đang bị hư hỏng và đưa nó trở về sân bay an toàn.

Chiếc MiG-17 cuối cùng cũng hạ cánh.

Trận đầu tiên chưa mang về cho ông một chiến công bắn rơi máy bay địch. Nhưng nó đã cho thấy bản lĩnh của người phi công trẻ: giữa lúc chiếc máy bay của mình bị thương nặng, ông vẫn giữ được sự bình tĩnh để đưa nó trở về.

Và rồi, chỉ hơn nửa năm sau, cơ hội đầu tiên thực sự đến.

Ngày 26 tháng 4 năm 1966.

Nguyễn Văn Bảy cất cánh trên chiếc MiG-17 và lần đầu tiên bắn rơi một chiếc F-4C của Mỹ.

Từ đó, những chiến công liên tiếp xuất hiện.

Không phải lúc nào ông cũng có ưu thế về máy bay hay vũ khí. MiG-17 có tốc độ thấp hơn nhiều loại máy bay Mỹ mà ông phải đối đầu. Vì vậy, Nguyễn Văn Bảy cùng đồng đội phải tìm ra cách đánh phù hợp, tận dụng khả năng cơ động của MiG và sự phối hợp giữa các phi công.

Ông không chiến bằng một công thức cố định.

Mỗi trận đánh là một tình huống mới.

Mỗi lần cất cánh là một lần đối mặt với nguy hiểm.

Nhưng sau mỗi trận chiến, kinh nghiệm lại được tích lũy thêm.

Và những lần trở về ngày càng mang theo nhiều chiến công hơn.

Trong giai đoạn 1965-1967, Nguyễn Văn Bảy đã xuất kích 93 trận, 13 lần nổ súng và bắn rơi 7 máy bay Mỹ. Thành tích của ông gồm 2 chiếc F-105 và 5 chiếc F-4. 

Bảy lần nổ súng.

Bảy chiến công.

Con số ấy về sau trở thành một phần đặc biệt trong câu chuyện về người phi công miền Tây.

Năm 1967, khi mới 31 tuổi, Nguyễn Văn Bảy được tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. 

Nhưng đằng sau danh hiệu ấy không chỉ là những con số.

Đó là những lần ông cùng đồng đội cất cánh mà không biết chuyến bay có kết thúc bằng một lần hạ cánh hay không.

Đó là những phút giây phải quyết định trong tích tắc.

Và đó cũng là những người đồng đội đã bay cùng ông, những người dưới mặt đất đã dẫn đường, sửa chữa máy bay và chờ đợi từng chiếc MiG trở về.Nguyễn Văn Bảy hiểu rằng không có chiến công nào chỉ thuộc về một người.

Trong cuộc đời quân ngũ của Nguyễn Văn Bảy, có một người ông luôn dành tình cảm đặc biệt: Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Năm 1958, trước khi đi học lái máy bay, ông có dịp gặp Bác Hồ.

Những lần gặp ấy để lại trong ông một ký ức sâu sắc.

Sau mỗi chiến công, Nguyễn Văn Bảy lại nhận được sự động viên của Bác. Theo tư liệu của Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, ông đã nhận được bảy Huy hiệu Bác Hồ gắn với bảy lần bắn rơi máy bay Mỹ. 

Với Nguyễn Văn Bảy, những chiếc huy hiệu ấy không đơn giản là phần thưởng.

Chúng nhắc ông nhớ đến người lãnh tụ mà ông từng gặp và những lời căn dặn mà ông luôn ghi nhớ.

Rồi ngày 2 tháng 9 năm 1969, Bác Hồ qua đời.

Nguyễn Văn Bảy được phân công tham gia canh bên linh cữu Người. Và chỉ vài ngày sau, ông lại nhận một nhiệm vụ đặc biệt.

Ông sẽ dẫn đầu đội hình MiG-17 bay qua Quảng trường Ba Đình để chào vĩnh biệt Bác.

Sáng 9 tháng 9 năm 1969, những chiếc máy bay cất cánh.

Đội hình tiến về Ba Đình.

Đối với một phi công, việc giữ máy bay ổn định trong đội hình vốn đã đòi hỏi sự tập trung cao độ. Nhưng lần này, phía dưới không phải là mục tiêu quân sự.

Đó là lễ tang của Bác Hồ.

Khi đội hình bay thấp qua Quảng trường, cảm xúc mà Nguyễn Văn Bảy cố giữ trong lòng suốt những ngày qua đã không thể kìm lại.

Ông khóc.

Người phi công từng vượt qua những trận không chiến dữ dội nhất lại rơi nước mắt trong một chuyến bay không có tiếng súng.

Có lẽ bởi đây là chuyến bay mà ông không muốn kết thúc.

Bởi người mà ông đang bay đến để chào vĩnh biệt chính là người ông từng gặp, từng được động viên và luôn kính trọng.

Theo lời kể của Nguyễn Văn Bảy được Bộ Tư lệnh Bảo vệ Lăng ghi lại, khi đội hình hạ độ cao xuống Quảng trường Ba Đình, nước mắt ông đã trào ra.

Chiến tranh rồi cũng đi qua.

Nhưng cuộc đời Nguyễn Văn Bảy vẫn tiếp tục với những nhiệm vụ mới trong quân đội. Ông làm công tác chỉ huy, huấn luyện và tiếp tục gắn bó với lực lượng Không quân.

Đến năm 1990, ông nghỉ hưu.

Và người phi công từng làm chủ bầu trời ấy trở về quê nhà Đồng Tháp.

Một điều rất đặc biệt xảy ra sau đó.

Nguyễn Văn Bảy không chọn một cuộc sống xa hoa.Ông làm vườn, trồng cây, nuôi cá, đi câu và sống giữa bà con quê nhà. Người dân nhìn thấy ở ông không phải một vị tướng xa cách, mà là một người hàng xóm giản dị. Báo Nhân Dân cũng ghi nhận hình ảnh ông trở về với cuộc sống của một người nông dân Nam Bộ sau khi nghỉ hưu. 

Có một sự đối lập rất đẹp trong cuộc đời Nguyễn Văn Bảy.

Trên bầu trời, ông là người phi công từng bắn rơi 7 máy bay Mỹ.

Dưới mặt đất, ông lại trở về với những công việc rất đỗi bình thường.

Có lẽ chính điều ấy khiến câu chuyện về ông không chỉ là câu chuyện về chiến công.

Đó còn là câu chuyện về một người lính sau khi đi qua chiến tranh vẫn giữ được sự giản dị của mình.

Ngày 22 tháng 9 năm 2019, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Bảy qua đời, hưởng thọ 84 tuổi. 

Ông đã rời khỏi cuộc đời.

Nhưng những chuyến bay của ông thì chưa bao giờ thực sự kết thúc.

Bởi mỗi khi nhắc đến những phi công MiG-17 từng chiến đấu trên bầu trời miền Bắc, người ta vẫn nhớ đến một người con của Đồng Tháp – người đã từ ruộng đồng bước lên bầu trời, đi qua những trận không chiến khốc liệt, lập nên bảy chiến công rồi cuối cùng lại trở về quê hương.

Nguyễn Văn Bảy từng bay giữa bầu trời lửa.

Nhưng điều còn lại sau cùng không chỉ là những chiếc máy bay đã bị bắn rơi.

Đó là hình ảnh một người lính đã dành tuổi trẻ của mình cho đất nước, rồi khi chiến tranh qua đi, lặng lẽ trở về với mảnh đất nơi mình sinh ra.

Từ một người con của miền quê Nam Bộ, ông đã trở thành người làm chủ bầu trời. Và khi bầu trời đã bình yên, ông lại trở về làm một người nông dân giữa quê nhà.

Đó có lẽ chính là điều khiến cái tên Nguyễn Văn Bảy vẫn còn được nhắc đến như một huyền thoại của bầu trời